15/08/2026
MẸ ƠI, ĐÒ ĐÃ SANG SÔNG
—————————
-Ở miền Tây, người ta quen với những dòng sông không bao giờ đứng lại.
Nước lớn rồi ròng, con nước đầy rồi vơi;
bến cũ vẫn còn, hàng dừa vẫn đó, chiếc đò vẫn lặng lẽ đưa người qua lại.
Chỉ có một điều, đời người không giống dòng sông.
Sông có thể quay về nguồn,
nhưng người đã đi rồi… chẳng dễ nào quay lại.
Ngày ấy, bên một nhánh sông nhỏ miền Tây, có hai mẹ con sống trong căn nhà lá đơn sơ. Cha mất sớm, mẹ ở vậy nuôi con. Mẹ làm đủ thứ nghề: sáng chèo xuồng chở rau ra chợ, trưa hái bông điên điển, chiều về làm thuê cho người ta.
Mẹ nghèo lắm.
Nghèo đến nỗi mùa mưa, mẹ lấy thau hứng nước dột.
Nghèo đến nỗi chiếc áo bà ba bạc màu vẫn mặc hết mùa này sang mùa khác.
Nhưng trong căn nhà ấy, đứa con chưa bao giờ thấy mình nghèo.
Bởi mỗi khi con đói, mẹ nhường phần cơm ngon.
Khi con lạnh, mẹ kéo chiếc mền về phía con.
Khi con bệnh, mẹ thức trắng đêm.
Khi con khóc, mẹ lấy bàn tay chai sần mà lau nước mắt.
Mẹ chẳng có gì nhiều để cho con.
Có chén cơm, mẹ cho con phần đầy.
Có trái ngọt, mẹ để con phần ngon.
Có một đời, mẹ đem hết một đời ấy… mà thương con.
Rồi con lớn.
Một ngày nọ, con nói với mẹ:
“Má, con lên thành phố làm ăn. Con kiếm tiền rồi con về sửa lại nhà cho má.”
Mẹ ngồi bên bến nước, đôi mắt nhìn theo con.
Mẹ không nói nhiều.
Chỉ hỏi:
“Bao lâu con về?”
Con cười:
“Vài năm thôi má.”
Mẹ gật đầu.
“Ừ, má chờ.”
Chỉ hai chữ “má chờ”.
Mà mẹ đã giữ lời suốt những năm tháng sau đó.
⸻
Ngày con đi, mẹ chèo chiếc xuồng nhỏ đưa con ra bến đò.
Con bước lên chuyến đò.
Mẹ đứng dưới bến.
Con quay lại vẫy tay:
“Má về đi!”
Mẹ cười:
“Con đi mạnh giỏi nghen.”
Chiếc đò rời bến.
Nước sông loang loáng dưới mái chèo.
Con nhìn lại.
Mẹ vẫn đứng đó.
Bóng mẹ nhỏ dần.
Nhỏ dần…
Rồi khuất sau hàng dừa nước.
Con đâu biết rằng đó là lần cuối cùng mình nhìn thấy mẹ còn đứng thẳng trên đôi chân ấy.
⸻
Thành phố cuốn con vào những ngày tháng tất bật.
Công việc.
Tiền bạc.
Những cuộc gặp.
Những chuyến đi.
Mỗi năm con về ít hơn một lần.
Mỗi cuộc điện thoại cũng ngắn dần.
Mẹ gọi:
“Con ăn cơm chưa?”
“Rồi má.”
“Công việc có mệt không?”
“Cũng bình thường.”
“Bao giờ con về?”
Con im lặng vài giây rồi nói:
“Để con sắp xếp.”
Mẹ cười:
“Ừ, con lo làm đi. Má khỏe mà.”
Mẹ luôn nói mẹ khỏe.
Mẹ nói vậy để con yên tâm.
Nhưng mẹ đâu còn khỏe nữa.
Bàn tay từng chèo xuồng cả ngày đã run.
Đôi mắt từng nhìn con từ bến đò đã mờ.
