Khalifa Aliyu Alti

Directions

Khalifa Aliyu Alti الحمدلله

Mace ta samu haila kafin Magariba bayan ta yi azumin yini. Shin azumin ranar ya inganta?MisaliMace ta yi azumin Ramadan ...
29/09/2026

Mace ta samu haila kafin Magariba bayan ta yi azumin yini. Shin azumin ranar ya inganta?

Misali

Mace ta yi azumin Ramadan daga alfijir har zuwa ƙarshen rana. Kafin a yi Magariba, sai ta ga jinin haila ya fara.
Shin azumin wannan ranar ya inganta?
A ra'ayin malamai, idan haila ta fara kafin faɗuwar rana, to azumin wannan ranar ya lalace, domin tsarkin jinin haila ya kasance sharadi ga ingancin azumin mace.
Saboda haka za ta rama wannan ranar bayan Ramadan.

Amma idan haila ta fara bayan rana ta faɗi, wato bayan lokacin Magariba ya shiga, to azumin ranar ya cika kuma ba sai ta rama shi ba.

Annabi (S.A.W) ya bayyana cewa:

أَلَيْسَ إِذَا حَاضَتْ لَمْ تُصَلِّ وَلَمْ تَصُمْ؟

“Ashe idan mace ta yi haila, ba ta yin sallah kuma ba ta yin azumi?”

Sahabbai s**a ce: “Eh.”
A wannan hadisin akwai dalilin cewa haila tana hana mace yin azumi.

ALLAH shi ne mafi sani.
ALLAH ya datar damu.

Za a iya haɗa Salloli biyu kamar ( Magriba da Isha'i ) a mabanbantan masallatai?Za a iya, akwai yanayin da mutum zai iya...
25/09/2026

Za a iya haɗa Salloli biyu kamar ( Magriba da Isha'i ) a mabanbantan masallatai?

Za a iya, akwai yanayin da mutum zai iya yin Magariba a wani masallaci, sannan idan ya isa wani masallaci ya tarar ana haɗa Magariba da Isha’i, ya yi Isha’i tare da su. Amma akwai muhimmiyar ƙa’ida da ya kamata a bambanta.

Misali

Mutm yayi Sallar Magariba a Masallaci A. Bayan haka sai ya je Masallaci B, sai ya tarar suna yin jam’in Magariba da Isha’i saboda uzurin da ya halatta haɗawa.

A wannan yanayin; idan lokacin Isha’i ya shiga, za ka iya shiga tare da su domin yin Isha’i.

Idan su suna cikin Magariba ne tukuna, kai kuma ka riga ka yi Magriba, akwai bayanin fiqihu na musamman game da yadda za ka shiga jam’in; ba lallai ne kawai ka maimaita Magariba a matsayin Magariba ba.

Idan kuma an riga an fara Isha’i, sai ka shiga niyyar Isha’i tare da limamin.

Kasancewar ba ka yi Magariba a wannan masallacin ba, ba ya hana ka yin Isha’i tare da jama’ar wannan masallacin. Abin da ake dubawa shi ne:
Shin ka riga ka cika Magariba?
Shin lokacin Isha’i ya shiga?
Shin haɗin sallar yana da ingantaccen uzurin Shari’a?
Me limamin yake yi a lokacin da ka shiga ( Magriba ko Isha'i)?

ALLAH ya datar damu.

22/09/2026

Ya ALLAH Ka shaida; muna neman taimakon Annabi (SallallaHu AlaiHi Wa Sallam).

Al-khuntha al-mushkil (الخُنْثَى المُشْكِل)(Mata-maza)(Mata-maza) shi ne mutumin da aka haife shi da siffofin halittar n...
20/09/2026

Al-khuntha al-mushkil (الخُنْثَى المُشْكِل)
(Mata-maza)

(Mata-maza) shi ne mutumin da aka haife shi da siffofin halittar namiji da mace, amma ba a iya tantance jinsinsa na zahiri cikin sauƙi ba, ko kuma alamomin jinsinsa sun yi karo da juna.

Misali: An haifi jariri da wasu halayen halittar namiji da na mace. Idan ya girma, akwai alamomi masu nuna ɓangarori biyu.

Malaman fiqhu sun tattauna yadda za a raba masa gado, yadda zai yi aure, yadda zai yi Sallah, da yadda za a yi mu'amala da shi idan jinsinsa ya kasance ba a iya tantancewa ba.

Idan mutum ya mutu ya bar ɗa wanda ba a iya tantance ko namiji ne ko mace, nawa ne rabon gadonsa?

Wannan mas'ala ce mai rikitarwa sosai a (علم الفرائض), wato ilimin rabon gado.

A wasu yanayi, rabon namiji da mace ya bambanta. Idan aka kasa tantance jinsin magaji, to rabon gadon na iya zama abin shakku.

Mutum ya mutu ya bar:
Ɗa guda ɗaya wanda ake shakku game da jinsinsa.
Ƴar'uwa ko wasu magada.

