พุทธศิลป์ ถิ่นขวยปู

28/01/2024

อริยาบทยืนองค์แรก ที่ปั้นแต่งโดยท่านเจ้าอาวาส วัดพระธาตุขวยปู

21/11/2022

10/06/2022

>

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อนุตริยะ (สิ่งยอดเยี่ยม) ๖ นี้ คือ

ทัศนานุตริยะ (การเห็นยอดเยี่ยม)

สวนานุตริยะ (การฟังยอดเยี่ยม)

ลาภานุตริยะ (การได้ยอดเยี่ยม)

สิกขานุตริยะ (การศึกษายอดเยี่ยม)

ปาริจริยานุตริยะ (การปรนนิบัติอันยอดเยี่ยม)

อนุสตานุตริยะ (การระลึกยอดเยี่ยม)

นี้แล ภิกษุทั้งหลาย อนุตริยะ ๖

พระไตรปิฎก ไทย (ฉบับหลวง) เล่มที่ ๒๒
สุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย ปัญจก-ฉักกนิบาต
หน้าที่ ๒๙๖ - ๒๙๙ ข้อที่ ๓๐๑

"....การเห็น การฟัง การได้ การศึกษา การช่วยรับใช้ และการรำลึกที่จะเป็นไปเพื่อความบริสุทธิ์ ล่วงพ้นโสกะปริเทวะ ดับสูญทุกข์โทมนัส เพื่อการบรรลุญายธรรม ทำให้แจ้งซึ่งนิพพาน..."

27/05/2022

>

จุลศักราช ๑๓๘๓ ปีร้วงเป้า ออก ๑ ค่ำ เดือนยี่ คณะนักปั่นหุ้มทอง มีสัทธาดาแต่ง เป๋นเจ้าภาพหล่อพระสิงห์ ๑ หน้าตัก ๔๑ นิ้ว หล่อด้วยสำริด หมายมีเป็น ๑ ในพระประธาน ในวิหารวัดพระชินธาตุเจ้าขวยปู๋ ในอนาคตกาลโตยเตอะ

รายละเอียด

พุทธลักษณะ : พระพุทธรูปปางมารวิชัย ศิลปะเชียงแสน สิงห์ ๑
ขนาด : หน้าตัก ๔๑ นิ้ว
วันหล่อ : วันศุกร์ที่ ๕ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๔ เวลา ๑๖.๐๐ น.
ฤกษ์หล่อ : ขึ้น ๑ ค่ำ เดือนยี่ (ตามตำราครูบาเจ้าศรีวิชัย)
โลหะ : สำริด
ผู้ปั่น : พระอธิการสุธินันท์ ชินวโส (เจ้าอาวาสวัดพระธาตุขวยปู)
เจ้าภาพ : คณะนักปั้นหุ้มทอง และกัลยาณมิตร

20/05/2022

>

"สิเนรุ แห่งวัดพระชินธาตุเจ้าขวยปู"

มณฑปจตุรมุข เป็นงานชิ้นเอกที่หาชมได้ยากแล้วในพระอารามล้านนา เป็นการรวมเอาวิหารและเจดีย์เข้าไว้ด้วยกัน ปัจจุบันพบที่ วัดปงสนุก จ.ลำปาง วัดด้นเกว๋น อ.หางดง จ.เชียงใหม่ (ที่วัดต้นเกว๋น ส่วนของหลังคามีลักษณะเป็นปูนปั้นครอบสันตรง กึ่งกลางหลังคาประดับปราสาทเฟื้องและฉัตรโลหะ ตรงกลงมณฑปไม่มีการประดิษฐานพระพุทธรูป) และ โบสถ์จตุรมุข ที่วัดภูมินทร์ จ.น่าน

สำหรับมณฑปจตุรมุขของวัดพระธาตุขวยปูนั้น ได้ถูกจัดวางไว้ในตำแหน่งที่เป็นจุดศูนย์กลางของผังพระอารามแห่งนี้ เพื่อเป็นสัญญลักษณ์ตัวแทนเทือกเขาสิเนรุ ภายในมณฑปจตุรมุข จะประดิษฐานพระประธานจตุรทิศตรงกลาง เหมือนที่พบในวัดปงสนุก

