Muzułmański Cmentarz Tatarski

Muzułmański Cmentarz Tatarski Muzułmański Cmentarz Tatarski – zabytkowy mizar przy ul. Tatarskiej 8 w Warszawie w dzielnicy Wola.

09/10/2020

Były Konsul Honorowy RP w Chartumie jest pochowany na warszawskim mizarze.

Dr n. med. Hussein Mohamed Hassan pochodził z Sudanu. Studiował w Polsce, ożenił się z Polką i miał wielki sentyment do naszego kraju.

Nasi agrolotnicy przez wiele lat chronili uprawy nad Nilem przed różnymi szkodnikami. Były to duże zespoły, więc opiekę medyczną zapewniali im polscy lekarze – wśród nich także dr Tomasz Kawa. Hussein pomagał im od pierwszych kontraktów agrolotniczych w Sudanie. Początkowo w Atbarze, El Obeid, Kosti, a potem w swojej klinice w Chartumie, gdzie w razie potrzeby mogli skorzystać z badań diagnostycznych, lub leczenia specjalistycznego po wypadkach, czy w poważniejszych chorobach.

Gdy kontrakty zmalały i polscy lekarze nie uczestniczyli już w akcjach agrolotniczych, on zapewniał opiekę medyczną ekipom. Pod jego ochroną byli nasi archeolodzy i inni pracujący tam rodacy. Pomagał też i doradzał w wielu różnych sprawach pozamedycznych.

Był niezwykle gościnny. Często organizował przyjęcia integracyjne dla Polonii sudańskiej, agrolotników i innych rodaków, którzy trafili do tego gorącego kraju. Godnie i ofiarnie sprawował funkcje Konsula Honorowego. Pochylmy przed nim głowy.

Dr n. med. Hussein Mohamed Hassan zmarł 24 marca 2020. Został pochowany na muzułmańskim cmentarzu tatarskim w Warszawie.

Na podstawie informacji dra Tomasza Kawy

W dniu dzisiejszym byliśmy świadkami odsłonięcia tablicy pamiątkowej poświęconej polskim Tatarom poległym w walkach o ni...
15/08/2020

W dniu dzisiejszym byliśmy świadkami odsłonięcia tablicy pamiątkowej poświęconej polskim Tatarom poległym w walkach o niepodległość Polski. Zanim do tego doszło, swoje przemówienia w tej podniosłej chwili mieli: Jan Adamowicz, Prezes Rady Centralnej Związku Tatarów RP, M***i Tomasz Miśkiewicz, dr Artur Konopacki (przypomnienie czynu zbrojnego polskich Tatarów w walkach o niepodległość Polski), przedstawicielka Instytutu Pamięci Narodowej. Została też zaprezentowana poezja tatarskich autorów. Nie mogło zabraknąć muzułmańskiej modlitwy za zmarłych (została odmówiona przez immama).
Na koniec uroczystości pod odsłoniętą tablicą zostały złożone wieńce. Wśród przybyłych gości spotkaliśmy m. in. prof. Selima Chazbijewicza, Ambasadora RP w Kazachstanie oraz Adama Dubińskiego, Prezesa Fundacji Karaimskie Dziedzictwo.

07/07/2020

Prezentujemy kolejną ważną osobę pochowaną na warszawskim mizarze:

