22/03/2026
อัลลอฮ์ ﷻ รับสั่งไว้ในอัลกุรอาน ความว่า :
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ كُتِبَ عَلَيْكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
"โอ้บรรดาผู้ศรัทธา การถือศีลอดได้ถูกกำหนดแก่พวกเจ้า เฉกเช่นที่ได้ถูกกำหนดแก่บรรดาผู้ที่มาก่อนหน้าพวกเจ้า เพื่อพวกเจ้าจะได้ยำเกรง" (อัลบะเกาะเราะฮ์ 2 : 183)
อายะฮ์อันทรงพลังนี้ถือเป็นหัวใจของรอมฎอน ซึ่งมิใช่เพียงการอดอาหาร หากแต่เป็นการรีเซ็ตร่างกายและความศรัทธาให้กลับมาบริสุทธิ์อีกครั้ง ดังหน้ากระดาษที่ถูกลบล้างเพื่อรอรับตัวอักษรใหม่ที่งดงามกว่าเดิม
รายงานจากอบูฮุรอยเราะฮ์ (ร.ฎ.) ว่านบีมุฮัมมัด ﷺ ได้กล่าวไว้ ความว่า :
مَنْ صَامَ رَمَضَانَ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ
"ผู้ใดถือศีลอดในเดือนรอมฎอนด้วยความศรัทธาและหวังในผลบุญ บาปที่ผ่านมาของเขาจะได้รับการอภัยโทษ" (บันทึกโดยอัลบุคอรีย์ ลำดับที่ 38 และมุสลิม ลำดับที่ 760)
คำสอนนี้จุดประกายให้หัวใจของมุสลิมทั่วโลกลุกโชนด้วยความหวังและความมุ่งมั่น ยามรุ่งสางเมื่อแต่ละครอบครัวจัดเตรียมมื้อสะโฮร์ ทุกคนต่างลุกขึ้นมานั่งร่วมวงด้วยแววตาที่ยังง่วงซึม ทว่าเต็มไปด้วยความอบอุ่น โดยความใกล้ชิดเช่นนี้หาได้ยากยิ่งในเดือนอื่น ๆ ที่ต่างคนต่างรีบเร่งกับชีวิตจนแทบไม่มีเวลานั่งมองหน้ากัน และเมื่อพระอาทิตย์ลับขอบฟ้า มื้อละศีลอดก็กลายเป็นธรรมเนียมอันอบอุ่นของครอบครัวที่ไม่มีสิ่งใดมาแทนที่ได้
ในยามค่ำคืน บรรดาพี่น้องมุสลิมต่างพากันเดินสู่มัสยิดเพื่อร่วมละหมาดตะรอเวียะฮ์ เสียงอัลกุรอานที่กังวานของอิหม่ามแต่ละคืนเป็นเสมือนสายน้ำที่ชโลมจิตใจ นำพาให้ความสัมพันธ์ระหว่างพี่น้องในอิสลามหยั่งรากลึกขึ้นทุกคืนที่มาพบกัน ณ ที่นั้น
การถือศีลอดยังหล่อหลอมให้มุสลิมรู้จักลิ้มรสความหิวโหยอย่างที่คนยากไร้สัมผัสอยู่ทุกวัน จนเกิดเป็นน้ำใจที่ไหลหลั่งออกมาเป็นการเลี้ยงอาหารละศีลอดแก่ผู้อื่น เป็นเศาะดาเกาะฮ์ที่หยิบยื่นด้วยรอยยิ้ม และซะกาตที่จ่ายด้วยความเต็มใจ
นอกจากนี้ อัลลอฮ์ ﷻ รับสั่งไว้ในอัลกุรอาน ความว่า :
شَهْرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِىٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلْقُرْءَانُ هُدًۭى لِّلنَّاسِ
“รอมฎอนคือเดือนที่อัลกุรอานถูกประทานลงมาเป็นทางนำแก่มนุษยชาติ...” (อัลบะเกาะเราะฮ์ 2 : 185)
หนึ่งในทางนำจากอายะฮ์ดังกล่าวได้รวมถึงการสอนให้เราเป็นผู้ให้ ผู้ให้อภัย และผู้ที่ไม่ยึดติดกับความขุ่นเคืองอันไร้แก่นสาร และเมื่อรอมฎอนสิ้นสุดลง วันอีดิลฟิตรีก็จะมาเยือนพร้อมกับใบหน้าอันผ่องใสของทุกคน ทั้งผู้ที่ทำความดีได้มากมายและผู้ที่ทำดีเพียงเล็กน้อยก็ตาม ต่างก็มีสิทธิ์รับแสงแห่งวันใหม่นี้เช่นเดียวกัน
และยังมีอีกรายงานจากอบูฮุรอยเราะฮ์ (ร.ฎ.) ว่าท่านนบี ﷺ ได้กล่าวไว้ ความว่า :
الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ تَعَالَى مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ
"...กลิ่นปากของผู้ถือศีลอดนั้น ณ พระองค์อัลลอฮ์ หอมยิ่งกว่ากลิ่นชะมดเชียง..." (บันทึกโดยอัลบุคอรีย์ ลำดับที่ 1894)
หะดีษนี้เป็นเครื่องยืนยันว่าทุกหยาดเหงื่อแห่งความพยายามย่อมถูกมองเห็น และในวันอีดนี้เอง คำขอโทษที่เอ่ยออกมา และคำว่า "ฉันให้อภัยแล้ว" ที่ตอบกลับไป คือด้ายเส้นเล็กที่ถักทอ "สายเชือกเส้นเดียวกัน" ให้แน่นและทนทานต่อกาลเวลา เพราะอุมมะฮ์ที่แข็งแกร่งไม่ได้สร้างจากอิฐและปูน หากแต่สร้างจากหัวใจที่รู้จักให้อภัยกัน
ด้วยเหตุนี้ รอมฎอนจึงมิใช่เพียงเดือนหนึ่งในรอบปี แต่คือจุดหมุนเปลี่ยนของชีวิตที่คอยดึงเรากลับสู่สิ่งที่สำคัญที่สุดแห่งชีวิตมุสลิม อันได้แก่ พระเจ้าองค์เดียว ครอบครัว และพี่น้องผู้ศรัทธา
عِيدٌ مُبَارَكٌ لَكُم وَلِعَائِلَاتِكُم
สุขสันต์วันอีดแด่ท่านและครอบครัว
كُلُّ سَنَةٍ وَأَنتُم طَيِّبُون
ขอให้ทุก ๆ ท่านประสบแต่สิ่งดี ๆ และมีความสุขในทุก ๆ ปี
تَقَبَّلَ اللّٰهُ مِنَّا وَمِنْكُمْ
ขออัลลอฮ์ ﷻ ทรงตอบรับการงานอันดีจากเราและท่านทั้งหลาย
Allah ﷻ says in the Holy Quran:
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ كُتِبَ عَلَيْكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
"O you who have believed, fasting has been prescribed for you as it was prescribed for those before you, that you may attain righteousness." (Al-Baqarah 2:183)
This profound verse stands at the very heart of Ramadan — a month that is far more than the mere withholding of food and drink. It is a resetting of body and soul, a return to purity, much like a page wiped clean, awaiting new and more beautiful words to be written upon it.
It is narrated from Abu Hurairah (R.A.) that the Prophet Muhammad ﷺ said:
مَنْ صَامَ رَمَضَانَ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ
"Whoever fasts during the month of Ramadan out of sincere faith and in hope of reward, all his previous sins will be forgiven." (Recorded by Al-Bukhari, no. 38, and Muslim, no. 760)
This teaching ignites the hearts of Muslims across the world with hope and renewed resolve. At the break of dawn, as families gather for suhoor, sleepy eyes are warmed by a closeness rarely found in other months — months when everyone rushes through life with barely a moment to look upon one another's faces. And when the sun dips below the horizon, the iftar table becomes a cherished family ritual that nothing else can replace.