ตัวโครงสร้าง เป็นอาคารโครงสร้างไม้สัก ใช้วิการเข้าลิ่ม และตอกลิ่ม โดยไม่ใช้ตะปู ซึ่งเป็นลักษณะการเข้าไม้โครงสร้าง ที่พบในงานสถาปัตยกรรมล้านนาแบบโบราณ ตัวอาคารเปิดโล่งไม่มีผนัง หน้าบันเป็นช่องตารางเหลี่ยมแบบฝาประกน ประดับช่อฟ้าและป้านลม หางหงส์แกะจากไม้สัก ลงรัก ชาด ทอง

ส่วนของหลังคาเป็นหลังคาคลอบสองชั้น และประดับด้วยปราสาทเฟื้องติดฉัตรโลหะตรงกลาง หลังคามุงด้วยกระเบื้องดินขอ

มณฑปจตุรมุขนี้ ออกแบบโดย พระอธิการสุธินันท์ ชินวโส (เจ้าอาวาสวัดพระธาตุขวยปู) โดยพระ เณร และช่างไม้ในท้องถิ่น อ.ลอง และ อ.วังชิ้น ได้ช่วยกันก่อสร้าง

ปัจจุบันงานโครงสร้างหลักของมณฑปจตุรมุขวัดพระธาตุขวยปู ได้เสร็จสิ้นไปถึงร้อยละ ๙๐ แล้ว เหลือเพียงงานตกแต่งซึ่งทางวัดได้ดำเนินการไปเรื่อยๆตามกำลังและโอกาส

#มณฑปจตุรทิศล้านนา
#สิเนรุแห่งขวยปู

20/05/2022

>

พระบูชาศิลปะเชียงแสน

รูปแบบ : อริยาบทยืน

ความสูงรวมฐาน : ๘๘ เซ็นติเมตร

วัสดุที่จะใช้หล่อ : สำริด

ผู้ปั้น : พระอธิการสุธินันท์ ชินวโส (เจ้าอาวาสวัดพระธาตุขวยปู)

พระบูชาศิลปะเชียงแสน แบบอริยาบทยืน เป็นรูปแบบพระบูชาที่หาชมได้ยากในวิหารล้านนา เพราะในสมัยโบราณนิยมปั้นพระพุทธรูปปางมารวิชัยมากกว่าปางอื่นๆ พระบูชาองค์นี้ได้แรงบันดาลใจจากความต้องการอนุรักษ์รูปแบบพระบูชาในอริยาบทยืนไว้มิให้สูญหายไปกับกาลเวลา

พระบูชาที่เป็นพุทธศิลป์แบบวัดขวยปู จะได้ทำการหล่อเพื่อให้สาธุชนทั่วไปที่รักในการอนุรักษ์งานพุทธศิลป์โบราณได้ร่วมบุญในอนาคต ซึ่งทางเพจจะได้นำข่าวมาแจ้งต่อไป
#พุทธศิลป์ถิ่นล้านนา
#พุทธศิลป์ถิ่นขวยปู

>

ขณะนี้ ทางวัดพระธาตุขวยปู มีโครงการจัดสร้างพระพุทธรูป ๒๘ พระองค์ เพื่อประดิษฐานในวิหารหลวงที่มีโครงการจะสร้างในอนาคต และได้ดำเนินการหล่อไปแล้วทั้งสิ้น ๑๐ องค์ โดยเป็นปางประทับนั่งทั้งหมด ซึ่งต่อไปทางเพจจะได้นำภาพมาให้ชมกัน ส่วนที่เหลือจะเป็นพระในรูปแบบอริยาบทยืนอีก ๑๑ องค์ โดตมีความสูงประมาณ ๑.๘ - ๒.๐ เมตร และรูปแบบประทับนั่งอีก ๗ องค์ ที่มีขนาดหน้าตักแตกต่างกันออกไป ทั้งหมดหล่อด้วยโลหะสำริด

#วิหารพระเจ้า๒๘พระองค์
#วัดพระชินธาตุเจ้าขวยปู

17/05/2022

>

การวางผังของพระอารามล้านนา จะมีหลักการที่เชื่อมโยงไปสู่แนวคิด คำสอนในพระพุทธศาสนา คือ หลักธรรม และ นิพพาน นอกจากนั้น ยังมีความเชื่อเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างโลกและจักรวาลวิทยา ผสมผสานกับความเชื่อเรื่องสวรรค์ ป่าหิมพานต์ ผี และเรื่องเหนือธรรมชาติ เหล่านี้ผสมผสานกันอย่างกลมกลืนและมีดุลยภาพ อีกทั้งยังเป็นแนวคิดมีบทบาทที่สำคัญในการก่อกำเนิดอารยธรรมในอุษาคเนย์

