27/03/2024
Thuở xưa, đức Phật thuyết Pháp trong vườn trúc thành Vương-xá. Lúc ấy, có bốn anh em Phạm Chí đã chứng được ngũ thông, tự biết sau bảy ngày nữa mình sẽ chết. Do đó, họ cùng bàn với nhau rằng:
Sức của ngũ thông có thể làm nghiêng lệch trời đất, nắm giữ mặt trời mặt trăng, dời núi cao, ngưng sông chảy... không việc nào là không làm được, lẽ nào tránh không khỏi cái chết này sao?
Người thứ nhất nói:
Tôi sẽ lặn xuống biển, trên không xuất hiện, dưới không đến đáy, ở giữa lưng chừng biển thì quỉ vô thường làm sao biết chỗ mà tìm?
Người thứ hai nói:
Tôi chui vào giữa núi Tu-di, khép núi lại bao bọc xung quanh thì quỉ vô thường biết đâu mà kiếm?
Người thứ ba nói:
Tôi sẽ ẩn nấp giữa hư không, quỉ vô thường làm sao biết được.
Người thứ tư nói:
Tôi sẽ lẫn vào trong chợ, quỉ vô thường đến bắt được một người nào đó thì thôi, cần gì phải tìm bắt tôi?
Bốn người bàn xong, bèn đến gặp vua Ba-tư-nặc từ giã:
Thọ mạng của chúng tôi chỉ còn bảy ngày nữa. Nay chúng tôi muốn chạy trốn vô thường, mong rằng sẽ thoát được trở về thăm vua.
Nói xong, bốn vị ấy ra đi trốn vào chỗ của mình. Bảy ngày sau, bốn người đều chết cả, như trái chín tự rụng. Người quản lý chợ báo cho vua biết có một vị Phạm Chí bỗng dưng chết giữa chợ.
Vua chợt tỉnh ngộ bảo:
Bốn người cùng trốn nghiệp, một người đã chết, ba người kia làm sao tránh khỏi?
Vua liền cho tìm đến chỗ Phật, đảnh lễ ngồi qua một bên rồi bạch với Phật rằng:
Gần đây, có bốn anh em Phạm Chí đã đắc ngũ thông, biết rằng mạng mình sắp hết nên cùng nhau trốn quỉ vô thường. Không rõ hiện nay họ có tránh thoát được không?
Đức Phật đáp:
Này đại vương, người ta có bốn việc không thể tránh khỏi. Bốn việc ấy là gì?
1- Khi ở thân trung ấm không thể không thọ sinh.
2- Đã thọ sinh không thể không có già.
3- Đã già không thể không mang bệnh.
4- Đã bệnh không thể không chịu chết.
Bấy giờ đức Thế Tôn liền nói kệ:
Dầu trốn giữa hư không
Hay biển khơi, núi rộng
Không một nơi nào cả
Tránh khỏi được tử vong.
Việc này do mình tạo
Làm sao mà tránh được
Người vì nó bất an
Đưa đến khổ già chết.
Biết vô thường, tự an
Kiến chấp sinh liền hết
Tỳ-kheo thắng ma binh
Thoát khỏi vòng sinh tử.
Vua nghe Phật nói xong, than rằng:
Lành thay! Thật đúng như lời Thế Tôn dạy. Bốn người trốn nghiệp, nhưng trong đó một người đã chết, ba người kia làm sao tránh được.
Các quan tùy tùng nghe Phật dạy xong đều tin nhận.
📝 Trích Kinh Pháp Cú, Phẩm Vô Thường thứ 1, trang số 39
