24/08/2026
💞แนวทางการทำงานอภิบาลครอบครัว
📖สำหรับ #คณะกรรมการ และ #จิตอาสาผู้ช่วยงานแผนกครอบครัว อัครสังฆมณฑลกรุงเทพฯ
🌐ลิงค์สมัครเป็นทีมงาน/มดงานแผนกฯ 🐜😄 https://forms.gle/DBikvqFAz5LTbZucA
📚 #เอกสารนี้จัดทำเพื่อสร้างความเข้าใจร่วมกันว่า
👤ผู้ทำงานอภิบาลครอบครัวทุกคน ทั้งผู้มีตำแหน่งเป็นคณะกรรมการ และผู้มาช่วยงานในฐานะจิตอาสา มีคุณค่า และมีส่วนร่วมในพันธกิจเดียวกัน
🫶แต่บทบาท หน้าที่ และอำนาจตัดสินใจต้องเป็นไปตามการมอบหมาย โครงสร้างงาน และความรับผิดชอบ
🎯เพื่อให้การรับใช้ครอบครัวเกิดผลดีและรักษาความเป็นหนึ่งเดียวของงานอภิบาล
1. #หลักคิดพื้นฐาน
• ผู้ทำงานอภิบาลครอบครัวคือผู้รับใช้พันธกิจ ไม่ใช่ผู้แสวงหาอำนาจหรือตำแหน่ง
• ตำแหน่งเป็นความรับผิดชอบที่ได้รับมอบหมาย ไม่ใช่สิทธิในการสั่งการทุกเรื่อง
• การเป็นจิตอาสาไม่มีตำแหน่งไม่ได้แปลว่าไม่มีคุณค่า แต่ก็ไม่ได้หมายความว่ามีอำนาจตัดสินใจแทนผู้รับผิดชอบโดยอัตโนมัติ
• ทุกคนควรทำงานด้วยความรัก ความเคารพ ความซื่อสัตย์ ความโปร่งใส ความรับผิดชอบ และจิตตารมณ์แห่งการทำงานเป็นทีม
• #เป้าหมายสูงสุดคือประโยชน์และความปลอดภัยของครอบครัวผู้รับบริการ #รวมถึงความเป็นหนึ่งเดียวของงานอภิบาล
2. #ผู้ทำงาน2กลุ่มและบทบาท
กลุ่ม สิ่งที่ทำได้ ขอบเขตสำคัญ
2.1 #คณะกรรมการ/ #ผู้ได้รับมอบหมายอย่างเป็นทางการ รับผิดชอบงานตามบทบาท เสนอแผน ประสานงาน ติดตามงาน รายงานผล และตัดสินใจในเรื่องที่ได้รับมอบหมาย ใช้อำนาจเฉพาะตามบทบาท/มติ/การมอบหมาย ไม่ขยายอำนาจไปยังเรื่องที่ไม่ได้รับผิดชอบ
2.2 #จิตอาสาผู้ช่วยงานที่ไม่มีตำแหน่ง ช่วยกิจกรรม ประชาสัมพันธ์ เตรียมงาน ต้อนรับ ติดตามผู้เข้าร่วม เสนอความคิดเห็น และรับงานที่ได้รับมอบหมาย ไม่ถือว่าการช่วยงานทำให้มีอำนาจแทนแผนกฯ หรือแทนผู้รับผิดชอบ ต้องประสานเมื่อเรื่องเกินงานที่ได้รับมอบหมาย
3. #การทำงานที่เหมาะสมและสอดคล้องกับโครงสร้าง
• รับงานและเป้าหมายให้ชัดเจนก่อนลงมือทำ
• เสนอความคิดเห็นได้อย่างเต็มที่ แต่แยกให้ชัดระหว่าง “ข้อเสนอ” กับ “คำสั่ง/มติ”
• ประสานผู้รับผิดชอบเมื่อเรื่องเกี่ยวข้องกับงบประมาณ บุคคล นโยบาย ภาพลักษณ์ หรือหน่วยงานภายนอก
• รายงานความคืบหน้า ปัญหา ความเสี่ยง และผลลัพธ์ตามช่องทางที่กำหนด
• รักษาความลับและข้อมูลส่วนบุคคลของครอบครัว เด็ก เยาวชน และผู้เข้าร่วมกิจกรรม
• ใช้ชื่อ โลโก้ เอกสาร ช่องทางสื่อสาร และทรัพยากรของแผนกฯ ตามที่ได้รับอนุญาต
• เมื่อไม่แน่ใจ ให้ถามก่อนตัดสินใจ โดยถือว่าการขอคำปรึกษาเป็นความรับผิดชอบ ไม่ใช่ความอ่อนแอ
4. #ขอบเขตอำนาจตัดสินใจ
4.1 ตัดสินใจเองได้ 4.2 ควรปรึกษา/ประสานก่อน 4.3 ต้องขออนุมัติ/มอบหมาย
1รายละเอียดการทำงานย่อยที่ได้รับมอบหมายและอยู่ในกรอบที่ตกลงไว้ 2ปรับวิธีดำเนินกิจกรรมเล็กน้อยเมื่ออาจ กระทบผู้เข้าร่วมหรือทีม 3เปลี่ยนวัตถุประสงค์/รูปแบบ โครงการหลัก
