03/01/2026
Część 3
Witam w trzeciej części naszej analizy najczęściej występujących stereotypów w zrozumieniu Pisma Świętego. Dzisiaj coś bardzo powszechnego. Słyszeliście zapewne wiele razy z kazalnic naszych zborów stwierdzenie: „Jezus nie stworzył religii!” Jest to bardzo chwytliwe zdanie, ale nie zupełnie prawdziwe. Pewnie wprawiłem niektórych w konsternacje, ale trudno.
Najpierw przyjrzymy się prawdziwemu znaczeniu słowa religia, być religijny.
1. Klasyczna łacińska etymologia (najczęściej przytaczana)
Najczęściej podaje się, że słowo religio pochodzi od łac. religare — „ponownie łączyć”, „wiązać na nowo”. W takim ujęciu religia to coś, co „wiąże” człowieka z bogami, zasadami, wspólnotą lub sacrum. Ta interpretacja była popularna zwłaszcza w późnej starożytności i średniowieczu, bo świetnie pasowała do chrześcijańskiej teologii.
2. Etymologia Cycerona (najstarsza znana)
Cyceron wywodził religio od relegere — „ponownie odczytywać”, „uważnie rozważać”. W tym ujęciu religia to skrupulatne przestrzeganie rytuałów, „dokładność w kulcie”. To podejście jest bliższe temu, jak Rzymianie faktycznie rozumieli religio — jako poprawne wykonanie obrzędów, nie jako system wierzeń.
3. Interpretacja Laktancjusza i chrześcijańskich autorów
Chrześcijańscy pisarze (np. Laktancjusz, św. Augustyn) preferowali etymologię religare, bo podkreślała duchową więź z Bogiem. To właśnie ta interpretacja zdominowała późniejsze wieki.
4. Etymologia słowa „religijny”
Polskie religijny pochodzi bezpośrednio od łacińskiego:
Po pobieżnym przeanalizowaniu tych dwóch słów tak naprawdę słowo religia jest równoznaczne z pobożnością, z jej okazywaniu. Teraz czas na zwrócenie się do Pisma. Najwięcej jest tekstów z Pierwszego Listu do Tymoteusza, i te trzy teksty przytoczę:
1Tym 2:2 „za królów i za wszystkich przełożonych, abyśmy ciche i spokojne życie wiedli we wszelkiej pobożności i uczciwości.”
1Tym 3:16 „Bo bezsprzecznie wielka jest tajemnica pobożności: Ten, który objawił się w ciele, został usprawiedliwiony w duchu, ukazał się aniołom, był zwiastowany między poganami, uwierzono w niego na świecie, wzięty został w górę do chwały.”
1Tym 4:7-8 „A pospolitych i babskich baśni unikaj, ćwicz się natomiast w pobożności. Albowiem ćwiczenie cielesne przynosi niewielki pożytek, pobożność natomiast do wszystkiego jest przydatna, ponieważ ma obietnicę żywota teraźniejszego i przyszłego.”
1Tym 6:3 „Jeśli kto inaczej naucza i nie trzyma się zbawiennych słów Pana naszego Jezusa Chrystusa oraz nauki zgodnej z prawdziwą pobożnością,”
Tak naprawdę zamiast słowa o pobożności mogli byśmy wstawić słowo religijny, religia itp.
Moim zdaniem zbyt łatwo głosi się pewne sprawy nie badając ich uważnie. Namawiam Was byście byli jak przysłowiowi Berejczycy z Dziejów Apostolskich. DzAp 17:10 „Bracia zaś wyprawili zaraz w nocy Pawła i Sylasa do Berei; ci, gdy tam przybyli, udali się do synagogi Żydów, byli szlachetniejszego usposobienia niż owi w Tesalonice; przyjęli oni Słowo z całą gotowością i codziennie badali Pisma, czy tak się rzeczy mają.”
Mamy z całą gotowością i codziennie BADAĆ pisma, CZY TAK SIĘ RZYCZY MAJĄ. Nie polegać na słowach człowieka, lecz Boga, zawartych w całym Piśmie Świętym.
Zostawiam Was z tymi przemyśleniami, może dla niektórych kontrowersyjnymi, jeśli tak, to zachęcam do BADANIA Pisma.