การวางทิศของพระอารามล้านนาได้รับอิทธิพลจากหลักการทางด้านจักรวาลนิยม และการวางผังของพระอารามล้านนานั้น จะให้ความสำคัญกับเรื่องทิศทางการวางผังวิหาร และพระอุโบสถเป็นอันมาก โดยจะให้ความสำคัญกับการหันหน้าไปทางทิศตะวันออก หรือ ทิศเหนือ ยกเว้นพระอารามแห่งนั้นได้ถูกสร้างมาเพื่อวัตถุประสงค์เฉพาะ เช่น เพื่อเป็นโบสถ์มหาอุด เพื่อการสะเดาะเคราะห์ ซึ่งอาจหันหน้าไปทางทิศตะวันตก และบางครั้งอาจหันหน้าไปทางแม่น้ำ เพื่อประโยชน์ในการคมนาคม ก็มีปรากฏ เป็นต้น

พระอารามในล้านนามีการสร้างศาลาบาตร (ศาลาโถง) ไว้ทั้งหมด 4 ทิศ เพื่อเป็นตัวแทนของขอบเขตของจักรวาล และเป็นการกำหนดพื้นที่ของพระอารามนั้นๆ องค์ประกอบอีกประการหนึ่งที่สำคัญของศาลาบาตร คือ ประตูทางเข้า ซึ่งนิยมทำเป็นประตูธรรมดา หรือ ซุ้มประตูโขง เพื่อเป็นตัวแทนของทวีปทั้ง 4 ที่ล้อมรอบเทือกเขาสิเนรุ คือ บุรเพวิเทหะทวีป(ทิศตะวันออก) อุตตรกุรุทวีป(ทิศเหนือ) อมรโคยานทวีป(ทิศตะวันตก) และ ชมพูทวีป(ทิศใต้) พื้นที่ระหว่างศาลาบาตร และลานเจดีย์ วิหาร จะนิยมทำเป็นลานทรายเพื่อเป็นตัวแทนของมหานทีสีทันดร

การวางแผนงานก่อสร้างของวัดพระธาตุขวยปู ได้ดำเนินการให้เป็นไปตามคตินิยมโบราณ โดยใช้คติการจัดวางผังของตัวอาคารต่างๆให้เป็นไปตามหลักการจักรวาลนิยม และจะได้ดำเนินการต่อไปเรื่อยๆ ตามกำลังที่ทางวัดจะทำได้ โดยยังคงอนุรักษ์รูปแบบงานพุทธศิลป์ และสถาปัตยกรรมแบบล้านนาไว้อย่างเหนียวแน่น เพื่อให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมให้กับคนรุ่นต่อไปได้มาศึกษา สืบต่อ ภูมิปัญญาโบราณเหล่านี้ ให้อยู่คู่กับพระพุทธศาสนาสืบต่อไป

#การวางผังวัดพระธาตุขวยปู
#พระอารามล้านนา
#การวางผังพระอารามตามคติจักรวาลนิยม

17/05/2022

>

“.... การเลือกที่ตั้งวัดในสมัยโบราณ จะมีข้อที่มักนำมาพิจารณา 4 ประการ คือ

1. ตั้งอยู่บนชัยภูมิที่เป็นเนินสูง หรือ อยู่บนภูเขา มาจากแนวคิดเรื่องจักรวาลนิยมและความเชื่อเรื่องภูเขาศักดิ์สิทธิ์

2. ตั้งอยู่ทางทิศที่เป็นมงคล นิยมตั้งอยู่ทางทิศเหนือของชุมชน วัดที่ใช้แนวคิดแบบนี้ มักมีชื่อเรียกเฉพาะ เช่น วัดหัวข่วง วัดหัวเวียง เป็นต้น

3. ตั้งห่างจากชุมชน อาจอยู่ใกล้แหล่งน้ำ ป่าชุมชน กำหนดไว้ประมาณ 500 คันธนู วัดในกลุ่มนี้มักเป็นวัดอรัญวาสี และอยู่นอกเมือง

