04/09/2026
Vrijdagpreek: 4 sept
Onderwerp: *De Tijd* " (Surat Al-Asr)
Alle lof komt toe aan Allah; wij loven Hem, wij zoeken Zijn hulp en wij vragen Hem om vergeving. Wij zoeken onze toevlucht bij Allah tegen het kwaad van onze eigen zielen en tegen onze slechte daden. Wie door Allah geleid wordt, kan door niemand misleid worden, en wie Hij laat dwalen, kan door niemand geleid worden.
Ik getuig dat er geen God is die het waard is aanbeden te worden behalve Allah alleen, zonder deelgenoten, en ik getuig dat Muhammad Zijn dienaar en Boodschapper is.
O jullie die geloven, vrees Allah zoals Hij gevreesd moet worden en sterf niet behalve als moslims. Voorwaar, het meest waarheidsgetrouwe woord is het Boek van Allah, en de beste leiding is de leiding van Muhammad (vzmh).
Allah heeft een kort (Surat) neergezonden dat het gehele menselijke leven samenvat, Hij zegt: " *Bij de tijd * Waarlijk, de mens lijdt zeker verlies * Behalve degenen die geloven en goede daden verrichten en elkaar aansporen tot de waarheid en elkaar aansporen tot geduld* ."
Surat Al-Asr is een Mekkaans hoofdstuk, het is geopenbaard in het begin van de Islam, toen de Profeet (vzmh) en de eerste gelovige moslims in Mekka, te maken hadden met de zwaarste beproevingen, vervolging en onrecht van de kant van Quraish.
De Imam Al-Shafi’i, zei: "Als Allah geen ander bewijs naar Zijn schepping had neergezonden dan deze Surat, dan zou dat voor hen voldoende zijn geweest" betekent ondanks haar kortheid, alle fundamentele richtlijnen bevat die de mensheid nodig heeft.
O gelovigen, in de komende weken zullen we, als Allah het wil, stilstaan bij de betekenis van deze surat en hoe we deze kunnen toepassen in ons leven. Allah begint de surat met " *Bij de tijd* ".
Hij, glorie zij Hem, zweert bij de Tijd, en de Almachtige zweert alleen bij iets dat groots is. Dit is niet louter vanwege de afwisseling van nacht en dag of het verstrijken van seizoenen en jaren, absoluut niet! Het is veeleer omdat tijd het meest kostbare en waardevolle bezit is wat de mens heeft.
Dienaren van Allah, de tijd is de realiteit van het menselijk leven; als de tijd op is, eindigt het leven. Elke minuut die wegtik, of de vastgestelde tijd (de dood), komt dichtbij. Elke dag die voorbijgaat, is een dag die uit jouw register wordt gesloten en nooit meer bij je terugkeert.
Denk dus niet dat morgen gegarandeerd is, of dat dagen zich herhalen. De tijd is een gunst die Allah jou heeft gegeven, voor elke ziel is er een beperkte en vooraf bepaalde levensduur om in deze wereld door te brengen.
Allah zegt in Zijn Edele Boek: " *En elk volk heeft zijn aangewezen tijd: als die tijd is aangebroken, dan kunnen zij het geen moment uitstellen noch vervroegen* .“ [surat al-A-raaf 34]
Waarlijk, de mens leeft in deze wereld als een reiziger; een voorbijganger die hier slechts tijdelijk verblijft om proviand te verzamelen. Met elke ademteug die we nemen en met elke dag die voorbijgaat, lopen we met snelle, onomkeerbare passen naar een geweldige en ontzagwekkende Dag die op ieder van ons wacht
O moslims, weet dat de Dag der Opstanding een angstaanjagend lange en ontzagwekkende Dag zal zijn; een Dag waarvan de duur gelijkstaat aan wel duizend jaar van onze aardse berekening. Het is een Dag waarop de harten zullen beven en de blikken neergeslagen zullen zijn uit ontzag voor Allah.
De Verhevene zegt in Surat Al-Hajj 47: " *En zij vragen jou om de bestraffing te verhaasten, maar Allah zal Zijn belofte nooit breken. En voorwaar, één dag bij jouw Heer is als duizend jaar van wat jullie tellen* .
