Kirkut w Sokółce

12/05/2020

Że też taki skarb się zachował. Etykieta piwa żurawinowego z browaru Birgera i Zylbertszeina w Sokółce.

24/03/2019

30/11/2018

"Imperium Rosyjskie na początku XX wieku było mocno targane przez ruchy narodowowyzwoleńcze i rewolucyjne. W samej tylko Warszawie miały miejsce średnio trzy zamachy dziennie. W tamtym czasie władze carskie chcąc skierować niepokoje społeczne w inną stronę, zaczęły tworzyć antysemicką propagandę i organizować pogromy. Przekaz był prosty. Starano się wmówić czy to robotnikom, czy to podbitym narodom, że to nie Rosja odpowiada za ich złą sytuację i złe warunki, a właśnie Żydzi.

Do pierwszego pogromu doszło w 1903 roku w Kiszyniowie w Besarabii, a w 1905 doszło do serii pogromów na Ukrainie, z których najgorsze były te w Odessie, Kijowie i Jekaterynosławiu. Pogrom białostocki z 1906 roku wyróżniał się tym, że oprócz policji brało w nim udział także wojsko."

Portal DzienDobryBiałystok.pl, Felietony 2018-11-29 , Imperium Rosyjskie na początku XX wieku było mocno targane przez ruchy narodowowyzwoleńcze i rewolucyj

30/10/2018

Lea Perlstein urodziła się w 1913 roku w Sokółce. Przez jakiś czas pracowała jako nauczycielka, a następnie przeniosła się do Łodzi. Tam dalej uczyła, a także była aktywnym członkiem syjonistycznej organizacji He-halutz (Pionier). Podczas niemieckiej okupacji należała do prawicowej Żydowskiej Organizacji Bojowej i była jej ważnym członkiem. Dzięki "aryjskiemu" wyglądowi i perfekcyjnej polszczyźnie bardzo często przekradała się z łódzkiego getta, a czasem jeździła też do warszawskiego getta, gdzie w 1941 roku została na stałe i pełniła rolę łączniczki między gettem, a polskim podziemiem. Jej ostatnią misją było załatwienie broni od Armii Krajowej dla planowanego powstania w gettcie. Została złapana na warszawskiej ulicy razem z przyjaciółką Tamarą Schneidemann i obie zostały wywiezione do Treblinki.
Tak wspominała ją Pnina Saperstein, jej przyjaciółka, która przed wojną wyjechała z Sokółki do Palestyny: "Lea była inteligentną dziewczyną, ze sporym poczuciem humoru. Ze swoim oddaniem, miłością i cierpliwością zdobyła serca pracowników szkoły i dzieci. Towarzyszyła mi w drodze na pociąg z pewnością, że jeszcze się zobaczymy. Pożegnałyśmy się mówiąc "Do zobaczenia w Palestynie".

18/09/2018

Sokółka, ulica Białostocka przed wojną

10/06/2018

Znajdujący się dziś na ulicy białostockiej, na przeciwko Urzędu Skarbowego Pomnik Wolności oryginalnie stał w dzisiejszym parku i został postawiony w 1927 roku. W 1939 Sowieci usunęli słup, a na cokole umieścili pomnik Lenina. Po wejściu Niemców w 1941 Leninowi się "upadło".
Przy pomniku stoi dwóch żydowskich chłopców, a jeden z nich to Szymon Krugłak, który przeżył wojnę.
I tu mam pewne podejrzenie. Rzecz w tym, że posiadam około 200 zdjęć żydowskiej Sokółki i zdecydowana większość z nich pochodzi z lat 1930-1935, z czego niemal wszystkie pochodzą od Żydów, którzy przed wojną emigrowali do Palestyny. Co ma w sumie sens, bo ci, którzy jechali do obozu lub uciekali by się ukrywać zabierali ze sobą najpotrzebniejsze rzeczy i zdjęć raczej nie było na ich liście rzeczy do zabrania, więc przetrwały tylko te zdjęcia, które należały do emigrantów.
Tymczasem posiadam zdjęcie z pogrzebu pani Krugłak z 1939 roku. Wiem też, że po wejściu Sowietów w 1939 sokólski rymarz żydowskiego pochodzenia o nazwisku Krugłak stał się ważną personą i znając teren i ludzi został przewodnikiem Sowietów i narobił tu wiele zła.
Mam podejrzenie, że Szymon mógł być synem właśnie tego Krugłaka, a wojnę przetrwali bo podobnie jak inny sokólski komunista Nissan Tykociński, po ataku Niemców na ZSRR uciekł na wschód razem z Sowietami.
To tylko poszlaka, gdyż Krugłaków w Sokółce było więcej niż jedna rodzina, aczkolwiek tak mi nos podpowiada.

09/06/2018

Znalazłem informacje jakoby urodzony w Sokółce Izaak Goldstein dowodził oddziałem podczas powstania w getcie warszawskim, a również urodzona w Sokółce Lea Perlstein była pośrednikiem między warszawskim gettem a Armią Krajową i zginęła podczas misji jaką było załatwienie broni od AKowców dla przyszłych żydowskich powstańców.