Mái tóc từng đen nhánh giờ bạc trắng như mây chiều trên sông.
Chỉ có lòng mẹ…
Vẫn còn nguyên như ngày con rời bến.
⸻
Mỗi buổi chiều, mẹ lại ra ngồi bên bến nước.
Hàng xóm hỏi:
“Chị ra đây làm gì hoài vậy?”
Mẹ cười:
“Ra coi nước.”
Nhưng người miền Tây ai cũng biết:
Mẹ đâu có coi nước.
Mẹ coi… con có về không.
Chiếc đò ngang đi qua, mẹ lại ngước nhìn.
Có bóng người từ xa, mẹ lại đứng lên.
Rồi lại ngồi xuống.
Không phải con.
Ngày này qua ngày khác.
Con nước này qua con nước khác.
Mẹ vẫn chờ.
⸻
Một buổi chiều cuối mùa mưa, mẹ ngã bệnh.
Người hàng xóm chạy sang hỏi:
“Để tôi gọi thằng nhỏ về nghen chị?”
Mẹ lắc đầu.
“Đừng gọi.”
“Nhưng chị bệnh nặng rồi.”
Mẹ im lặng một lúc lâu.
Rồi nói:
“Nó đang làm ăn. Để nó lo. Tôi còn chờ được.”
Câu nói ấy…
“Tôi còn chờ được.”
Là câu nói cuối cùng mẹ dành cho con.
⸻
Đêm ấy, mẹ nằm trên chiếc giường cũ.
Ngoài kia, nước sông vỗ vào bờ.
Mẹ hỏi người hàng xóm:
“Bữa nay… nước lớn hả?”
“Dạ.”
“Vậy chắc mai… đò đông.”
Mẹ cười rất nhẹ.
“Ừ… chắc mai nó về.”
Người hàng xóm quay mặt đi lau nước mắt.
Bởi bà biết…
Con chưa hề nói ngày mai sẽ về.
Nhưng người mẹ ấy vẫn tin.
Mẹ luôn tin con mình sẽ về.
⸻
Sáng hôm sau, trời miền Tây trong veo.
Dòng sông lặng.
Chiếc xuồng vẫn buộc bên bến.
Nhưng mẹ đã đi rồi.
Đi nhẹ như một giấc ngủ.
Không kịp đợi con.
Không kịp nghe một tiếng gọi.
Không kịp nhận món quà mà con từng hứa sẽ mang về.
⸻
Khi người con nhận được tin, anh lập tức trở về.
Chuyến xe đưa anh qua những con đường quen mà lâu rồi anh không còn nhớ.
Về đến quê, anh bước xuống bến.
Dòng sông vẫn chảy.
Hàng dừa vẫn xanh.
Chiếc đò vẫn qua sông.
Chỉ có mẹ…
không còn đứng ở bến chờ anh nữa.
Anh chạy vào căn nhà.
Mọi thứ vẫn còn nguyên.
Chiếc võng mẹ thường nằm.
Chiếc nồi cơm cũ.
Chiếc áo bà ba bạc màu.
Đôi dép mẹ đặt ngay ngắn bên cửa.
Anh nhìn thấy trên bàn một chiếc túi nhỏ.
Trong đó có một chiếc áo mới.
Một đôi dép.
Và một ít tiền được gói trong chiếc khăn cũ.
Bên ngoài túi có mảnh giấy.
Nét chữ run run của mẹ:
“Má mua cho con.
Khi nào con về thì lấy mặc.”
Anh cầm chiếc áo lên.
Ôm vào ngực.
Rồi bật khóc.
Không còn là tiếng khóc của một người đàn ông trưởng thành.
Mà là tiếng khóc của một đứa trẻ.
Đứa trẻ năm nào từng nắm tay mẹ bên bến sông.
⸻
Anh chạy ra bến.
Gió sông hôm ấy bỗng lạnh lạ thường, thổi qua da thịt như những nhát cắt mỏng.