O moslims, de profeet Ibrahim werd gezonden naar de tiran Nimrod, de koning die de aarde destijds met een ijzeren vuist regeerde. Door de enorme omvang van zijn macht en zijn uitzonderlijk lange heerschappij raakte hij ( Nimrod) volledig misleid door de tijd; hij vergat dat er een terugkeer naar Allah zou zijn.
Het uitstel dat Allah de Verhevene hem ( Nimrod) schonk, verblindden hem. In plaats van dankbaarheid te tonen, dacht hij dat zijn macht eeuwig was en week hij in hoogmoed af van het bevel van zijn Heer.
Imam Ibn Kathir vermeldde dat de tiran Nimrod 400 jaar lang de aarde bezat en met absolute macht over de mensen regeerde. Er wordt zelfs gezegd dat hij in totaal achthonderd jaar in ongekende luxe, grote fysieke kracht en brede autoriteit leefde.
Maar wat deed deze lange levensduur met hem? Hij raakte erdoor verblind; hij werd hoogmoedig en vergat dat de tijd, hoe lang die volgens menselijke maatstaven ook mag lijken, in werkelijkheid niet meer is dan een vluchtige oogwenk.
Waarlijk, Wie zo'n uitzonderlijk lange levensduur bezit, loopt het risico te gaan geloven dat deze wereld eeuwig is en dat hij daarin een onvergankelijke glorie voor zichzelf kan opbouwen.
Maar neem daartegenover de situatie van de profeet Nuh, Hij verbleef maar liefst 950 jaar onder zijn volk om hen onvermoeibaar uit te nodigen naar de waarheid, zoals Allah de Almachtige zegt: " *En voorzeker, Wij hebben Nuh naar zijn volk gezonden, en hij verbleef onder hen duizend jaar minus vijftig jaar.* " [ Surat Al-Ankaboet: 14]
Ondanks die gigantische tijdspanne beval Allah hem om de ark te bouwen als het ultieme middel tot redding, zoals vermeld staat in Surat Hoed: "En bouw de ark onder Onze Ogen en volgens Onze Openbaring.“
Volledig overgegeven aan het bevel van zijn Heer begon profeet Nuh aan deze immense taak; hij plantte bomen, wachtte tot ze volgroeid waren, kapte ze vervolgens, en zaagde er de planken van om het schip mee te bouwen. Wat een gigantische opgave, en wat een immense levensduur!
Voorwaar, een periode van 950 jaar is volgens onze huidige maatstaven nauwelijks te bevatten. Toch gingen al die eeuwen voorbij alsof ze nooit hebben bestaan. Dit zijn geen vluchtige verhalen zonder nut, maar krachtige lessen.
De vorige volkeren leefden honderden jaren, en bouwden machtige forten. Maar waar zijn ze nu? Ze zijn allemaal heengegaan en tot stof wedergekeerd. Niets is van hen overgebleven, behalve hun goede sporen, óf de vloek van de geschiedenis voor wie tiranniek was.
O natie van Muhammad (vzmh), onze levensduur is korter geworden en wordt beheerst door haast en stres? En voor een oplettende gelovige moslim is dus geen ruimte voor onachtzaamheid en uitstel gedrag.
De Profeet Muhammad (vzmh) zei: " _De levensduur van mijn gemeenschap ligt tussen de zestig en zeventig jaar, en degenen die dat overschrijden zijn in de minderheid._ “ (Imam Al-Tirmidhi)
Wat een korte levensduur! En wat een snelle reis! Gezegend is degene die de minuten ervan benut, en beroofd is degene die zijn kapitaal heeft verspild aan datgene wat niet baat bij Allah.
Dienaren van Allah, de tijd die ons in dit leven is geschonken, is het meest kostbare, waardevolle en onvervangbare bezit dat een mens in zijn gehele bestaan kan bezitten. Het is de kapitaal waarmee we onze plek in het Hiernamaals kunnen verdienen.
Echter, hoe vaak verliezen wij ons niet in de waan van de dag? Hoeveel kostbare uren, dagen en zelfs jaren laten we niet achteloos door onze vingers glippen, verspild aan zaken die ons noch in dit leven, noch in het Hiernamaals enig voordeel brengen?
O moslims, de tijd die wij in de deze wereld hebben gekregen is niet doelloos, maar het is een (Amanah) toevertrouwde zaak, waarover wij nauwkeurig ondervraagd zullen worden op de Dag der Opstanding.