4. เป็นสถานที่เฉพาะที่มีความสำคัญในระดับพื้นที่ เช่น เคยมีตำนานการเสด็จมาของพระพุทธเจ้าเมื่อครั้งยังพระชนม์ชีพ เป็นสถานที่ๆเคยบำเพ็ญบารมีในสมัยเสวยพระชาติเป็นพระโพธิสัตว์ หรือ เป็นสถานที่ๆเคยได้มีพุทธพยากรณ์ไว้ว่าจะเป็นวัดในอนาคต เป็นต้น
....การสร้างพระอารามแห่งหนึ่งในล้านนานั้น เป็นงานใหญ่ ต้องใช้สรรพกำลังและสรรพศาสตร์ และสรรพศิลป์ และใช้ระยะเวลาหลายปีที่ต้องทำอย่างต่อเนื่อง อย่างเข้าใจ และ อย่างไม่ท้อถอย
....ในสมัยโบราณนั้น พระอารามในล้านนาจะมีการสร้างศาลาบาตร (ศาลาโถง) ไว้ทั้งหมด 4 ทิศ เพื่อเป็นตัวแทนของขอบเขตของจักรวาล และเป็นการกำหนดพื้นที่ของพระอารามนั้นๆ องค์ประกอบอีกประการหนึ่งที่สำคัญของศาลาบาตร คือ ประตูทางเข้า ซึ่งนิยมทำเป็นประตูธรรมดา หรือ ซุ้มประตูโขง เพื่อเป็นตัวแทนของทวีปทั้ง 4 ที่ล้อมรอบเทือกเขาสิเนรุ คือ

1. บุรเพวิเทหะทวีป(ทิศตะวันออก)

2. อุตตรกุรุทวีป(ทิศเหนือ)

3. อมรโคยานทวีป(ทิศตะวันตก) และ

4. ชมพูทวีป(ทิศใต้)

พื้นที่ระหว่างศาลาบาตร และลานเจดีย์ วิหาร จะนิยมทำเป็นลานทรายเพื่อเป็นตัวแทนของมหานทีสีทันดร....”

#ชัยภูมิโบราณวัดพระธาตุขวยปู

12/05/2022

>

พระบูชาศิลปะเชียงแสน สิงห์ ๓

รูปแบบ : อริยาบทนั่ง แบบมารวิชัย ฐานเขียง

ขนาดหน้าตัก : ๑๔ นิ้ว

วัสดุที่จะใช้หล่อ : สำริด

ผู้ปั้น : พระอธิการสุธินันท์ ชินวโส (เจ้าอาวาสวัดพระธาตุขวยปู)

พระบูชาศิลปะเชียงแสน แบบสิงห์ ๓ องค์นี้ รูปพระพักต์แย้มพระโอษฐ์พองาม สัดส่วนปั้นออกมาแบบพระโบราณ และทำได้งดงามมาก เมื่อทำการหล่อเรียบร้อยแล้วจะนำภาพมาให้ชมอีกครั้ง
#พุทธศิลป์ถิ่นล้านนา
#พุทธศิลป์ถิ่นขวยปู

>

ขณะนี้ ทางวัดพระธาตุขวยปู มีโครงการจัดสร้างพระพุทธรูป ๒๘ พระองค์ เพื่อประดิษฐานในวิหารหลวงที่มีโครงการจะสร้างในอนาคต และได้ดำเนินการหล่อไปแล้วทั้งสิ้น ๑๐ องค์ โดยเป็นปางประทับนั่งทั้งหมด ซึ่งต่อไปทางเพจจะได้นำภาพมาให้ชมกัน ส่วนที่เหลือจะเป็นพระในรูปแบบอริยาบทยืนอีก ๑๑ องค์ โดตมีความสูงประมาณ ๑.๘ - ๒.๐ เมตร และรูปแบบประทับนั่งอีก ๗ องค์ ที่มีขนาดหน้าตักแตกต่างกันออกไป ทั้งหมดหล่อด้วยโลหะสำริด

#วิหารพระเจ้า๒๘พระองค์
#วัดพระชินธาตุเจ้าขวยปู

10/05/2022

เพจนี้ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็น Gallery สำหรับการจัดแสดงผลงานพุทธศิลป์ที่รังสรรค์โดยท่านเจ้าอาวาสวัดพระธาตุขวยปู อ.วังชิ้น จ.แพร่