RADKIEWICZ BEKIR (1889–1987),

Imam Muzułmańskiej Gminy w Gorzowie Wlkp., syn Abrahama i Heleny. Urodził się 2 lutego 1889 r. w Iwju-Murawszczyźnie (tatarska dzielnica należąca od pokoleń do tamtejszej szlachty zagrodowej) w powiecie oszmiańskim w guberni wileñskiej (obecnie Białoruś). W r. 1915, po wybuchu pierwszej wojny światowej, rodzina Radkiewiczów uciekła
na Krym przed nadchodzącymi wojskami niemieckimi. Tam Bekir pobierał nauki w miejscowej szkole duchownej niższego
stopnia. Po zakończeniu wojny i odzyskaniu przez Polskę niepodległości, Radkiewicz razem z żoną i innymi uchodźcami
tatarskimi z ziem kresowych powrócił w rodzinne strony, osiedlając się w Nowogródku. Został wybrany zastępcą imama
Selima Safarewicza, który kierował tamtejszą
gminą muzułmańską. Tak było do wybuchu drugiej wojny światowej. Bekir Radkiewicz obok wypełniania obowiązków
muezina posiadał własny dom, ogród i pole. Zajmował się także hodowlą krów i posiadał konie dla potrzeb gospodarskich.
Ważnym wydarzeniem dla nowogródzkich muzułmanów była wizyta Prezydenta RP Ignacego Mościckiego 22.09.1929 r., który odwiedzając wszystkie świątynie w mieście, zawitał także do meczetu. Dostojnego gościa witał imam Safarewicz wraz z muezinem Radkiewiczem i gronem przedstawicieli miejscowej inteligencji tatarskiej. 20.06.1930 r. Prezydent odwiedził Wilno a także był obecny w tamtejszym meczecie na nabożeństwie za pomyślność Rzeczypospolitej. Miejscowi Tatarzy zaprosili
wówczas Bekira Radkiewicza, który dysponował iście operowym tenorem, aby zaintonował melodyjny azan – wezwanie do modlitwy. Jego głos rozległ się na całe Łukiszki, gdzie znajdował się meczet, wzbudzając zainteresowanie zgromadzonych muzułmanów i chrześcijan.
Podczas drugiej wojny światowej Radkiewicz pełnił obowiązki imama, gdyż imam Safarewicz ukrywał się przed okupantem sowieckim i niemieckim. Jesienią 1945 r. Bekir Radkiewicz wraz z rodziną i wieloma swoimi rodakami z Nowogródka, nie chcąc pozostać pod władzą sowiecką, udał się na nowe tereny Polski zachodniej. Początkowo zatrzymał się w Stargardzie (do niedawna Szczecińskim), lecz na
wiadomość, że wielu nowogrodzian osiedliło się w Gorzowie Wlkp., wyruszył tam z rodzina, zamieszkując w dzielnicy Janice, nazywanej wówczas „Górkami Tatarskimi”. Mieszkała tam znaczna liczba Tatarów, dzięki czemu miasto zyskało sławę jednego z większych skupisk tatarskich w kraju.
Nowogródek opuścił również imam Selim Safarewicz z rodziną,
pełniąc wciąż swoje obowiązki nie tylko wobec swych nowogródzkich parafian, ale także z innych miejscowości byłego województwa nowogródzkiego. Najpierw osiadł we wsi Słodkowo w powiecie stargardzkim, a po kilku latach przeniósł sie z rodziną do Wrocławia. Podczas świąt muzułmańskich odwiedzał Tatarów w Gorzowie Wlkp., gdzie wśród parafian na Górkach Tatarskich w Gorzowie Wlkp. w latach 50. XX w.
wspólnie z Radkiewiczem przewodniczyli nabożeństwom, prowadzonym w mieszkaniu jednej z rodzin tatarskich. Ze względu na duży obszar zamieszkiwania byłych nowogrodzian: od Szczecina po Gorzów Wlkp., Trzciankę, Wrocław i Oleśnicę, Radkiewicz wyręczał go w udzielaniu ślubów, pogrzebach i azanach. Funkcję imama gminy gorzowskiej
zaczął pełnić dopiero od śmierci imama Safarewicza w 1955 r., choć Najwyższe Kolegium MZR zatwierdziło go oficjalnie dopiero w 1960 r.
Ożenił się 8.10.1915 r. z Chanifą z domu Jakubowską z Nowogródka. B³ogosławieństwa małżonkom udzielił imam z meczetu w Symferopolu,o czym świadczy wpis do meczetowej księgi metrykalnej. Posiadali pięcioro dzieci: Helenę (zmarła tuż po narodzinach), Chalimę (1917–1941), Rozalie (1926, po wyjściu za mąż wyjechała do Baszkirii),
Marię (1934, mieszka w Gorzowie Wlkp.) oraz syna Macieja (1924, zawędrował do Australii).
Jako imam niósł posługę duchową na wspomnianym obszarze Ziem Zachodnich. Zaprzestał swoich czynności w wieku 90 lat, odwiedzając ostatni raz swoich parafian w Szczecinie w 1985 r. Zmarł w Gorzowie Wlkp. 23 stycznia 1987 r. Spoczął na Muzułmańskim Cmentarzu Tatarskim na w Warszawie, obok swojej żony i wielu rodaków nowogródzkich.