1การช่วยงานหน้างานตามบทบาท 2ติดต่อหน่วยงานภายนอกในเรื่องที่อาจผูกพันแผนกฯ 3ใช้งบประมาณหรือรับ-จ่ายเงินในนามแผนกฯโดยไม่มีระบบอนุมัติ
1เสนอความคิดเห็นและแนวทางใหม่ 2เผยแพร่ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับภาพลักษณ์ ของแผนกฯ 3ออกประกาศ หนังสือเชิญ หรือคำรับรองในนามแผนกฯ
1ประสานงานภายในตามช่องทางที่ได้รับ มอบหมาย 2นำข้อมูลส่วนบุคคล/ภาพของผู้รับบริการมาใช้ในสื่อ 3แต่งตั้ง/สั่งการบุคคลหรือรับปากสิ่งที่เกินอำนาจ
5. #การปฏิบัติที่ไม่เหมาะสม/เกินขอบเขต
• ทำโดยพลการโดยไม่ประสานผู้รับผิดชอบ ทั้งที่เรื่องนั้นมีผลต่อโครงการหรือผู้เข้าร่วม
• อ้างชื่อ ตำแหน่ง หรืออำนาจของแผนกฯ โดยไม่ได้รับมอบหมาย
• สั่งการผู้อื่นเสมือนเป็นผู้มีอำนาจ ทั้งที่ไม่มีบทบาทดังกล่าว
• เปลี่ยนโครงการ กำหนดการ งบประมาณ หรือเงื่อนไขสำคัญเอง
• ติดต่อภายนอกและให้คำมั่นแทนแผนกฯ โดยไม่มีการอนุมัติ
• เผยแพร่ข้อมูล ภาพ หรือเรื่องส่วนตัวของครอบครัวโดยไม่เหมาะสม
• รับเงิน/บริจาค/ค่าใช้จ่ายในนามงานโดยไม่มีระบบตรวจสอบ
• สร้างช่องทางสื่อสารที่ทำให้คนเข้าใจว่าเป็นช่องทางทางการโดยไม่ได้รับอนุญาต
• ใช้ความใกล้ชิดกับผู้มีอำนาจเพื่อข้ามโครงสร้าง หรือใช้ตำแหน่งเพื่อประโยชน์ส่วนตัว
6. #ผลดีของการทำงานตามขอบเขต
• ทุกคนรู้ว่าใครรับผิดชอบอะไร ลดความซ้ำซ้อนและความสับสน
• ตัดสินใจได้รวดเร็วในเรื่องที่ได้รับมอบหมาย และส่งต่อเรื่องสำคัญได้ถูกคน
• ลดความผิดพลาดด้านงบประมาณ ข้อมูล ผู้เข้าร่วม และการสื่อสาร
• รักษาความน่าเชื่อถือของแผนกฯ และพระศาสนจักร
• สร้างวัฒนธรรมการทำงานเป็นทีมที่เคารพกัน
• ทำให้จิตอาสาเติบโตเป็นผู้นำที่น่าเชื่อถือและพร้อมรับผิดชอบมากขึ้น
• ครอบครัวผู้รับบริการได้รับการดูแลต่อเนื่องและปลอดภัย
7. #ผลเสียเมื่อทำงานเกินขอบเขต
• เกิดคำสั่งซ้ำซ้อนและไม่รู้ว่าใครเป็นผู้รับผิดชอบตัวจริง
• เกิดความขัดแย้ง ความไม่ไว้วางใจ และการแบ่งฝ่ายในทีม
• โครงการผิดทิศทางหรือเกิดภาระงบประมาณที่ไม่ได้วางแผน
• แผนกฯ เสียความน่าเชื่อถือจากการสื่อสารหรือการตัดสินใจที่ไม่เป็นทางการ
• ครอบครัวหรือผู้เข้าร่วมอาจได้รับผลกระทบจากข้อมูล/การตัดสินใจที่ไม่เหมาะสม
• เกิดปัญหาการตรวจสอบและความรับผิดชอบเมื่อมีข้อผิดพลาด
• จิตอาสาคนอื่นหมดกำลังใจ และเกิดวัฒนธรรมว่า “ใครเสียงดังหรือใกล้ชิดผู้ใหญ่จึงมีอำนาจ”
8. #หลักปฏิบัติ_6ขั้นตอน
1. รับมอบหมาย — รู้ว่าใครมอบหมาย งานอะไร และผลที่คาดหวังคืออะไร
2. เข้าใจขอบเขต — รู้ว่าอะไรทำเองได้ อะไรต้องประสาน และอะไรต้องขออนุมัติ
3. ลงมือทำ — ทำงานด้วยความรับผิดชอบและเคารพผู้เกี่ยวข้อง
4. ประสานเมื่อเกินขอบเขต — อย่าคาดเดาอำนาจของตนเอง
5. รายงานผล — สื่อสารความคืบหน้า ปัญหา ค่าใช้จ่าย และข้อเสนอ
6. ทบทวนและพัฒนา — เรียนรู้จากผลที่เกิดขึ้นและปรับระบบให้ชัดเจนขึ้น
9. ้อก่อนตัดสินใจ
• เรื่องนี้อยู่ในงานที่ฉันได้รับมอบหมายหรือไม่?
