23/07/2026
Ai là người sáng lập Đàng Thánh Giá?
Trải qua nhiều thế kỷ, một trong những lòng đạo đức bình dân phổ biến và bền vững nhất chính là Đàng Thánh Giá (còn gọi là Đường Thánh Giá, tiếng Latinh là Via Crucis). Lòng đạo đức này gồm 14 “chặng”, qua đó người tín hữu có thể lần theo bước chân của Đức Giêsu Kitô trong cuộc Thương Khó và cái chết của Người.
Đàng Thánh Giá bắt nguồn từ đâu?
Theo một truyền thống cổ xưa, sau khi Đức Giêsu lên trời, Đức Trinh Nữ Maria đã hằng ngày đến viếng những nơi gắn liền với cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Con mình. Nhiều truyền thống khác cũng kể rằng Mẹ Maria đã theo Chúa trên con đường lên Núi Sọ.
Tuy nhiên, khi thực hành điều này, Đức Mẹ không thiết lập một hình thức đạo đức phổ biến với những kinh nguyện và các “chặng” cụ thể như ngày nay. Mẹ chỉ đơn giản là sống lại những biến cố đầy sức mạnh của cuộc Thương Khó, và “ghi nhớ trong lòng”, chiêm niệm hy lễ cao cả mà Con mình đã dâng hiến.
Có thể nhiều người khác đã noi gương Mẹ, lần theo bước chân Chúa để ghi khắc ký ức ấy trong tâm hồn.
Những đền thánh về Cuộc Thương Khó
Phải vài thế kỷ sau đó, theo Catholic Encyclopedia, “ngay từ thế kỷ thứ V, Thánh Petronius, Giám mục Bologna, đã cho xây dựng một nhóm các nhà nguyện liên kết với nhau, nhằm tái hiện những đền thánh quan trọng tại Giêrusalem... Có thể xem đó là mầm mống để Đàng Thánh Giá phát triển sau này, mặc dù chắc chắn rằng trước thế kỷ XV, chưa có hình thức nào có thể được gọi là Đàng Thánh Giá theo nghĩa hiện đại.”
Dòng Phanxicô tại Thánh Địa
Vào thời Trung Cổ, Thánh Địa trở nên bất ổn, và các tín hữu hành hương không còn dễ dàng tiếp cận các nơi gắn liền với cuộc Thương Khó của Chúa. Vì thế, các tu sĩ Phanxicô và nhiều người khác trên khắp châu Âu bắt đầu xây dựng những nhà nguyện và đền thờ mô phỏng các địa điểm tại Giêrusalem.
Đặc biệt, linh mục Đa Minh Chân phước Álvaro thành Córdoba đã quảng bá lòng đạo đức này tại châu Âu, khởi đầu ở Córdoba, nơi ngài xây dựng những nhà nguyện nhỏ tương tự các chặng Đàng Thánh Giá ngày nay.
Theo cha William Saunders, “William Wey, một khách hành hương người Anh, đã đến Thánh Địa năm 1462 và được xem là người đầu tiên sử dụng thuật ngữ ‘stations’ (các chặng). Ông mô tả cách người hành hương đi theo từng bước chân của Chúa Kitô.” Từ đó, thuật ngữ này trở nên phổ biến trong tiếng Anh và dần được dùng để chỉ những hình ảnh được thiết lập trong các nhà thờ.
Sự chuẩn nhận của Tòa Thánh
Đến thế kỷ XVII, các tu sĩ Phanxicô mong muốn thiết lập các “chặng” này ngay trong các nhà thờ và đã xin phép Tòa Thánh. Đồng thời, họ cũng đề nghị các tín hữu khi đi Đàng Thánh Giá trong nhà thờ được hưởng các ân xá tương tự như những người hành hương tại Giêrusalem.
Đức Giáo Hoàng Innocent XI đã nhìn nhận nhu cầu này và chấp thuận, mở đường cho hình thức Đàng Thánh Giá như chúng ta biết ngày nay.
Không phải do một người duy nhất
Vì thế, các sử gia không thể xác định một cá nhân duy nhất là “người sáng lập” Đàng Thánh Giá. Nhiều vị thánh và các tín hữu qua các thời đại — bắt đầu từ chính Đức Trinh Nữ Maria — đã bước theo chân Đức Giêsu Kitô, chiêm niệm cuộc Thương Khó và cái chết của Người.
Đàng Thánh Giá là một truyền thống đẹp đẽ, được hình thành cách tự nhiên qua dòng thời gian và lớn lên trong đời sống cầu nguyện của Hội Thánh.
Aleteia
https://aleteia.org/2019/03/08/who-invented-the-stations-of-the-cross/