In the evenings, brothers and sisters in faith make their way to the mosque for Tarawih prayers. The imam's resonant recitation of the Quran each night flows like a soothing stream over the soul, deepening the bonds of brotherhood and sisterhood with every shared gathering beneath that sacred roof.
Fasting also teaches Muslims to taste the very hunger that the poor endure each and every day — until compassion flows freely as the feeding of others at iftar, as sadaqah offered with a smile, and as zakat paid with a willing and grateful heart.
Allah ﷻ further declares in the Holy Quran:
شَهْرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِىٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلْقُرْءَانُ هُدًۭى لِّلنَّاسِ
"Ramadan is the month in which the Quran was revealed as a guidance for all of mankind..." (Al-Baqarah 2:185)
Among the guidance contained within this verse is the call to become one who gives, one who forgives, and one who does not cling to petty grievances. When Ramadan draws to its close, Eid al-Fitr arrives with radiant faces — those who have done abundantly and those who have done but little alike are all deserving of the light of this new day.
There is yet another narration from Abu Hurairah (R.A.) in which the Prophet ﷺ said:
الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ تَعَالَى مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ
"...The breath of the fasting person is more fragrant before Allah the Almighty than the scent of musk..." (Recorded by Al-Bukhari, no. 1894)
This hadith affirms that every drop of effort is seen and known to Allah. And on this very day of Eid, a word of apology sincerely offered, and "I forgive you" warmly given in return, become the slender threads that weave "a single rope" — stronger and more enduring with the passage of time. For a strong ummah is not built of bricks and mortar, but of hearts that know how to forgive.
For this reason, Ramadan is not merely another month in the year. It is the turning point of life — ever drawing us back to what matters most in the life of a Muslim: the One God, family, and the fellowship of the faithful.
عِيدٌ مُبَارَكٌ لَكُم وَلِعَائِلَاتِكُم
A blessed Eid to you and your families.
كُلُّ سَنَةٍ وَأَنتُم طَيِّبُون
May you be well and blessed in every year to come.
تَقَبَّلَ اللّٰهُ مِنَّا وَمِنْكُمْ
May Allah ﷻ accept our good deeds and yours.
Allah ﷻ berfirman dalam al-Quran, yang bermaksud:
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ كُتِبَ عَلَيْكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
"Wahai orang-orang yang beriman! Diwajibkan ke atas kamu berpuasa sebagaimana telah diwajibkan ke atas orang-orang yang sebelum kamu, agar kamu bertakwa." (Al-Baqarah 2:183)
Ayat yang penuh makna ini merupakan inti pati Ramadan — bulan yang jauh lebih bermakna daripada sekadar menahan diri daripada makan dan minum. Ia adalah saat untuk mereset jasad dan keimanan agar kembali bersih dan suci, umpama helaian kertas yang telah dipadamkan tulisannya, menanti untuk ditulis semula dengan aksara yang lebih indah dan bermakna.
Diriwayatkan daripada Abu Hurairah (R.A.) bahawa Nabi Muhammad ﷺ bersabda, yang bermaksud:
مَنْ صَامَ رَمَضَانَ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ
"Sesiapa yang berpuasa di bulan Ramadan dengan penuh keimanan dan mengharapkan pahala, nescaya diampunkan segala dosa-dosanya yang telah lalu." (Diriwayatkan oleh al-Bukhari, no. 38, dan Muslim, no. 760)
Pengajaran ini menyulut harapan dan semangat membara dalam jiwa umat Islam di seluruh penjuru dunia. Ketika fajar mula menyingsing, setiap keluarga bangun bersama-sama untuk makan sahur — mata yang masih mengantuk bersinar hangat dengan kebersamaan yang s**ar dicari pada bulan-bulan yang lain, ketika setiap orang sibuk dengan kerjaya dan urusan dunia hingga jarang sempat bertatapan wajah. Dan ketika matahari terbenam, hidangan berbuka puasa menjelma menjadi tradisi keluarga yang penuh kehangatan, tiada yang mampu menggantikannya.