Nota Aleksandra Miśkiewicza w: Słownik Biograficzny Tatarów Polskich XX Wieku

19/06/2020

Kolejna osoba pochowana na warszawskim mizarze godna przypomnienia:

ROMANOWICZ JAKUB (1878–1964),

syn Romualda, kapitana artylerii wojsk rosyjskich, i Emilii z Jakubowskich, urodzony 15 października 1878 r. w Wilnie, jednak miejscem stałego zamieszkania całej rodziny był majątek Olekszyki w pobliżu Niekraszuńc w powiecie lidzkim (obecnie Białoruś). Pułkownik, zastępca M***iego na Rzeczpospolitą Polską.
Już w wieku 10 lat wysłany został do Połockiego Korpusu Kadetów, a po jego ukończeniu do Nikołajewskiej Wyższej Szkoły Kawalerii w Petersburgu, którą ukończył w r. 1898. Po promocji otrzymał skierowanie do Lejbgwardyjskiego Pułku Dragonów w Peterhofie pod Petersburgiem, w którym służył do r. 1914. W r. 1902 awansował na porucznika, w 1906 r. na sztabkapitana. Po awansie na podpułkownika przeniesiony do 4 Mariampolskiego Pułku Huzarów stacjonującego w Białymstoku. Podczas pierwszej wojny światowej walczył w Prusach Wschodnich, a następnie na Litwie pod Mariampolem i Kownem. 9.05.1917 r. jako pułkownik objął dowództwo nad tym pułkiem. Jednak nie na długo, gdyż podczas rewolucji październikowej musiał wraz z rodziną ukrywać się przed bolszewikami. Przez jakiś czas mieszkali
w Kazaniu, licząc na wsparcie tamtejszych Tatarów. Wreszcie Romanowicz musiał zaadoptować się do rzeczywistości i nie mając innego wyboru, szkolił tam bolszewickich kawalerzystów. W 1922 r. po podpisaniu traktatu ryskiego, dzięki interwencji swego brata, generała Wojska
Polskiego, Aleksandra Romanowicza uzyskał zgodę władz bolszewickich na wyjazd do Polski. W Polsce włączał się w działalność społeczną wśród swoich rodaków. Podczas Wszechpolskiego Zjazdu Przedstawicieli Gmin Muzułmańskich 28–29.12.1925 r. w Wilnie kandydował na stanowisko
muftiego, jednak podczas obrad zrezygnował. Zjazd powierzył mu obowiązki zastępcy muftiego. Późniejsza ustawa o stosunku pañstwa do Muzułmańskiego Związku Religijnego z 21.04.1936 r. nie przewidywała takiego stanowiska, dlatego na I Wszechpolskim Kongresie Muzułmańskim 31.01.1938 r. w Wilnie został wybrany członkiem Najwyższego Kolegium Muzułmańskiego Związku Religijnego jako osoba świecka.
Podczas sowieckiej okupacji Wilna był dwukrotnie aresztowany przez NKWD. W 1945 r. opuścił miasto i jako tzw. repatriant przeniósł się do Polski. Zamieszkał początkowo w Zalesiu koło Warszawy, a później w samej Warszawie. W r. 1946 krótko przewodniczył stołecznej Centralnej
Muzułmańskiej Gminie Wyznaniowej, aż w r. 1947 I Wszechpolski Kongres Muzułmański w Warszawie powierzył przewodnictwo Najwyższemu Kolegium MZR Emirowi Tuhan- Baranowskiemu, zawieszając stanowisko muftiego. Przez jakiś czas przewodniczył stołecznej gminie muzułmańskiej.
Pracował w Państwowym Zakładzie Emerytalnym, w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, Polskich Nagraniach oraz Towarzystwie im. Fryderyka Chopina.
W 1902 r. zawarł ślub z Marią Talkowską, córką podpułkownika Abrahama Talkowskiego i Marii z Makowieckich. Miał syna Romana
(1904) i córkę Zofię (1908). Syn zginął w 1939 r. na początku drugiej wojny światowej, córka Zofia zmarła na początku lat 90. XX w.
Jakub Romanowicz zmarł 7 sierpnia 1964 r. w wyniku wypadku na jednej z ulic w Warszawie.Pochowany został na Muzułmańskim Cmentarzu Tatarskim na warszawskich
Powązkach. Odznaczenia: Order św. Anny 3 stopnia z mieczami, Order św. Anny 4 stopnia z napisem „Za odwagę”, Order św. Stanisława 2 stopnia z mieczami.