Hàng dừa rì rào như đang gọi tên ai đó đã đi xa.
Mặt nước lặng đến mức phản chiếu cả bầu trời xám đục trong đôi mắt anh.
Anh quỳ xuống.
Bùn đất lạnh thấm qua đầu gối, nhưng anh không cảm nhận được gì nữa.
Chỉ có một khoảng trống khổng lồ đang vỡ ra trong ngực.
Anh gọi:
“Má ơi…”
Tiếng gọi rơi xuống mặt sông, tan ra như khói.
Không ai trả lời.
Anh gào lên, giọng vỡ nát:
“Má ơi… con về rồi mà… má ơi!!!”
Chiếc đò ngang vẫn lặng lẽ sang sông.
Một người khách vô tình nhìn anh, rồi quay đi.
Không ai biết rằng có một người con đang đánh đổi cả thế giới chỉ để đổi lấy một tiếng “ừ” của mẹ.
Anh đập tay xuống đất:
“Má ơi… con về rồi mà… sao má không đợi con thêm chút nữa…”
Nước mắt anh rơi xuống bùn, hòa vào dòng sông đang chảy.
Và trong khoảnh khắc ấy, anh hiểu ra điều tàn nhẫn nhất:
Không phải mẹ bỏ anh đi.
Mà là anh đã để mẹ chờ quá lâu.
⸻
Rồi anh ngẩng lên.
Giữa làn sương mỏng trên mặt sông, anh tưởng như thấy một bóng dáng quen thuộc.
Một người mẹ áo bà ba cũ, đứng ở đầu bến.
Tóc bạc bay trong gió.
Ánh mắt hiền như ngày nào.
Mẹ không nói gì.
Chỉ mỉm cười.
Một nụ cười vừa xa xăm, vừa gần gũi đến đau lòng.
Anh bật dậy, lao về phía đó:
“Má ơi!!!”
Nhưng khi anh chạm tới…
Chỉ còn gió.
Chỉ còn nước.
Chỉ còn bến sông trống rỗng.
Anh đứng chết lặng.
Rồi bật khóc như một đứa trẻ lạc mẹ giữa chợ đời.
⸻
Kính thưa quý Phật tử,
Có những cuộc gặp… chỉ xảy ra một lần trong đời.
Và có những lần quay về… là đã quá muộn.
Ta cứ nghĩ mẹ còn đó.
Cứ nghĩ bến sông sẽ luôn chờ ta.
Cứ nghĩ chỉ cần mình thành công rồi trở về, mọi thứ vẫn nguyên vẹn.
Nhưng không.
Thời gian không chờ ai.
Mẹ cũng không chờ mãi được.
⸻
Vu Lan này, nếu còn mẹ…
Xin đừng để chuyến đò của đời mình rời bến mà không có mẹ đứng tiễn.
Và nếu một ngày nào đó, bạn trở về…
Xin hãy về sớm hơn một chút.
Bởi có thể khi bạn bước xuống bến sông quen thuộc ấy…
người duy nhất từng đứng đợi bạn suốt cả đời…
đã không còn đứng đó nữa.
⸻
Và nếu có một điều ước cuối cùng…
Anh chỉ ước được quay lại khoảnh khắc ấy.
Không phải để thay đổi cả cuộc đời.
Chỉ để nói một câu rất nhỏ thôi:
Anh đứng bên bến sông, nắng chiều rơi trên vai áo, gió thổi mùi phù sa quen thuộc.
Anh nhìn mẹ.
Không vẫy tay vội vàng.
Không quay lưng bước đi.
Mà chạy lại.
Ôm lấy mẹ thật chặt.
Rồi thì thầm, trong tiếng sông vỗ bờ:
“Má ơi…
con không đi nữa.
Con ở lại với má.”
Và lần này…
Mẹ sẽ không còn phải chờ nữa.
—————————
TỔ ĐÌNH PHƯỚC HẬU
-Quốc lộ 54 ấp Đông Hậu xã Ngãi Tứ tỉnh Vĩnh Long
