Słone leży na starym trakcie łączącym przeprawę na Bobrze w okolicy Nowogrodu Bobrzańskiego z Zieloną Górą. Oddalone jest od miasta o osiem kilometrów, zaś o trzy kilometry od najbliższej sąsiedniej wioski Buchałowa. Dzisiaj jest to wieś ulicowo – placowa z częściowo zatartym układem. Błędne wydaje się mniemanie, spotykane w literaturze, że pierwotnie Słone było typową łańcuchówką rozrastającą się wzdłuż traktatu. Osada rozwijała się bowiem od najdawniejszych czasów nie na leśnym karczunku, lecz wzdłuż koryta niewielkiego strumienia. Już w samym średniowiecznym kształcie musiała być zatem reliktem osadnictwa prehistorycznego. Posadzy charakterystyczna nazwa wsi zwraca uwagę na możliwość istnienia tu w średniowieczu solanek, których eksploatacja, przy dużej wówczas wartości handlowej soli, mogła mieć istotny wpływ na rozwój sąsiedniej Zielonej Góry. Być może jakieś źródła solankowe rzeczywiście były związane z występującymi w okolicy pokładami węgla brunatnego, ich późniejsza eksploatacja jednak tego nie potwierdza. W “Dokumencie Awiniońskim” z 14.01.1376 roku wieś Słone jest wymieniona jako jedna z 17 parafii diecezji zielonogórskiej obok m. Letnicy, Buchałowa i Świdnicy. Słone posiadało zatem w owym czasie kościół, którego fundamenty były jeszcze od niedawna widoczne na tzw. Wzgórzu Kościelnym na północnym skraju wsi. Nie należy go mylić z miejscem, na którym stoi dzisiejszy kościół. Z wyjątkiem zapisu z 1305 roku, że Słone stanowiło własność komesa Szenko, przez ponad 200 lat nie ma żadnej więcej informacji o właścicielach Słone. Dopiero w 1529 roku jako posiadacz wymieniony jest Balthasar von Knobelsdorff, jednocześnie właściciel Letnicy. Na liście szacunkowej okręgu zielonogórskiego z 1555 roku jako kolejny posiadacz Słonego figuruje Grabus von Nechern, którego majątek został wyceniony na 400 talarów. Wartość czynszu od jego poddanych ze Słonego oszacowano na 333 talary, podczas gdy analogiczna kwota w przypadku Buchałowa wynosiła wtedy 87 talarów. Świadczy to, że Słone było wioską znacznie liczniej zamieszkaną i zamożniejszą. Już w 1560 roku Słone wraz z Buchałowem powraca w ręce Knobelsdorff’ów. W 1605 roku jako właściciele Słonego, oszacowanego na 457 talarów wartości majątku i 467 czynszu od poddanych występują Sebastian i Christian von Schwartz. Przez kolejne 100 lat dzieje Słonego znów okrywa mrok, który rozjaśnia dopiero informacja o odziedziczeniu w 1705 roku Słonego przez Balthasara Tobiasa von Knobelsdorff. W rękach rodu Knobelsdorff Słone pozostało, aż do początku XX wieku. W roku 1900 Słone liczyło 473 mieszkańców. Około 1920 roku od Słonego dotarła elektryczność. W latach 1926/27 poprowadzono przez wieś nową szosę Wilkanowo – Henrykowo – Słone – Buchałów. Do Słonego razem z Henrykowem należało ok. 400 ha ziemi i ok. 554 ha lasów. W 1933 roku obie miejscowości liczyły razem 632 mieszkańców. W 1871 roku została zbudowana linia kolejowa z Zielonej Góry do Krzystkowic, którą w 1904 roku przedłużono do Żar. W Słonem znajdował się przystanek. 15 lutego 1945 roku do wioski wkroczyli żołnierze sowieccy. Już w czerwcu tego roku wysiedlono część Niemców, a ostatni niemieccy mieszkańcy musieli opuścić Słone w 1948 r. Po 1945 roku do Słonego przybywali przesiedleńcy z całej Polski. Ludność napływowa trudniła się w większości rolnictwem. Wielkość przeciętnego gospodarstwa dochodziła do 5 ha. W latach 70 tych powstało we wsi Państwowe Gospodarstwo Rolne, które przyczyniło się do upadku drobniejszych rolników. Chłopi oddawali swoja ziemię w zamian za renty. Na przełomie lat 80 i 90 PGR został rozwiązany. W tym samy czasie już tylko nieliczni rolnicy posiadali własne grunty. Dzisiaj zaledwie dwóch gospodarzy uprawia rolę i hoduje bydło. Większość mieszkańców do pracy dojeżdża do pobliskich miejscowości.
Źródło: Publikacje Stowarzyszenia Przyjaciół Gminy Świdnica