Nota Aleksandra Miśkiewicza w: Słownik Biograficzny Tatarów
Polskich XX wieku

18/06/2020

Została osiągnięta magiczna liczba 500 polubień strony, której mam przyjemność być administratorem. Serdecznie wszystkim dziękuję za zaufanie, jakim mnie obdarzono!

17/06/2020

Wracamy do przybliżania postaci wybitnych Tatarów pochowanych na warszawskim mizarze (lub mającym tu swój grób symboliczny).

KRYCZYŃSKI NAJMAN-MIRZA OLGIERD (1884–1942),

syn Konstantego i Marii z Achmatowiczów, starszy brat Leona Kryczyńskiego, urodzony 22 października 1884 r. w Wilnie.
Uczył się w gimnazjach Wilna i Smoleñska. W latach 1903–1908 studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Petersburgu. W 1909 r. współtworzył Stowarzyszenie Pomocy
Ubogim Muzułmanom w Wilnie. W r. 1910 był sekretarzem przy Taszkienckiej Izbie Sądowej, w r. 1911 zastępcą prokuratora Samarkandzkiego Sądu Okręgowego,
zaś w r. 1913 – zastępcą prokuratora Sądu Okręgowego w Taszkiencie. Pod koniec r.1913 objął stanowisko zastępcy prokuratora Sądu Okręgowego w Winnicy, które zajmował do koñca 1918 r. W późniejszych latach wraz z bratem Leonem działał w Krymskiej Republice Ludowej, organizując sądownictwo w tym krótkotrwałym państwie Tatarów krymskich. Po jego upadku znalazł się w Azerbejdżanie,
gdzie piastował stanowisko prokuratora Sądu Apelacyjnego, a następnie był do r. 1920 wiceministrem sprawiedliwości w rządzie azerbejdżańskim. W r. 1920 był rządowym delegatem na konferencję Azerbejdżanu, Gruzji i Armenii w Tyflisie (obecnie Tbilisi). Po przewrocie bolszewickim podobnie jak brat przez Turcję przedostał siê do Polski. Do r. 1926 był sędzią pokoju w Oszmianie, następnie do r. 1928 w Olszanach w województwie wileńskim (obecnie Białoruś). 14.07.1928 r. mianowany podprokuratorem przy Sądzie Okręgowym w Wilnie, następnie wiceprokuratorem Sądu Apelacyjnego w Wilnie. W 1932 r. przeniósł się do Warszawy, gdzie objął stanowisko prokuratora Sądu Najwyższego. Później został mianowany kierownikiem Nadzoru Prokuratorskiego przy Ministerstwie Sprawiedliwości. W 1938 r. na własną prośbę wrócił do Wilna jako wiceprezes Sądu Apelacyjnego. Wraz z bratem Leonem prowadził szeroką działalność wśród Tatarów polskich. Od r. 1928 do 1939 był prezesem Rady Centralnej Związku Kulturalno-Oświatowego Tatarów Rzeczypospolitej Polskiej. W latach 1933–1937 przewodniczył gminie muzułmańskiej w Warszawie. Jako przedstawiciel Polski i swojej społeczności w r. 1925 uczestniczył w Międzynarodowym Kongresie Geograficznym w Kairze. Podróżował na Bliski Wschód m.in. do Syrii i Libanu. Pisał artykuły o tematyce tatarskiej do „Rocznika Tatarskiego” i „Przegl¹du Islamskiego”, poruszał zagadnienia prawnicze w „Wileńskim Roczniku Prawniczym” i „Głosie Sądownictwa”. Podczas I Wszechpolskiego Kongresu Muzułmańskiego,
31.01.–1.02.1938 r. w Wilnie, wszedł w skład Najwyższego Kolegium Muzułmańskiego MZR. Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1938). Podczas drugiej wojny światowej przebywał w Wilnie. 15.01.1941 r. aresztowany przez NKWD i przetrzymywany na Łukiszkach. Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej wywieziony w głąb Związku Sowieckiego,do więzienia w Gorkim. Decyzją Specjalnego Trybunału przy
NKWD rozstrzelany 2 czerwca 1942 r. Zrehabilitowany pośmiertnie 24.12.1989 r.
Z małżeństwa z Adelajdą Kryczyńską z domu Łubieńską (1894–1979) miał dwóch synów: Igora (1918–2006) i Selima (1938), pedagoga, mieszkającego w Gorzowie Wlkp. W latach 90. XX w. był dyrektorem Wojewódzkiej Biblioteki Pedagogicznej w Gorzowie. Obecnie na emeryturze.