Idan magajin namiji ne, rabonsa zai iya bambanta da na mace. Saboda haka, malamai sun tattauna hanyoyin warware wannan shakku, ciki har da riƙe wani ɓangare na gado har sai an samu ƙarin bayani ko a yi sulhu bisa tsarin da ya dace da shi.
A taƙaice ana yi ma Mata-maza hukunci ne ta ɓangaren da ya fi ƙarfi; idan mafi rinjayensa namiji ne sai a yi masa hukunci irin na maza, idan kuma ya fi ƙarfi a mata sai a yi masa hukunci irin na mace.

ALLAH ya ce:

يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلَادِكُمْ ۖ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنثَيَيْنِ

Wannan aya ce ta asali wajen rabon gado. Amma ayar ba ta yi bayani kai tsaye kan dukkan yanayin al-khuntha al-mushkil ba. Saboda haka, malaman fiqhu sun yi amfani da ƙa'idodin fiqhu da binciken alamomi wajen tattauna wannan batu.
An ruwaito wata magana cewa:

يُوَرَّثُ الْخُنْثَى مِنْ حَيْثُ يَبُولُ
“Ana ba wa (Mata-maza) gado bisa wurin da yake yin fitsari.”

Wannan riwayar ba ingantaccen Hadisi ba ne daga Annabi (SallallaHu AlaiHi Wa Sallam). Imam al-Nawawi ya bayyana raunin wannan riwaya a cikin Al-Majmu. Don haka kada a jingina ta ga Annabi (SallallaHu AlaiHi Wa Sallam) a matsayin sahihin Hadisi.

Imam al-Nawawi ya yi bayani a cikin Al-Majmu Sharh al-Muhadhdhab game da hanyoyin tantance jinsin (Mata-maza), ciki har da:
Wurin da fitsari yake fitowa.
Bayyanar wasu alamomin balaga.
Haila ko fitar maniyyi.
Haihuwa, wadda take iya zama alama mai ƙarfi wajen tantance mace.

ALLAH ya datar damu.

19/09/2026

AlhamdulillaHi
Sheikh Isma'ila Umar Almaddah (Mai Diwani) Yau kenan Ya Gabatar da Zaman Karatun Diwani. A Zawiyyar Maulana Shehu Abubakar Alti (R.A) Funtua.

Inna LillaHi Wa Inna IlaiHi Raji'un!ALLAH Ya yiwa Malam Habibu Lawal Barebari rasuwa. Za a yi jana'izar shi bayan kammal...
18/09/2026

Inna LillaHi Wa Inna IlaiHi Raji'un!
ALLAH Ya yiwa Malam Habibu Lawal Barebari rasuwa. Za a yi jana'izar shi bayan kammala Sallar jumu'a a babban Masallacin Jumu'a na Sokoto road, Funtua.
ALLAH Ya jikan shi, ALLAH Ya mashi Rahma.
Muma ALLAH Ya kyauta tamu; albarkacin Annabi (SallallaHu AlaiHi Wa Sallam).

AlhamdulillaHi.GODIYA, FARIN CIKI DA NEMAN ALBARKAAlhamdulillaHi Rabbil Alamin! Cikin farin ciki da godiya ga ALLAH (SWT...
16/09/2026

AlhamdulillaHi.

GODIYA, FARIN CIKI DA NEMAN ALBARKA

AlhamdulillaHi Rabbil Alamin!

Cikin farin ciki da godiya ga ALLAH (SWT), bisa mota sabuwa da ALLAH Ya bani ita. Ina gode ma ALLAH bisa ga wannan ni'ima.

Ya ALLAH, na gode maka da wannan baiwa da ka yi mini. Ka sanya ta zama sanadin alheri, arziki, farin ciki da ci gaba a rayuwa.

Ina roƙon ALLAH Ya sa wannan mota ta zamo mai albarka, Ya kiyaye ni daga dukkan sharri da haɗari, Ya sa ta taimaka mini wajen cimma burina na alheri, kuma Ya azurta ni da abin da ya fi wannan.

Ina kuma roƙon ALLAH Ya albarkaci duk wanda ya taimaka wajen samun wannan ni'ima, Ya saka musu da mafificin alheri.

Ga duk wanda yake jiran irin wannan ni'ima, ALLAH Ya ba shi fiye da abin da yake fata. Kada mu daina gode wa ALLAH, domin ni'imominsa ba su ƙarewa.

AlhamdulillaHi.

Wankan tsarki/janaba ga wanda ya sadu da iyalinsa ko wanda ya yi mafarki. Ya ake yinsa?•Niyya: Ka yi niyya a zuciyarka c...
15/09/2026

Wankan tsarki/janaba ga wanda ya sadu da iyalinsa ko wanda ya yi mafarki. Ya ake yinsa?

•Niyya: Ka yi niyya a zuciyarka cewa kana yin wankan janaba domin tsarkake kanka. Ba lallai ne ka furta niyyar da baki ba.

•Wanke hannaye: Ka wanke hannayenka sau uku.

