30/09/2022
Từ xa xưa, tục thờ các vị nữ Thần miền sơn cước (Chúa Mường) là hình thức tín ngưỡng hàm chứa tính nhân văn cao, mang âm hưởng của loại hình tín ngưỡng dân gian gắn liền với bản sắc riêng của cộng đồng các dân tộc miền Thượng.
Đền ĐÔNG SƠN LINH TỪ tọa lạc tại khu 2, thị trấn Cao Phong, huyện Cao Phong, Hòa Bình được coi là một điểm sáng tâm linh tiêu biểu của nét đẹp tín ngưỡng này.ĐỀN ĐÔNG SƠN phụng thờ Đệ nhị Thượng Ngàn Thánh Mẫu tổ Mường DIỆU TÍN Thiền sư Cao Sơn thần nữ. Ngài cùng với Đức Chúa Sơn Trang và Đệ Tam Tổ Mường được coi là ba vị thần tối linh bậc nhất miền Nhạc phủ (Sơn lâm sơn trang) với nhiều công trạng xuyên suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân Việt.
Trong tiềm thức của người dân Cao Phong (Mường Thàng) nói riêng và nhân dân Mường xứ (Hưng Hóa) nói chung, Ngài được coi là vị Thần xuất hiện từ thuở Hồng Bàng có công bảo hộ phù trợ, khai mở dân chí xứ Mường dân, dạy dân trồng trọt, phát rẫy làm nương, truyền dạy bách nghệ; phù trú; bùa thuật, trấn giữ quỷ tà, trừ nạn cho dân, tiên tri bốc xuất (bói toán tiên tri)...Uy đức Bà được Mường dân khắp nơi ca tụng.
Bởi thế mà từ xa xưa người dân Mường Thàng (Cao Phong), đã lập đền thờ Chúa Bà ngay tại chân núi Đầu Rồng nơi ngài hiển hóa với tên gọi Đông Sơn để tưởng nhớ ơn đức trời biển của ngài với dân mường.
Đã thành lệ, để tỏ lòng tri ân tưởng nhớ công lao của Chúa Bà, cứ vào ngày 12/09 âm lịch hằng năm nhân dân Cao Phong lại long trọng tổ chức lễ hội tế thánh để tưởng nhớ ngày hóa của tiên chúa.