Nota Aleksandra Miśkiewicza w: Słownik Biograficzny Tatarów Polskich XX w.

26/08/2019

JELJASZEWICZ ALEKSANDER (1902–1978),

major Wojska Polskiego, syn Jana i Zofii i z Bohdanowiczów, urodzony 23 marca 1902 w Wilnie. Ojciec – Jan, kapitan 105 Pułku Piechoty, poległ w 1915 roku. Nauk rozpoczął w 1915 rok w Pskowskim Korpusie Kadetów. Po jego
likwidacji przez władze bolszewickie przeniósł sie do Kijowa. Korpus ukończył w 1919 r. za rządów hetmana Skoropadskiego. W sierpniu tego roku wstąpił do Armii Białogwardyjskiej dowodzonej przez gen. Antoniego Denikina. W jej szeregach uczestniczył w wojnie domowej w Rosji. Po ewakuacji białogwardzistów w 1920 r. Aleksander Jeljaszewicz przybył do Turcji, a nastepnie do Jugosławii. Marzył o studiach matematycznych na uniwersytecie w Belgradzie. Z powodu braku środków materialnych
zdecydował sie na Mikołajewską Szkołe Oficerów Kawalerii, którą ukończył w 1923 r., otrzymując 15.08. awans na podporucznika. Służbe odbywał w serbskiej straży granicznej. Po wielu staraniach w r. 1925 przybył do Polski. Wstąpił do Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty w Ostrowie, a nastepnie Oficerskiej Szkoły Kawalerii w Grudziądzu. Po
jej ukończeniu został przydzielony do 4 Pułku Ułanów Zaniemeńskich w Wilnie.1.01.1932 r. otrzymał nominacje na porucznika, w 1935 r. mianowany rotmistrzem. Od 25.10. 1938 r. ostatni dowódca 1 Szwadronu Tatarskiego
13 Pułku Ułanów Wileńskich w Nowej Wilejce koło Wilna. Wraz z tą jednostką uczestniczył w Kampanii Wrześniowej 1939. Dostał sie do niewoli niemieckiej i przebywał w oflagu Gross Born. Po zakończeniu wojny mieszkał w Gnieźnie, pracował jako nauczyciel. Tam ożenił sie z Marią Widawską, sympatią z wczesnych lat kawalerskich. Na początku lat 70. jako oficer rezerwy został awansowany na stopień majora
i odznaczony Orderem Virtuti Militari. Po przeniesieniu sie do Gdańska przez krótki okres był zastepcą przewodniczącego Muzułmańskiej Gminy Wyznaniowej. Do emerytury
pracował jako urzednik w Wojewódzkim Oddziale PZU w Gdańsku. Po nieomal 60 latach spotkał sie w Gdańsku ze swoim bratem Stefanem, urodzonym w r. 1907, przybyłym z zesłania w Rosji.
Z pierwszego małżeństwa z Tamarą Tuhan-Baranowską miał syna, Janusza (1930–2001), profesora mikrobiologii Instytutu Higieny w Warszawie.
Zmarł 18 sierpnia 1978 r. w Gdańsku. Pochowany na Muzułmańskim Cmentarzu Tatarskim w Warszawie.

Nota Dżemili Smajkiewicz-Murman w: Słownik Biograficzny Tatarow Polskich XX w.

16/08/2019

WORONOWICZ ALI ISMAIŁ (1902–1941?)

Syn Ismaiła i Aminii z Szynkiewiczów
(siostry muftiego Jakuba Szynkiewicza)

