06/15/2026
June 15 2026
(Fast Day): (The Feast of Saint Epiphanius of Cyprus, Patriarch Babylas, and His Three Disciples).
“The Armenian Apostolic Orthodox Holy Church commemorates Saint Epiphanius of Cyprus, Saint Babylas the Patriarch, and his three faithful disciples during the first days of the Fast of the Illuminator. This feast presents to us those holy fathers of the Church who defended the true faith not only through their teachings, but also through their self-sacrificing lives and martyrdom.
“Saint Epiphanius of Cyprus (315–403) was one of the distinguished Fathers and Ecumenical Doctors of the Church in the fourth century. He was born in Palestine into a poor family. During his childhood, he was raised under the care of a Jewish scholar and learned the Jewish traditions. However, through the grace of God, after witnessing a miracle, he came to believe in Christ and was baptized.
“At a young age, he embraced the monastic life and lived with extreme asceticism and devotion to prayer. Often, he would eat only bread and salt once every two or three days, living in great self-discipline. Because of his humility, holiness, and love for God, the Lord granted him the gifts of wisdom, foresight, and miracle-working. Although his reputation spread everywhere, Epiphanius continually avoided human praise and devoted his time to prayer, spiritual reading, and literary work.
“In the year 367, he was elected Archbishop of Cyprus. During his pastoral ministry, he fought zealously against heresies and false teachings, defending the Nicene Creed and the Orthodox faith. He also founded monasteries throughout Cyprus, built a great church in the city of Salamis, and showed boundless compassion toward the poor, even selling the sacred vessels of the Church in order to distribute aid to the needy. His writings, homilies, and commentaries became a great inheritance for the entire Church, and for this reason the Armenian Church numbers him among the Twelve Ecumenical Doctors.
“On the same day, the Church also commemorates Saint Babylas the Patriarch and his three disciples. Babylas was the Patriarch of Antioch and served Christ with unshakable faith and courage. When the pagan Emperor Numerian wished to enter the church in order to profane its sanctity, Patriarch Babylas fearlessly stood at the entrance of the sanctuary and forbade him from entering. Because of this, he was subjected to severe tortures, bound in chains, and cast into prison.
“His three disciples likewise remained steadfast in the faith. Although the emperor attempted to force them to renounce Christ and offer sacrifices to idols, they courageously confessed their faith. In the end, Patriarch Babylas and his disciples were martyred, becoming worthy of heavenly glory and the eternal crown.
“This feast teaches us that a true Christian is called to defend the faith with love and humility, yet also with fearless courage. The life of Saint Epiphanius reminds us of the value of true doctrine, while the martyrdom of Saint Babylas and his disciples reminds us of the importance of standing firm for the faith.