• ฉันมีอำนาจตัดสินใจเรื่องนี้จริงหรือไม่?
• การตัดสินใจนี้มีผลต่อบุคคล งบประมาณ นโยบาย หรือภาพลักษณ์ของแผนกฯ หรือไม่?
• ฉันควรแจ้งหรือขออนุมัติใครก่อน?
• หากการตัดสินใจนี้ถูกเปิดเผยต่อสาธารณะ เราสามารถอธิบายได้อย่างโปร่งใสหรือไม่?
10. #หากเกิดการทำงานเกินขอบเขต ควรจัดการอย่างไร
• หยุดหรือจำกัดความเสียหายก่อน หากกำลังเกิดผลกระทบ
• ตรวจสอบข้อเท็จจริง ไม่ด่วนตัดสินจากข่าวหรือความรู้สึก
• พูดคุยเป็นการส่วนตัวด้วยความเคารพ ไม่ประจาน
• ชี้แจงบทบาท อำนาจ และช่องทางการประสานงานให้ชัดเจน
• แก้ไขข้อมูล/คำสื่อสารที่คลาดเคลื่อน และแจ้งผู้เกี่ยวข้องเมื่อจำเป็น
• หากเกิดซ้ำ ให้กำหนดบทบาทและขอบเขตเป็นลายลักษณ์อักษร รวมถึงทบทวนการมอบหมาย
• มุ่งฟื้นฟูความสัมพันธ์และระบบงาน มากกว่าการลงโทษหรือกล่าวโทษบุคคล
11. #หลักการร่วมสำหรับคณะกรรมการและจิตอาสา
“จิตอาสาไม่ใช่ผู้ไม่มีคุณค่า และตำแหน่งไม่ใช่ใบอนุญาตให้ใช้อำนาจตามใจ”
ทั้งผู้มีตำแหน่งและผู้ไม่มีตำแหน่งต่างรับใช้พันธกิจเดียวกัน ความแตกต่างอยู่ที่บทบาทและอำนาจตามการมอบหมาย
📜ดังนั้น เราควรสร้างวัฒนธรรมที่ทุกคน “เสนอได้ ช่วยได้ รับผิดชอบได้ แต่เคารพโครงสร้างและผู้รับผิดชอบ” เพื่อให้การอภิบาลครอบครัวเกิดผลอย่างแท้จริง
12. #ข้อเสนอเพื่อพัฒนาระบบงานของแผนกครอบครัวฯ
• กำหนด Job Description/ขอบเขตหน้าที่ของคณะกรรมการและทีมอาสาแต่ละงานให้ชัด
• ระบุผู้มีอำนาจอนุมัติในเรื่องโครงการ งบประมาณ บุคคล การสื่อสาร และการใช้ชื่อ/โลโก้
• ใช้ระบบมอบหมายงานที่มีผู้รับผิดชอบหลักและผู้ประสานงานชัดเจน
• กำหนดช่องทางรายงานผลและการตัดสินใจเรื่องเร่งด่วน
• ทบทวนบทบาทเป็นระยะ และเปิดพื้นที่ให้จิตอาสาเสนอความคิดเห็นอย่างสร้างสรรค์
• เน้นการอบรมจิตตารมณ์การรับใช้และวัฒนธรรมการทำงานเป็นทีมควบคู่กับการกำหนดกติกา
📢 #สรุปสำหรับใช้สื่อสารกับทีม
💝“เราไม่ได้แบ่งว่าใครสำคัญกว่าใคร แต่ #เรากำลังทำให้ชัดว่าใครรับผิดชอบอะไร เพื่อให้ทุกคนช่วยกันได้เต็มศักยภาพ
🔔เมื่อมีเรื่องเกินขอบเขต ให้ประสาน ไม่ใช่หยุดช่วย; เมื่อมีข้อผิดพลาด ให้แก้ไข ไม่ใช่กล่าวโทษ; และเมื่อมีความสำเร็จ ให้ถือว่าเป็นความสำเร็จของพันธกิจร่วมกัน”
💞 #จิตอาสา งานอภิบาลครอบครัว/ ❤️🔥 #แผนกครอบครัวกรุงเทพฯ
♦️ https://vt.tiktok.com/ZSV94uYww/
❤️🔥 #งานอภิบาลครอบครัวกรุงเทพฯ_ประชาสัมพันธ์
📚 #กลุ่มงานวิชาการ/อบรม
🐜 #ทีมงานแผนกครอบครัวฯ (มดงาน) 🌐ลิงค์สมัครเป็นทีมงานแผนกฯ https://forms.gle/DBikvqFAz5LTbZucA
