Instytut Teologii Fundamentalnej KUL działa w ramach Wydziału Teologii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Jacenty Mastej
ks. dr Paweł Borto, adiunkt
Katedra Eklezjologii Fundamentalnej i Misjologii
Kierownik - ks. Krzysztof Kaucha, prof. KUL
dr Andrzej Pietrzak SVD, adiunkt
Katedra Religioznawstwa
Kierownik - dr hab. Zdzisław Kupisiński SVD, prof. KUL
dr Stanisław Grodź SVD,
adiunkt
Katedra Teologii Religii
Kierownik - dr hab. Ledwoń OFM, prof. KUL
ks. Krystian Kałuża, adiunkt
dr Adam Wąs SVD, adiunkt
Teologia fundamentalna to nauka badająca wiarygodność chrześcijaństwa jako religii objawionej przez Boga oraz formułująca podstawy naukowe dla teologii. Chrystologia i eklezjologia fundamentalna to specjalizacja polecana pragnącym zgłębiać podstawy wiary chrześcijańskiej i szukać całościowej odpowiedzi na pytania: ,,Dlaczego wierzyć? Dlaczego być chrześcijaninem?", odpowiedzi mogącej stawić czoło współczesnym wyzwaniom i podważaniu prawdziwości chrześcijaństwa oraz Kościoła. Religioznawstwo umożliwia badania wybranych tradycji religijnych (religie ludów Afryki, buddyzm, islam, nowe ruchy religijne), a także chrześcijaństwa rozwijającego się w kulturach pozaeuropejskich w celu ich głębszego zrozumienia. W ramach tej specjalizacji prowadzone są też badania i dokumentacja polskiej ludowej religijności i obrzędowości. Istnieje też możliwość zgłębiania zagadnień dotyczących pluralizmu religii świata, który pociąga za sobą konieczność udzielenia odpowiedzi na pytanie o znaczenie tych religii w historii zbawienia, a przede wszystkim o miejsce chrześcijaństwa pośród innych religii oraz o znaczenie roli Kościoła w zbawieniu człowieka. Uzasadnianie specyficznego i niepowtarzalnego statusu chrześcijaństwa w świecie religii dokonywane jest w ścisłym powiązaniu teologii religii z teologią fundamentalną. Chodzi tu jednak nie tyle o uzasadnianie chrześcijańskich roszczeń, lecz o poszukiwanie tego, co łączy chrześcijaństwo z innymi religiami, stanowiąc podstawę dialogu międzyreligijnego. Misjologia to specjalizacja, której celem jest wprowadzenie studentów do systematycznego studium nad problematyką działalności misyjnej Kościoła i misyjności wiary chrześcijańskiej oraz sposobów, jakimi jest ona realizowana. Program studiów uwzględnia zagadnienia metodologii i historii misjologii, teologii misji, historii misji, ekumenizmu, problematyki inkulturacji, teologii religii, antropologii misyjnej, socjologii misji, prawa misyjnego, misjografii, metodyki misyjnej i medycyny. Podczas studiów przeprowadzane są analizy współczesnej problematyki realizacji nakazu misyjnego oraz kontekstu jego realizacji (ekumenicznego, religijnego i kulturowego). Studia przygotowują do pracy naukowej (doktorat) i dydaktycznej oraz działalności misyjnej w kraju i za granicą. Teologia religii jest dyscypliną religiologiczną i teologiczną, dlatego posługuje się metodami i kategoriami właściwymi dla tych nauk:
- przyjmując w punkcie wyjścia wyniki badań nauk empirycznych o religii, rozpatruje je w świetle własnego Objawienia
- związek z teol. fundamentalną wynika z faktu, że traktat o religii (demonstratio religiosa) mieścił się w przeszłości w ramach przedmiotu – apologetyki, z której wyrosła teologia fundamentalna. Teologia religii w:
a) znaczeniu węższym – refleksja nad zbawczą funkcją konkretnej religii w świetle normatywnych dokumentów pochodzących ze znanego w niej objawienia;
b) znaczeniu szerszym – refleksja nad wszelką rzeczywistością religijną czy nad religiami, dokonywaną w świetle objawienia chrześcijańskiego. Współczesna chrześcijańska teologia religii opiera się na objawieniu Bożym, którego wiarygodność uzasadniana jest w ramach teologii fundamentalnej, jakkolwiek akceptacja jej wyników badawczych dokonuje się ostatecznie na podstawie decyzji wiary. Wyzwanie przed teologią religii:
- pluralizm religijny w świecie, rodzący pytania o prawdziwość religii,
- teoretyczny i praktyczny stosunek do religii
- oraz o kryteria i warunki prowadzonego dialogu międzyreligijnego.