•Wanke al’aura: Ka wanke al’aurar da duk wani najasa da ke jikinka.

•Yi alwala: Ka yi cikakkiyar alwala kamar ta sallah. Idan kana wanke ƙafafu a ƙarshe, za ka iya barin su har zuwa ƙarshen wankan.

•Wanke kai: Ka zuba ruwa a kai sau uku, kana mai tabbatar da cewa ruwan ya kai har tushen gashi da fatar kai.

•Wanke gefen dama: Ka zuba ruwa a gefen dama na jikinka, ka tabbatar ya kai ko’ina.

•Wanke gefen hagu: Sannan ka wanke gefen hagu na jikinka.

•Tabbatar ruwa ya kai ko’ina: Ka shafa ko ka zuba ruwa a dukkan jiki, musamman wuraren da ake iya mantawa da su kamar cikin cibiya, ƙarƙashin hammata, tsakanin yatsu, da bayan gwiwoyi.

•Wanke ƙafafu idan ba ka wanke su yayin alwala ba.

A mafi sauƙaƙaƙƙen hali, abin da ya fi muhimmanci shi ne niyya da kuma tabbatar da ruwa ya game dukkan jiki.

ALLAH ya datar damu.

Idan mutum ya manta raka’ar farko ko wata raka'a daga raka'o'in Sallarsa, sai bayan ya gama Sallah ya tuna. Mene ne huku...
11/09/2026

Idan mutum ya manta raka’ar farko ko wata raka'a daga raka'o'in Sallarsa, sai bayan ya gama Sallah ya tuna. Mene ne hukuncinsa?

Wannan mas’ala tana da muhimmanci sosai, domin akwai bambanci tsakanin mantuwar raka’a, mantuwar wani rukuni, da kuma mantuwar wani wajibi na Sallah.

Misali: mutum yana sallar Isha’i, ya yi raka’a uku kawai, ya yi sallama. Bayan ya gama sai ya tuna cewa bai yi raka’a ta huɗu ba.

Me zai yi?

Idan ba a daɗe ba kuma ya tuna cewa raka’a ta huɗu ce kawai ta rage, zai tashi ya cika raka’ar da ta rage, sannan ya yi sujud As-sahw.

Dalili kuwa:
فَإِذَا سَلَّمَ قَبْلَ أَنْ يُتِمَّ صَلَاتَهُ، قَامَ فَأَتَمَّ صَلَاتَهُ، ثُمَّ سَجَدَ سَجْدَتَيْنِ
Idan ya yi sallama kafin ya cika sallarsa, sai ya tashi ya cika sallarsa, sannan ya yi sujuda biyu ta mantuwa.

Amma akwai wani muhimmin banbanci.
Idan mutum ya manta raka’ar har sai bayan dogon lokaci ya tuna, hukuncin yana iya banbanta bisa ga mazhaba da yanayin mantuwar. Saboda haka ba daidai ba ne a ce kawai “koyaushe zai ƙara raka’a ɗaya” ba tare da la’akari da lokacin da ya tuna da kuma abin da ya faru ba.
Misali mutum ya yi Sallar Magriba, ya yi raka’a biyu kawai, ya yi sallama, sannan ya tafi gida.
Bayan awa ɗaya ko fiye sai ya tuna:
“Na yi raka’a biyu ne kawai!”
Akwai bambanci tsakanin mazhabobi kan ko zai gina a kan Sallar farko ya ƙara raka’ar ko kuma ya sake sallar gaba ɗaya, musamman idan an sami dogon tazara.

A Mazhabar Malikiyya: Idan mutum ya yi sallama yana da ragowar raka'a cikin raka’o’i, sannan ya tuna kusa da lokacin sallamar waton lokacin babu tazara da sallame Sallar, yana iya komawa ya cika abin da ya rage, sannan ya yi sujud As-sahw.
Amma idan dogon lokaci ya wuce, hukuncin yana iya komawa ga sake sallar, gwargwadon abin da ya faru da kuma irin mantuwar.
Saboda haka a irin wannan yanayin, ba kyau a yi hukunci da kalma ɗaya kawai ba; dole ne a san:
Raka’a nawa ya yi?
Raka’a nawa ta rage?
Yaushe ya tuna?
Shin ya yi magana bayan sallamar?
Shin ya bar wurin?
Shin ya yi wani aiki da ya katse alaƙar sallar?

ALLAH ya datar damu.

Inna LillaHi Wa Inna lillaHi Raji'un !ALLAH Ya yiwa Baban mu Alhaji Bawa (Mai Barkono) rasuwa a yau talata 08/09/2026.AL...
08/09/2026

Inna LillaHi Wa Inna lillaHi Raji'un !
ALLAH Ya yiwa Baban mu Alhaji Bawa (Mai Barkono) rasuwa a yau talata 08/09/2026.
ALLAH Ya jikan shi, ALLAH Ya yi mashi rahma.
ALLAH Ya kyauta tamu bayan tasu.

Address

Bakori Road
Funtua
830101

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Khalifa Aliyu Alti posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share