07/31/2025
Kolose 3
Paul nih cakuat a țialmi a dang bantukin Kol 1-2 ah Pathian vel (Amah tuahpiakmi, indicative) a kan chimh hnuah Kol 3-4 ahhin Kanmahlei tuah ding fialmi (imperative) a kan chimh țhan.
1) Sehchih ding,
2) Phoih ding le hruk ding,
3) Kan chungah umter ding,
4) Chungkhar ah tuah ding,
5) Philh lo ding, tii thil biapi panga in kan țhen lai.
1) I Sehchih Ding (To Set mind, 3:1-4): “Khrih sinah nunnak ah thawhter mi nan si caah” tiin kan sinak taktak a kan chimh hmasa:
1) Khrih nih a kan thawhpi (We are raised with Christ, 3:1a)
2) Khrih nih a kan thihpi (We died with Christ, 3:3a)
3) Khrih chungah kan nun thuh a si (We are hidden in Christ, 3:3b)
4) Khrih chungah a tu hi kan nung (We live in Chrisr, 3:4a)
5) Khrih chungah sunparnak hrawmh kan si (We are glorified in Christ, 3:4b) ti a kan chimh hmasa.
Cunglei mi kan si cang caah cunglei thil sehchih a kan fial. Sehchihmi nih kan sinak a sersiam ve. Tanglei vawlei thil, suingun chawva le thil le ri lawng kan i sehchih ahcun tanglei vawlei ah kan nun a pil chin lengmang ko lai. Cunglei van thil sehchih in kan nun ahcun kan thih hlan in ka thinlung hi van ah khua a sa cia ve ko lai. Zeidah naa sehchih?
2) I Phoih ding le Hruk ding (To put off and on, 3:5-14): Khrih kan ai ah a thi (substitution) ti lawng a za lo. Khrih he sual ah a thi țimi le dinnak ah a tho țimi (Identification/ Participation) si a herh. Nuamhnak hmun ah kal a huam tukmi nungak unau pahnih an um. Voi khat cu an kal tawnnak nuamhnak hmun ah an kal ti lo. An sawm lengmang hna tikah hitihin ca an leh hna. “Naite ah khan kan thi cang i kan ra kho ti lai lo,” ti a si. Thih hnuah cakuat țial cu a um bal lo. Sual tuah ding tu ah kan thi cang an ti duhnak a si.
Cucaah Khrih a a simi nih i phoih ding le hruk hruk ding ziaza a kan chimh. Phoih a kan fialmi cu vawlei thisa duhnak a si (3:5). Zeicahtiah Pathian thinhun tertu, kan mihlun nih a rak i hruk tawnmi thihnak uniform a si (3:6). Cu mihlun cu Khrih nih a thihpi cang caah Khrih chungah a nungmi mithar uniform tu i hruk a kan fial (3:7-8). “Hi mi thar hi a sertu Pathian nih amah mui lo chin lengmang in a tharchuah lengmangmi cu a si” (3:10) a ti.
3) Kan Chungah Umter Ding (thing to dwell in us, 3:15-17): Mi thar hi a tling rih lo. A tlin chin lengmangnak dingah thinlung chunglei ah i chiah peng ding a kan chimh. “Khrih daihnak nih nan thinlung uk seh… Khrih bia cu nan chungah tam piin a fimnak he khan um seh. Fimnak in pakhat le pakhat i chim u law i cawnpiak u. Thangṭhatnak hla, Pathian biaknak hla le hla thiang kha sa hna u; Pathian kha lawmhnak in hla in thangṭhat u,” a ti (3:15-16). Khrih velngeihnak le khamhnak, a nuncan le a cawnpiaknak, nifa zanfa kan mit in zoh, kan kaa in rel le phuan, kan thinlung in ruah, kan k*tke in zulh hi Khrih lawh chin lengmangnak lam a si.
Jesuh aiawh in vawlei ah ngakțah 10024, sifak fa 120,000 a cawm i missionary 187 a thlahtu George Mueller nih Bawipa caah USD nuai 98 hrawng a hloh. Zumhnak pa (Man of Faith) an ti. Cu ti a si khawh nakding ah Baibal a hram in a d**gh tiang voi 200 a rel. Voi 100 cu khukbil thlacam (tuah ding Pathian hal bu) in a rel. “Baibal na rel deuhdeuh le rel na duh deuhdeuh lai, na thlacam a tlawm deuh le thlacam na huam lo deuhdeuh lai. Thlacam le Baibal rel huamnak lam țha bik cu cam le rel lengmang a si,” a ti. Kan thinlung chungah Pathian bia a um lo ahcun zei thei țha cu dah a tlai rua hnga?
4) Chungkhar ah tuah ding (To practice in family, 3:18-4:1):
1) Nuleva: Nupi nih va tang i dor, va nih nupi dawt (Love & Submission, 3:18-19)
2) Nulepa le Fale: Nulepa nih thapek thiam, Fle nih Nawlngaih (Encourgement & Obedience, 3:20-21)
3) Bawi le Sal: Sal nih zumhtlak tein Pumpek le Bawile nih ding tein pehtlaih (Devotion & Honesty, 3:22-4:1)
5) Philh Lo Ding (Thing to be always remembered, 3:23-24): “Zei thil nan tuah paoh ah, minung caah si loin Bawipa caah ka ṭuan ti lungput ngei in, nan lungthin dihlak in ṭuan u. Bawipa nih nan ṭuan man an pek hna lai kha philh hlah u; a mi ca i a chiahmi laksawng kha an pek hna lai. A rian nan ṭuanmi Bawi taktak cu Khrih kha a si,” a ti. Hihi sal pawl a cahmi hna a si nain zumtu Pathian salle a kan cahmi zong a si ve.
Voi khat cu lam kam ah minung pathum lung an khuai. A hmasa bik pa kha, “Zei na tuah?” tiah an hal i “Lung ka khuai ko,” a ti hna. A pahnihnak pa cu an hal ve i “Kuli ka lek,” a ti hna. A pathumnak pa tu nih cun “Kei cu biakinn ka sa,” a ti hna. An țuanmi rian, an i tlaihmi sobul, an țuannak hmun aa khat ko nain an riantuanning lungput aa dang. Suimilam pakhat $20 company rian in Pathian ka rianh, Arzuat in sifak mihar ka bawm, Sushi dawr in thlarau tlau ka tlai, ti philh hlah. Ka țuanmi rian zeihmanh hi Pathian rian an si dih ti lungput țha he lungthin dihlak in țuan ding hi Paul nih a kan cawnpiak duhmi si.
Țuan man hmuh ding zong a kan kamh fawn. Vawlei ah kan țuan man cu kan țuan zet in phaisa le chawva kan hmu. Bawipa nih kan țuan man nihlawh a kan pekmi tu cu vawlei thluachuah lengah man sung bik van thluachuah lawmhnak aa tel chih zungzal.
Cațialtu: Rev. Dr. William Khen Chum Bik