Urodził się w 1902 r. w Lachowiczach. Naukę w szkole powszechnej odbył w Nowogródku. Do gimnazjum wstąpił w 1911 r. w Szawlach na Litwie. Od 22.08.1917 r. do 16.05.1920 r. uczęszczał do Męskiego Gimnazjum w Symferopolu. 21.08.1920 r. otrzymał rosyjskie świadectwo dojrzałości. Od
19.08.1920 r. przez cztery semestry studiował na wydziale rolnym Uniwersytetu Taurydzkiego w Symferopolu. W 1922 r. powrócił do kraju i zamieszkał w Wilnie. Pracował tam w K.U.K. Wilno 7 i w Sądzie Okręgowym w Wilnie.
10.03.1925 r. złożył przed Komisją Egzaminacyjną Kuratorium Okręgu Szkolnego Wileńskiego egzamin uzupełniający z języka polskiego, historii i geografii i Polski w zakresie ośmiu klas państwowej szkoły średniej. Na tej podstawie świadectwo wydane przez dyrekcję gimnazjum w Symferopolu zostało uznane za równoważne z polskim świadectwem dojrzałości. 24.01.1925 r. rozpoczął studia na Wydziale Prawa na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. W r. 1926 zapisał się na Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, tamże 26.10.1932 r. uzyskał dyplom magistra filozofii i nauk orientalistycznych. Podczas studiów został powołany do Szkoły Podchorążych Rezerwy Artylerii we Włodzimierzu Wołyńskim (20.07.1928 r.
– 21.04.1929 r.), którą ukończył z wynikiem dobrym. Po uzyskaniu tytułu magistra otrzymał stypendium naukowe Instytutu Wschodniego w Warszawie na odbycie studiów teologii muzułmańskiej na Uniwersytecie Al-Azhar w Kairze, na którym przebywał od lipca 1933 r. do października 1936 r. Po powrocie z Egiptu, 17.01.1937 r. został wybrany na imama gminy muzułmańskiej w Warszawie, zatwierdzony w lutym 1937 r. przez M***iat w Wilnie. W kwietniu 1937 r. powołany na imama 1 Szwadronu Tatarskiego
13 Pułku Ułanów Wileńskich. 1.09.1938 r. został duchownym pomocniczym dla opieki religijno-duszpasterskiej nad żołnierzami wyznania muzułmańskiego w wojsku. Jak poinformowało „Życie Tatarskie” w nr. 12 z grudnia 1938 r.: „18 grudnia 1938 r. odbyło się zaprzysiężenie świeżo przyjętych ułanów Szwadronu Tatarskiego. Zaprzysiężenia dokonał imam m.st. Warszawy Ali Woronowicz”.
W latach 1931–1937 opublikował dwie rozprawy naukowe: „Szczątki językowe Tatarów litewskich” oraz „Kitab Tatarów litewskich i jego zawartość”
(„Rocznik Tatarski”, t. II 1935 r.), broszurę w języku arabskim „Islam w Polsce” (wydane w Kairze) i 50 artykułów naukowo-literackich w różnych pismach w kraju i za granicą: 33 w języku polskim, 2 – francuskim i 15 – arabskim. Od 1933 r. był w zespole redakcyjnym „Rocznika Tatarskiego”. Jeszcze w Kairze rozpoczął prace nad książką „Żywot Proroka Mahometa i Jutrzenka Islamu”, która jesienią 1939 r. była gotowa do druku. Opracował również zbiór tekstów 52 kazań w języku polskim i odpowiednią liturgię w języku arabskim, które miały zostać wydrukowane w Sarajewie jako pomoc do pracy duszpasterskiej imamów. Pod kierunkiem profesora Tadeusza Kowalskiego z Uniwersytetu Jagiellońskiego pisał rozprawę doktorską o wyrazach pochodzenia arabskiego
i tureckiego, przyjętych do języka polskiego. Niestety, powyższe rękopisy
