23/07/2026
https://www.facebook.com/share/p/1JmEmkRcUW/
W nocy z 17 na 18 lipca 1943 roku w okupowanym przez Niemców Nowogródku Gestapo przeprowadziło masowe aresztowania, zatrzymując około 120 Polaków, będących głównie ojcami i mężami lokalnych rodzin. Zatrzymanym mężczyznom groziła egzekucja w ramach hitlerowskich represji wobec ludności cywilnej. W obliczu tej tragedii wyjątkową postawą wykazały się miejscowe siostry ze Zgromadzenia Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu. Przełożona zakonu, siostra Maria Stella, wraz ze współsiostrami podjęła decyzję o duchowym ofiarowaniu własnego życia za uwięzionych, wypowiadając wobec miejscowego kapłana słowa: „ Mój Boże, jeśli potrzebna jest ofiara z życia, niech raczej nas rozstrzelają, aniżeli tych, którzy mają rodziny: modlimy się nawet o to.”Jednocześnie siostry interweniowały u niemieckich władz okupacyjnych, błagając o uwolnienie zatrzymanych. Niedługo potem Niemcy niespodziewanie zmienili wyrok wobec zakładników – część z nich zwolniono, a resztę wywieziono na roboty przymusowe do III Rzeszy, dzięki czemu uratowani z tej grupy mężczyźni zdołali przeżyć II wojnę światową. Jednak nazistowski aparat terroru wkrótce uderzył ponownie. Wieczorem 31 lipca Gestapo wezwało siostry na komisariat, a następnego dnia o świcie, 1 sierpnia 1943 roku, wywiozło i rozstrzelało jedenaście nazaretanek w lesie oddalonym o kilka kilometrów od Nowogródka. Wydarzenie to zapisało się w historii jako akt wyjątkowego poświęcenia, a zamordowane zakonnice zostały 5 marca 2000 roku beatyfikowane przez papieża Jana Pawła II jako Męczennice z Nowogródka.
Obok swej przełożonej, siostry Marii Stella, zginęły wówczas siostry – Imelda (Jadwiga Żak), Rajmunda (Anna Kukołowicz), Daniela (Eleonora Jóźwik), Kanuta (Józefa Chrobot), Sergia (Julia Rapiej), Gwidona (Helena Cierpka), Felicyta (Paulina Borowik), Heliodora (Leokadia Matuszewska), Kanizja (Eugenia Mackiewicz) i Boromea (Weronika Narmontowicz).
