17/03/2026
เกร็ดความรู้ #ซะกาตฟิฏเราะฮ์
——————————————————
🔘 [ #ซะกาตฟิฏเราะฮ์ คือ….? ]
(ซะกาตฟิฏเราะฮ์ ) หรือ زكاةالبدن (ซะกาตร่างกาย) คือ การเเจกจ่ายอาหาร (ซึ่งเป็นอาหารหลักส่วนใหญ่ในเมืองนั้น) จำนวนหนึ่ง ซออ์ให้เเก่ผู้ยากไร้ หรือบุคคลที่มีสิทธิ์รับซะกาต เหมือนกับซะกาตทรัพย์สิน
ซึ่งการจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์นั้น เพื่อชำระตนเองให้สะอาดและเพื่อชดเชยข้อบกพร่องต่างๆ ที่เกิดขึ้นในระหว่างการถือศีลอด เช่น คำพูด หรือการกระทำที่ไร้สาระ เป็นต้น
ดังมีรายงานจากท่าน อิบนุอับบาส กล่าวว่า:
فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَكَاةَ الْفِطْرِ طُهْرَةً لِلصَّائِمِ مِنَ اللَّغْوِ وَالرَّفَثِ وَطُعْمَةً لِلْمَسَاكِينِ، مَنْ أَدَّاهَا قَبْلَ الصَّلَاةِ فَهِيَ زَكَاةٌ مَقْبُولَةٌ، وَمَنْ أَدَّاهَا بَعْدَ الصَّلَاةِ فَهِيَ صَدَقَةٌ مِنَ الصَّدَقَاتِ. (رواه أبوداود وابن ماجه)
“ท่านรอซูล ﷺ ได้กำหนดจ่ายซะกาตฟิตเราะฮ์ เพื่อเป็นการชำระผู้ถือศีลอดจากคำพูดที่เหลวไหลและหยาบคาย เเละเป็นอาหารให้แก่ผู้ที่ยากจนขัดสน บุคคลใดที่จ่ายก่อนละหมาด(อีดิ้ลฟิตร์)ก็ถือว่าเป็นซะกาตที่ถูกตอบรับ และบุคคลใดที่จ่ายหลังละหมาด(อีดิ้ลฟิตร์)ก็ถือว่าเป็นการทำศอดาเกาะฮ์อย่างหนึ่งจากบรรดาศอดาเกาะฮ์ทั่วๆไป”
(บันทึกโดยอบูดาวูดเเละอิบนุมาญะฮ์)
—————————————-
🔘 [ #ฮุก่มการจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์ ]
ท่านอีหม่ามนาวาวี (ร.ฮ )ได้กล่าวใว้ในหนังสือมัจมัวอฺ( 6/104 ) ‘’ซะกาตฟิฏเราะฮ์ #เป็นวายิบ ตามทัศนะปราชญ์ชาฟีอีและตามนักปราชญ์ส่วนใหญ่ ‘’
ดังมีฮาดิษรายงานโดยบุคคอรีและมุสลิม จากท่านอิบนุอุมัร (ร ฮ) กล่าวว่า : “ ท่านรอซู้ล (ซ ล)ได้ทรงกำหนดซะกาตฟิฏเราะห์ของเดือนรอมฎอน ใว้จำนวนหนึ่งซออ์จากอินทผลัม ,หนึ่งซออ์จากข้าวสาลี เหนือทุกคนทีเป็นเสรีชนหรือเป็นทาส ,เป็นเพศชายหรือเพศหญิง ,จะเป็นเด็กหรือผู้ใหญ่ ที่เป็นมุสลิม และท่านนบี (ซ ล )ได้สั่งใช้ให้ทำการจ่ายซะกาตก่อนที่ผู้คนจะไปสู่การละหมาด )
——————————————-
🔘 #เงื่อนไขที่ทำให้จำเป็นต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์
1- ต้องเป็นมุสลิม ดังนั้นการจ่ายซะกาตไม่จำเป็นเหนือกาเฟร ยกเว้นทาสของเขาเเละเครือญาติที่เป็นมุสลิม ก็จำเป็นที่เขาต้องจ่ายแทน
2- เป็นอิสระเสรีชน ดังนั้นทาสจึงไม่จำเป็นต้องจ่ายซะกาตฟิตร์ เพราะทาสไม่มีทรัพย์เป็นของตนเอง แต่เจ้านายของทาสเป็นผู้จ่ายซะกาตแทน
3- ต้องมีชีวิตทันอยู่ในช่วงเวลาที่วายิบ ( มีชีวิตอยู่ทันได้พบส่วนหนึ่งของเดือนรอมฎอน เเละส่วนเเรกของเดือนเซาวาล ดังนั้นซะกาตไม่วายิบเหนือบุคคลที่ไม่ทันในช่วงเวลาเวลาดังกล่าว เช่น เด็กที่คลอดมาหลังจากดวงอาทิตย์ตก , คนที่เสียชีวิตไปก่อนดวงอาทิตย์ตก เนื่องจากทั้งคู่ไม่ทันช่วงเวลาที่เป็นวายิบ
4- ผู้ที่ออกซะกาตต้องรวย ( คือ บุคคลที่เขาได้ครอบครองอาหารหลักของวันอีดและคืนวันอีด โดยเหลือเกินจากความต้องการของเขาและคนที่เขาจำเป็นต้องจ่ายค่าเลี้ยงดูที่เป็นมุสลิม , เเละเกินจากหนี้สิน เเม้หนี้จะยังไม่ถึงเวลาจ่ายหนี้ก็ตาม ,เเละเกินจากเสื้อผ้า ค่าที่พักอาศัย คนรับใช้ที่เหมาะสม ที่จำเป็นกับเขาเเละเเก่คนที่อยู่ในการดูเเลของเขา ดังนั้นคนขัดสนที่ไม่มีทรัพย์เหลือพอเป็นค่าใช้จ่ายสำหรับตนเองและคนในครอบครัวหรือไม่เพียงพอกับค่าใช่จ่ายที่ผ่านมา ไม่วายิบต้องซะกาต