przepadły w zawierusze wojennej, a ukończona rozprawa doktorska, której obrona miała się odbyć w listopadzie 1939 r., została skonfiskowana podczas aresztowania przez NKWD. Na I Wszechpolskim Kongresie Muzułmańskim w Polsce (31.01.–1.02.1938 r. w Wilnie) wszedł w skład Najwyższego Kolegium Muzułmańskiego. Poza pracą duszpasterską i naukową prowadził na Uniwersytecie Warszawskim lektorat języka arabskiego. Jako kapelan Szwadronu Tatarskiego co miesiąc odprawiał nabożeństwo w Nowej Wilejce.
28.08.1937 r. poślubił w Klecku Ewę Jakubowską (córkę Chasienia i Aminii Emilii, z domu Woronowicz), studentkę Politechniki Warszawskiej. Mieszkali w Warszawie w wynajmowanym mieszkaniu przy ul. Grochowskiej 83/11. 10.01.1940 r. urodziła się im córka – Tahira Woronowicz (imię arabskie: Czysta, dotąd niespotykane u Tatarów). 30.08.1939 r. Ali Woronowicz otrzymał kartę mobilizacyjną i wyjechał do Nowej Wilejki, swojej macierzystej jednostki wojskowej. Szwadronu Tatarskiego już tam nie było. Po uzyskaniu zwolnienia wrócił do Warszawy 5 września. Tego samego dnia wraz z ciężarną żoną opuścili bombardowaną stolicę i wyruszyli do Klecka. Podróż odbywali na wozach konnych, pobieranych za pokwitowaniem od wójtów lub okazją,
przez Mińsk Mazowiecki, Latowicz, Seroczyn, Międzyrzec, Białą Podlaską, Brześć nad Bugiem, Kobryń, Berezę Kartuską, Iwacewicze, Lubiszczyce
i Siniawkę. Do Klecka dotarli 7 września wieczorem. 27.09.1939 r. znalazł zatrudnienie w białoruskiej niepełnej szkole średniej, organizowanej w Klecku po zajęciu miasta przez Armię Czerwoną. Ze względu na wyższe wykształcenie otrzymał stanowisko zastępcy dyrektora szkoły. W ramach swoich obowiązków współtworzył szkolny program nauczania i prowadził zajęcia z języka rosyjskiego i literatury rosyjskiej oraz z języka niemieckiego. W czerwcu 1940 r. został skierowany do Nowogródka na kurs podnoszący kwalifikacje pedagogiczne, obejmujący też intensywne kształcenie ideologiczne według wymagań władz sowieckich. Kurs był dużym wyróżnieniem, a jego ukończenie mogło w przyszłości umożliwić awans zawodowy. W kolejnym roku szkolnym
kontynuował pracę zastępcy dyrektora, a dodatkowo od 20.10.1940 r. był wykładowcą kursów wieczorowych, stanowiących uzupełnienie wykształcenia podstawowego i zwalczających analfabetyzm wśród dorosłych i młodzieży pracującej. Życie religijne nie cieszyło się przychylnością władz, niezezwalających na odprawianie nabożeństw w kleckim meczecie, modlono się więc w domach. Niestety, wyższe wykształcenie Alego Woronowicza i doniesienie o studiach odbytych w Egipcie wywołały zainteresowanie NKWD, które 20.01.1941 r. przeprowadziło rewizję i aresztowanie. Następnego dnia został wywieziony do więzienia w Baranowiczach. Ewa Woronowicz bezskutecznie starała się o widzenie z mężem, odmawiano jej wszelkich informacji i nie przyjmowano paczek. Trudno było jej uzyskać nawet pozwolenie na wyjazd do Baranowicz. Również po wojnie nie udało się jej uzyskać żadnych wiadomości o mężu. Ufundowana przez rodzinę we wrześniu 1987 r. symboliczna mogiła Alego Woronowicza znajduje się na warszawskim mizarze. Dopiero po przemianach ustrojowych w 1989 r. Ewa Woronowicz dodała dodatkową tablicę z napisem, że został aresztowany przez NKWD
i był ofiarą represji. Po latach Prokuratura Republiki Białoruś w piśmie z 25.04.1996 r. przyznała, że w 1964 r. Ali Woronowicz został uznany za niewinnego. 17.02.2011 r. został odznaczony pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