Pada malam hari, saudara-saudara Muslim berpusu-pusu ke masjid untuk mendirikan solat Tarawih. Lantunan ayat-ayat al-Quran dari lidah imam setiap malam bagaikan aliran air yang menyiram dan menyejukkan jiwa, mengukuhkan tali persaudaraan Islam dari malam ke malam di bawah satu bumbung yang diberkati Allah.
Puasa turut mendidik umat Islam untuk merasai sendiri peritnya kelaparan yang terpaksa ditanggung oleh golongan fakir dan miskin setiap hari, hinggakan lahirlah simpati yang mengalir menjadi amalan membelanja orang lain berbuka puasa, sedekah yang dihulurkan dengan senyuman yang tulus, dan zakat yang ditunaikan dengan penuh kerelaan hati.
Selain itu, Allah ﷻ berfirman dalam al-Quran, yang bermaksud:
شَهْرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِىٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلْقُرْءَانُ هُدًۭى لِّلنَّاسِ
"Bulan Ramadan ialah bulan yang padanya diturunkan al-Quran sebagai petunjuk bagi umat manusia..." (Al-Baqarah 2:185)
Antara petunjuk yang terkandung dalam ayat tersebut ialah ajaran agar kita menjelma menjadi insan yang s**a memberi, sanggup memaafkan, dan tidak berpegang pada rasa sakit hati yang tidak membawa apa-apa faedah. Apabila Ramadan berakhir, Hari Raya Aidilfitri pun tiba membawa cahaya kegembiraan yang terpancar di wajah semua orang — mereka yang banyak beramal mahupun yang sedikit, semuanya berhak menyambut cahaya hari baharu yang penuh berkat ini.
Ada lagi riwayat daripada Abu Hurairah (R.A.) bahawa Nabi ﷺ bersabda, yang bermaksud:
الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ تَعَالَى مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ
”...Bau mulut orang yang berpuasa itu, di sisi Allah Ta'ala, lebih harum daripada haruman kasturi..." (Diriwayatkan oleh al-Bukhari, no. 1894)
Hadis ini membuktikan bahawa setiap titisan usaha pasti dipandang dan dihargai oleh Allah. Dan pada Hari Raya inilah, kata-kata maaf yang diucapkan dengan ikhlas, dan jawapan "Saya maafkan" yang diberikan dengan lapang dada, menjadi benang halus yang menganyam "satu tali yang sama" agar semakin kukuh dan tahan lasak merentasi zaman. Kerana umat yang kuat tidak dibina daripada batu-bata dan simen, melainkan daripada hati-hati yang benar-benar tahu erti memaafkan.
Oleh sebab itulah, Ramadan bukanlah sekadar sebulan dalam setahun. Ia adalah titik poros perubahan hidup yang sentiasa menarik kita kembali kepada perkara yang paling berharga dalam kehidupan seorang Muslim: Tuhan Yang Maha Esa, keluarga, dan ikatan sesama saudara-saudara yang beriman.
عِيدٌ مُبَارَكٌ لَكُم وَلِعَائِلَاتِكُم
Selamat Hari Raya buat anda dan seluruh keluarga.
كُلُّ سَنَةٍ وَأَنتُم طَيِّبُون
Semoga anda sentiasa sihat sejahtera dan bahagia pada setiap tahun.
تَقَبَّلَ اللّٰهُ مِنَّا وَمِنْكُمْ
Semoga Allah ﷻ menerima amalan baik daripada kami dan daripada kamu sekalian.