——————————————
🔘 [ #การจ่ายซะกาตเเทน ]
สำหรับผู้ชายที่เป็นเสรีชน จำเป็นต้องจ่ายซะกาตในส่วนของเขาเอง และจ่ายให้กับบุคลคที่เขาจำเป็นต้องจ่ายค่าเลี้ยงดู ที่เป็นภรรยา ลูก บิดามารดา หรือทาส ดังที่อุลามะได้เขียน กฎเกณฑ์ใว้ว่า:
(كل من لزمته نفقته ..لزمته فطرته من المسلمين)
ทุกๆบุคคลที่เขาจำเป็นต้องจ่ายค่าเลี้ยงดู ก็จำเป็นที่เขาต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์แทนพวกเขาที่เป็นมุสลิม
📍เพิ่มเติม [ #มัสอาละ ]
1 - การจ่ายซะกาตเเทนลูก
ลูกที่บรรลุนิติภาวะไปแล้ว ใช้ไม่ได้ในการจ่ายซะกาตเเทนลูกที่พ่อไม่วายิบจ่ายค่าเลี้ยงดูเเก่เขาเมื่อพ่อไปจ่ายซะกาตเเทนเขา ยกเว้นว่าเขาจะทำการอนุญาตให้ทำการจ่ายซะกาตฟิฎเราะห์ในส่วนของเขา
อนึ่งลูกที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะ และบุคคลที่พ่อจำเป็นต้องจ่ายค่าเลี้ยงดูแก่พวกเขา กรณีนี้ใช้ได้โดยไม่มีเงื่อนไขว่าจะต้องได้รับการอนุญาตจากพวกเขา
2 - ภรรยาที่ดื้อดึงกับสามี (نشوز)กระด้างกระเดื่อง
ไม่จำเป็นเเก่สามีต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์แทนให้ เพราะในขณะนั้นสามีไม่จำเป็นต้องจ่ายค่าเลี้ยงดูให้ แต่ภรรยาจำเป็นต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์เองถ้าหากนางเป็นคนรวย
3 - กรณีภรรยารวย(ที่ไม่ดื้อดึงต่อสามี)เเต่สามีจน
ไม่วายิบเเก่สามีจ่ายฟิฏเราะฮ์ให้ภรรยา เเละถึงนางจะรวยก็ไม่วายิบต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์ให้ตัวเอง เเต่สุนัตให้นางออกซะกาตของตัวเอง เเละถ้านางจะอาสาออกให้สามี ก็ถือว่าเป็นสุนัตเช่นกัน
4 - ลูกซินา
วายิบเหนือเเม่ต้องจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์ ให้เเก่เขา
———————————-
🔘[ #เวลาของการจ่ายซะกาตฟิฏเราะฮ์ ]
อุลามะได้แบ่งเวลาในการจ่ายซะกาตฟิฏเราะห์ เป็น 5 เวลา ดังนี้ :
1 - เวลาวายิบ. ( وقت وجوب)
บุคคลที่ทันช่วงเวลาส่วนหนึ่งของเดือนรอมฎอน และทันส่วนหนึ่งของเดือนเชาวาล ( บุคคลที่มีชีวิตอยู่ในช่วงเวลาดังกล่าว และมีคุณสมบัติที่วายิบต้องจ่ายซะกาต )
2 - เวลาที่ประเสริฐ (وقت فضيلة )
เริ่มจากหลังอรุณขึ้นของวันอีด จนถึงก่อนละหมาดอีด
3 - เวลาอนุญาต ( وقت جواز)
อนุญาตให้เริ่มจ่ายซะกาตได้ตั้งแต่วันแรกของเดือนรอมฎอน
4 - เวลามักโระห์( وقت كراهة )
เริ่มจากหลังละหมาดอีด จนกระทั่งดวงอาทิตย์ตก ยกเว้น ล่าช้าเนื่องจากมีผลประโยชน์ เช่น รอเครือญาติ หรือ รอคนยากจนที่เหมาะสม เป็นต้น
5 - เวลาฮาราม (وقت حرمة)
การล่าช่าการจ่ายจนเลยวันอีด (ดวงอาทิตย์ตกของวันวันอีด เข้าสู่กลางคืนของวันถัดไป) ยกเว้น ล่าช้าเนื่องจากมีอุปสรรค ก็อนุญาตล่าช้าได้ โดยไม่มีบาป แต่การจ่าย จะตกเป็นการกอดอ (قضاء) เช่น ทรัพย์สินของเขายังมาไม่ถึงเขา หรือ ไม่พบบุคคลที่จะมีรับซะกาต เป็นต้น
——————————————
🔘 [ #ปริมาณของซะกาตฟิฏเราะฮ์ ]
สำหรับข้าวสารในซะกาตฟิฏร์
ตามประกาศของจุฬาราชมนตรี
เรื่อง การเทียบมาตราตวง 1 ศออ์ ในซะกาตฟิฏร์
- โดย 1 ศออ์ มีน้ำหนักเท่ากับ 2.7 กิโลกรัม
———————————————
 หรือ زكاةالبدن (ซะกาตร่าง...](https://img5.prayers1.com/167/575/1338176061675751.jpg)