(nota biograficzna autorstwa Tahiry Szczęsnowicz (córki) w: Słownik Biograficzny Tatarów Polskich XX w., Białystok 2016)

14/08/2019

ACHMATOWICZ OSMAN (1899–1988)

Najmłodszy syn Aleksandra i Emilii Kryczyńskiej. Profesor zwyczajny chemii, członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk.

Urodził się 21 marca 1899 r. w Bergaliszkach w powiecie oszmiańskim (obecnie Białoruś). Studia rozpoczął na krótko przed wybuchem pierwszej wojny światowej w Instytucie Górniczym w Petersburgu. Naukę kontynuował po wojnie na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Początek jego kariery naukowej to rok 1923, kiedy na wspomnianej uczelni został młodszym asystentem w Katedrze Chemii Organicznej.Tam też w 1928 r. uzyskał stopień doktora. W tymże roku otrzymał stypendium Funduszu Kultury Narodowej, dzięki któremu kontynuował studia na Uniwersytecie w Oxfordzie, uzyskując tytuł doktora filozofii. W 1933 r. habilitował się na Uniwersytecie Wileńskim. Rok później, już jako profesor nad- zwyczajny, został przeniesiony do Katedry Farmaceutycznej i Toksykologicznej Uniwersytetu Warszawskiego, w 1935 r. obejmując stanowisko dziekana. W 1939 r. mianowany profesorem zwyczajnym.
Poza pracą naukową, której był bardzo oddany, uczestniczył w działalności społecznej w gminie muzułmańskiej w Warszawie i w tamtejszym oddziale Związku Kulturalno-Oświatowego Tatarów RP. Należał do zarządu Komitetu Budowy Meczetu w Warszawie.
Lata drugiej wojny światowej spędził w Warszawie i Częstochowie, gdzie wspólnie ze swoim bratem Leonem, chirurgiem, uczestniczył w tajnych kompletach akademickich przyszłych lekarzy. Po zakończeniu wojny znów włączył się do pracy naukowej, organizując z grupą profesorów Politechnikę w Łodzi. W latach 1948–1952 był jej prorektorem, a potem rektorem. W 1952 r.
został członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk. Był przewodniczącym Frontu Jedności Narodu województwa łódzkiego (1950–1952) i wiceministrem szkolnictwa wyższego (1953–1959), nie przerywając przy tym działalności naukowej w Uniwersytecie Warszawskim. W latach 1963–1969 kierował Instytutem Kultury Polskiej w Londynie.Tak w Polsce, jak i w Anglii, nie przestawał interesować się życiem społeczności tatarskiej. Prowadził na ten temat intensywną korespondencję ze swoim krewnym, Maciejem Konopackim. Bywał w Bohonikach i Kruszynianach na Podlasiu. Jego żona, Barbara Staniewicz, była adiunktem w Instytucie Chemii Organicznej PAN, a także wykładowcą w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Jego
dwaj synowie, Selim i Osman, zostali wybitnymi chemikami.
Zmarł 4 grudnia 1988 r. w Warszawie. Został pochowany, podobnie jak ojciec, na muzułmańskim cmentarzu tatarskim w Warszawie. Za życia odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1951), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1954), Orderem Sztandaru Pracy I Klasy (1960), Medalem im. Mikołaja Kopernika PAN (1974), Medalem ###-lecia Polski Ludowej (1974).

(nota biograficzna autorstwa A. Miśkiewicza w: Słownik Biograficzny Tatarów Polskich XX w., Białystok 2016).

13/08/2019

Skoro opowiedzieliśmy historię warszawskiego mizaru, wypadało by teraz przypomnieć sylwetki pochowanych na nim wybitnych przedstawicieli społeczności tatarskiej. Niebawem przedstawię pierwszą postać...

12/08/2019

Historia cmentarza tatarskiego w Warszawie - odsłona 7.

Obecny kształt warszawskiego mizaru jest wynikiem intensywnych prac wykonanych w nieodległej stosunkowo przeszłości. O tym powiemy właśnie dzisiaj.
W latach 1983-1994 z inicjatywy Zarządu Muzułmańskiej Gminy Wyznaniowej na cmentarzu przeprowadzono gruntowne prace remontowo-budowlane. Właśnie wtedy powstało wysokie ogrodzenie wykonane z klinkierowej cegły oraz charakterystyczna brama wejściowa. I na tym się wszystko nie zakończyło, bo na początku lat 90-tych XX wieku Zarząd Muzułmańskiej Gminy Wyznaniowej podjął decyzję o budowie nowego pomieszczenia. Nowy budynek został połączony z pierwotnym XIX-wiecznym budynkiem strażnika. W czasie budowy wyburzono jego część. Dzięki temu powstała przestronna sala, która wykorzystywana jest do odprawiania modlitw pogrzebowych. Budynek posiada kuchnię i sanitariat. Znajdują w nim również sprzęty służące do pielęgnacji mizaru.

Adres

Ulica Tatarska 8
Warsaw

Godziny Otwarcia

Poniedziałek 10:00 - 17:00
Wtorek 10:00 - 18:00
Środa 10:00 - 18:00
Czwartek 10:00 - 18:00
Piątek 10:00 - 18:00
Sobota 10:00 - 18:00
Niedziela 10:00 - 18:00

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Muzułmański Cmentarz Tatarski umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Firmę

Wyślij wiadomość do Muzułmański Cmentarz Tatarski:

Udostępnij

Kategoria