“May the intercession of these holy saints strengthen us, so that we too may remain faithful to the truth of Christ and never be ashamed of our holy faith. Amen.” (Information by Archbishop Khoren Toghramadjian).
15 Յունիս 2026
(Պահք): (Սրբոցն՝ Եպիփանու Կիպրացւոյն Բաբելայ հայրապետին եւ երից աշակերտաց նորին):
«Հայ Առաքելական Ուղղափառ Սուրբ Եկեղեցին Լուսաւորչի պահոց առաջին օրերուն կը յիշատակէ Սուրբ Եպիփան Կիպրացին, Սուրբ Բաբելաս հայրապետը եւ անոր հաւատարիմ երեք աշակերտները։ Այս տօնը մեզի կը ներկայացնէ եկեղեցւոյ այն սուրբ հայրերը, որոնք ճշմարիտ հաւատքը պաշտպանեցին ո՛չ միայն իրենց ուսուցումներով, այլ նաեւ իրենց անձնազոհ կեանքով ու նահատակութեամբ։
«Սուրբ Եպիփան Կիպրացին (315-403) Դ. դարու նշանաւոր եկեղեցական հայրերէն եւ տիեզերական վարդապետներէն մէկն էր։ Ան ծնած էր Պաղեստինի մէջ՝ աղքատ ընտանիքի մը յարկին տակ։ Մանկութեան շրջանին հրեայ օրէնսգէտի մը խնամքին տակ կրթուեցաւ եւ սորվեցաւ հրեական աւանդութիւնները։ Սակայն Աստուծոյ շնորհքով, հրաշքի մը ականատես ըլլալէ ետք, ան հաւատաց Քրիստոսի եւ մկրտուեցաւ։
«Դեռ երիտասարդ տարիքին ան վանական կեանք ընտրեց եւ ծայր աստիճան ժուժկալ ու աղօթական կեանք մը վարեց։ Շատ անգամ երկու կամ երեք օրը անգամ մը միայն հաց ու աղ կ՛ուտէր եւ մեծ զսպուածութեամբ կ՛ապրէր։ Իր խոնարհութեան, սրբութեան եւ աստուածասիրութեան համար Աստուած իրեն պարգեւեց իմաստութեան, նախագիտութեան եւ հրաշագործութեան շնորհներ։ Թէեւ անոր համբաւը ամէնուրեք տարածուած էր, Եպիփան շարունակ կը խուսափէր մարդկային փառքէ եւ իր ժամանակը կը նուիրէր աղօթքի, հոգեւոր ընթերցանութեան եւ գրական աշխատանքի։
«367 թուականին ան ընտրուեցաւ Կիպրոսի եպիսկոպոսապետ։ Իր հովուապետութեան ընթացքին մեծ եռանդով պայքարեցաւ աղանդներու եւ սխալ վարդապետութիւններու դէմ՝ պաշտպանելով Նիկիական Հանգանակը եւ ուղղափառ հաւատքը։ Ան նաեւ Կիպրոսի մէջ վանքեր հիմնեց, Սալամին քաղաքի մէջ մեծ եկեղեցի կառուցեց եւ անսահման ողորմածութիւն ցուցաբերեց աղքատներուն հանդէպ՝ մինչեւ իսկ եկեղեցւոյ սպասները վաճառելով եւ հասոյթը բաժնելով կարօտեալներուն։ Իր գրութիւնները, ճառերը եւ մեկնութիւնները մեծ ժառանգութիւն դարձան ամբողջ եկեղեցւոյ համար, եւ այդ պատճառով Հայ Եկեղեցին զինք կը դասէ Տասներկու Տիեզերական Վարդապետներու շարքին։
«Նոյն օրը եկեղեցին կը յիշատակէ նաեւ Սուրբ Բաբելաս հայրապետը եւ իր երեք աշակերտները։ Բաբելասը Անտիոքի հայրապետն էր եւ անխորտակելի հաւատքով ու քաջութեամբ ծառայեց Քրիստոսին։ Երբ հեթանոս Նումերիանոս կայսրը ուզեց եկեղեցի մտնելով անարգել սրբութիւնը, Բաբելաս հայրապետը անվախ կերպով կանգնեցաւ տաճարի մուտքին եւ արգիլեց անոր մուտքը։ Այս պատճառով ան ծանր չարչարանքներու ենթարկուեցաւ, շղթայուեցաւ եւ բանտ նետուեցաւ։
«Իր երեք աշակերտները նոյնպէս անսասան մնացին հաւատքին մէջ։ Թէեւ կայսրը փորձեց զանոնք ստիպել ուրանալ Քրիստոսը եւ զոհ մատուցանել կուռքերուն, անոնք քաջաբար խոստովանեցան իրենց հաւատքը։ Ի վերջոյ Բաբելաս հայրապետը եւ իր աշակերտները նահատակուեցան՝ արժանանալով երկնաւոր փառքին եւ յաւիտենական պսակին։
«Այս տօնը մեզի կը սորվեցնէ, թէ ճշմարիտ քրիստոնեան կոչուած է պաշտպանելու հաւատքը՝ սիրով, խոնարհութեամբ, բայց նաեւ անվախ քաջութեամբ։ Սուրբ Եպիփանի կեանքը մեզի կը յիշեցնէ ճշմարիտ վարդապետութեան արժէքը, իսկ Սուրբ Բաբելասի եւ իր աշակերտներուն նահատակութիւնը՝ հաւատքին համար ամուր կանգնելու կարեւորութիւնը։
«Թող այս սուրբերուն բարեխօսութիւնը մեզ զօրացնէ, որպէսզի մենք ալ հաւատարիմ մնանք Քրիստոսի ճշմարտութեան եւ երբեք չամչնանք մեր սուրբ հաւատքէն։ Ամէն» (Ծանօթագրութիւն՝ Խորէն Արք. Տողրամաճեան)։
