04/07/2024
วันนี้ วันพระ
อาจจะมีคำถามหรือข้อสงสัย ว่าทำไม “พระแก้ว” ของวัดต่างๆ ในจังหวัดอุบลราชธานีเช่น วัดศรีอุบลรัตนาราม ( พระแก้วบุษราคัม ) วัดหลวง (พระแก้วไพฑูรย์) วัดมณีวนาราม (พระแก้วโกเมน) วัดสุปัฏนารามวรวิหาร (พระแก้วขาวเพชรน้ำค้าง) วัดเลียบ (พระแก้วนิลกาฬ) เป็นต้น ต่างมีเครื่องทรง (ที่มา http://guideubon.com/news/view.php?t=18&s_id=57&d_id=57)
ดังนั้น มาหาคำตอบกัน
=== >
พระพุทธรูปทรงเครื่อง เป็นพระพุทธรูปที่ฉลองพระองค์ทรงเครื่องขัตติยราชแบบกษัตริย์1 เช่น มงกุฎแบบชฎาใหญ่ สังวาล ทับทรวง ชายไหว ชายแครง กำไลพระบาท และพระบาทจะสวมฉลองพระบาทเชิงงอน2 สำหรับคติความเชื่อในการสร้างพระพุทธรูปทรงเครื่องนี้ มีข้อสันนิษฐานไว้หลายประการด้วยกัน กล่าวคือ ประการแรก สร้างตามคติความเชื่อของศาสนาพุทธ ลัทธิเถรวาท สร้างตามพระพุทธประวัติตอนพระพุทธเจ้าทรงทรมาน พระมหาชมภู3 ซึ่งเป็นเรื่องราวการอธิบายทางประติมานวิทยาของพระพุทธรูปทรงเครื่อง ตามเรื่องราวที่ปรากฏอยู่ในมหาชมภูบดีสูตรว่า "พระมหาชมภู เป็นพระมหากษัตริย์ที่มีบุญญาธิการและมีฤทธานุภาพมาก ไม่ยอมรับนับถือพุทธศาสนา พระพุทธเจ้าจึงเนรมิตพระองค์เป็นอย่างพระมหาจักรพรรดิ ทรงแสดงธรรมโปรดจนพระมหาชมภูลดทิฐิมานะหันมายอมรับนับถือพระพุทธศาสนา" ประการที่สอง หมายถึง คติที่เกี่ยวกับพระมหากษัตริย์ทรงดำรงอยู่ในฐานะเทวราชา ผสมผสานกับพุทธราชา ตามลัทธิเทวราช และอีกประการหนึ่ง ตามคติพุทธศาสนามหายาน อาจจะหมายถึง อนาคตพุทธเจ้า กล่าวคือพระศรีอาริย์4
ขอขอบคุณผู้สืบค้นข้อมูลและจัดทำข้อมูล : นายจิรภัทร นิรินทร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร : ประวัติศาสตร์ศิลปะ (นักศึกษาฝึกงาน)
1 คตินิยมในการสร้างพระพุทธรูปทรงเครื่องในสมัยอยุธยา. ศศี ยุกตะนันทน์.วิทยานิพนธ์(ศศ.ม.(โบราณคดีสมัยประวัติศาสตร์))--มหาวิทยาลัยศิลปากร, ๒๕๓๒
2จารุณี อินเฉิดฉาย. พระพุทธรูปทรงเครื่อง. เมืองโบราณ. ปีที่ ๑๙, ฉบับที่ ๔ (ต.ค. - ธ.ค. ๒๕๓๖) : หน้า ๘๐-๘๗ ; ภาพประกอบ.
3พระปฐมสมโพธิกถา ปรมานุชิตชิโนรส, สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมสมเด็จพระ, ๒๓๓๓-๒๓๙๖ พระนคร : โรงพิมพ์ศิริเจริญ, ๒๔๕๐
4พระอนาคตวงศ์. บำเพ็ญ ระวิน ผู้ชำระต้นฉบับ ; นิธิ เอียวศรีวงศ์ บรรณาธิการ. กรุงเทพฯ : อมรินทร์ พริ้นติ้ง, ๒๕๔๒
(ที่มา http://emuseum.treasury.go.th/article/20-2011-08-24-03-52-23.html)
------------------------------------------
ส่วนพระแก้วอีกหนึ่งที่สำคัญ คือ “ พระพุทธบุษยรัตน์จักรพรรดิพิมลมณีมัย”
เป็นพระแก้วขาว ที่ไม่เครื่องทรงจักรพรรดิ (http://www.naryak.com/forum/files/textfiles/History1_1.html)
ดังนั้น พระแก้ว (ณ อุบลราชธานี) จึงเป็นพระพุทธรูปทรงเครื่องขัตติยราชแบบกษัตริย์ (มหาจักรพรรดิ) ซึ่งน่าจะเหมือนกับ พระแก้วแดง วัดถ้ำเมืองนะ (https://www.youtube.com/watch?v=db5JHkqHREA)
เกี่ยวกับวัดถ้ำเมืองนะ หรือ วัดพุทธพรหมปัญโญ (www.watthummuangna.com)
แสดงว่า มีความเกี่ยวกันสัมพันธ์กัน ด้วยเหตุนี้ หากว่าคนอุบลฯ หากว่าได้สวดมนต์ “บทสวดพระบรมมหาจักรพรรดิ” (http://www.luangtamalives.com/index.php?option=com_content&view=article&id=58&Itemid=81) ย่อมจะเกิดผลดีอย่างแน่นอน
พระพุทธบุษยรัตนมงคล
https://www.facebook.com/profile.php?id=100067184529309&mibextid=ZbWKwL