De Profeet (vzmh) zei: " _De voeten van een dienaar zullen op de Dag der Opstanding niet bewegen totdat hij wordt gevraagd over zijn levensduur en hoe hij deze heeft doorgebracht, over zijn kennis en wat hij ermee heeft gedaan, over zijn bezit en hoe hij eraan is gekomen en waaraan hij het heeft uitgegeven, en over zijn lichaam en hoe hij het heeft opgebruikt_ ." [Imam Al-Tirmidhi]
Imam Al-Bukhari heeft overgeleverd op gezag van Ibn Abbas dat de Boodschapper van Allah (vzmh) zei: " _Er zijn twee gunsten waarin veel mensen worden bedrogen (de waarde ervan verliezen): gezondheid en vrije tijd_ .“
De mens beseft de waarde van deze goede gunsten pas als het te laat is. Daarom moet men zich afvragen: wat zouden de bewoners van de graven wensen als hen een paar extra minuten in deze wereld zouden worden geschonken? Welnee, ze zouden niet wensen om geld te verzamelen!
Noch zouden de bewoners van de graven verlangen naar wereldse roem, rijkdom of het uitvechten van oude ruzies.
Waarlijk, hun enige en allerhoogste wens zou zijn om terug te keren naar de aarde om gehoorzaamheid te tonen, om oprecht om vergeving te vragen en zich nog één maal in totale overgave neer te werpen voor Allah, de Heer der Werelden.
Allah zegt: " *Totdat, wanneer de dood tot een van hen komt, hij zegt: 'Mijn Heer, stuur mij terug, zodat ik goede daden kan verrichten.* ..'" [surat Al-Mu'minun: 99-]
O moslims, weet dat vrije tijd één van de meest kostbare, gunsten is die wij hebben ontvangen van Allah. Het is een gunst die vaak pas wordt begrepen wanneer het ons is ontnomen.
Zolang een dienaar de beschikking heeft over tijd en gezondheid, bezit hij het vermogen om de fundamenten voor zijn Hiernamaals te leggen, zijn weegschaal te vullen met goede daden. Maar zodra die tijd opraakt en het leven stopt, blijft er voor de onachtzame mens niets anders over dan puur verlies en verdriet.
Hiermee sluiten we deze preek over de tijd af. Wie beseft dat de tijd als een bliksemschicht voorbijvliegt, ongrijpbaar en onomkeerbaar, begrijpt waarom Allah erbij zwoor. Maar wie de tijd als een oneindigheid beschouwt, dwaalt ongetwijfeld af. Heb daarom ontzag voor Allah.
O Allah, wek onze harten uit de achteloosheid. Schenk ons oprecht berouw vóór de dood, en het Paradijs ná de dood. O Allah, wij hebben U aangeroepen zoals U ons heeft opgedragen, verhoor dus onze smeekbede zoals U ons heeft beloofd
O Allah, maak het einde van onze levens het beste deel ervan, en onze laatste daden de beste daden, en de beste van onze dagen de dag dat wij U ontmoeten. O Allah, wij vragen U om onze angsten weg te nemen op de Dag dat het Uur aanbreekt, en ons te verzamelen met de profeten, de waarachtigen, de martelaren en de rechtvaardigen.
O Allah, zegen onze tijd voor ons, en zegen onze levensduur voor ons, en maak ons niet behorend tot de onachtzamen.
O Allah, maak ons van degenen die naar het woord luisteren en het beste daarvan volgen. Onze Heer, schenk ons het goede in deze wereld en het goede in het Hiernamaals en bescherm ons tegen de bestraffing van het Vuur.
Dienaren van Allah, voorwaar, Allah beveelt rechtvaardigheid, het goede en het geven aan de verwanten, en Hij verbiedt zedeloosheid, het verwerpelijke en opstandigheid. Hij vermaant jullie, opdat jullie er lering uit trekken.
Gedenkt Allah de Geweldige, dan zal Hij jullie gedenken. En dankt Hem, dan zal Hij jullie (gunsten) vermeerderen. En vraagt Hem om vergeving, dan zal Hij jullie vergeven. En vreest Hem, dan zal Hij voor jullie een uitweg uit jullie zaken maken.
En onderhoudt het gebed.