http://www.szgallery.edu.ng/, https://youtube.com/@szakzakysgallerytv?si=_pwGWdGf5rz6-AS-

Sheikh Zakzaky's Gallery, Area 1, Abuja (2026)

05/10/2026

IN AKA LALATA MATASA INA ‘FUTURE’ GA WANNAN? AN LALATA WANNAN AL’UMMAN

—Inji Sheikh Ibraheem Zakzaky [H].

“Amma yanzu kaje kana satan ƙarfe a jikin kabari‚ kaje ka sayar? Ace ai yanzu ko ina sace-sace‚ samari masu ɗauke-ɗauke ya zama ruwan dare. Ace yanzu ma duk irin (mene ne jam’in mage)? Maguna? Magani fa? Magunguna ko? To‚ shikenan maguna kenan, to ai yanzu duk samari sun cinye su. Magen ka na fita ƙofa gida shikenan ya zama naman ƴan gari. To‚ wannan irin lalacewa? Har suna ce masa zomo mai dogon bindi.”

“Wata rana ace ai ga wata Dattijuwa an ɗauke mata magen ta‚ tana ta kuka ana ta bata haƙuri‚ ta ni me shi ta rasa‚ ace ta yi haƙuri kawai‚ samari sun cinye. To‚ me ya kawo wannan? Lalacewa ne. In aka lalata matasa ina ‘future’ ga wannan al’umman? An lalata wannann al’umma.”

“Don sune manyan gobe‚ to waƴanda yanzu don Allah suke farautan mage su k**a su cinye kana tsammanin nan gaba in s**a zama sune manya wani irin manya muke dasu kenan? Ai kaga an riga an lalata ‘feture’ to‚ an daɗe ana yaƙanmu ta wannan. Na lura k**an mutane basu lura da wannan yaƙin ba‚ an daɗe ana yi‚ kuma da yawa wasu basu damu ba. Barin gaya muku‚ in mutum ya tuba k**a shi ake yi‚ ba a son ya tuba ɗin‚ yaci gaba da yi‚ ana so a lalace ne.”

“To‚ yanzu matasa sune ƙila su ne za su nima ma kansu mafita‚ tunda yake al’umman bata damu dasu ba. Wato abin da nake nufi Mahukunta ba sun damu dasu bane. Lokacin ma da ake murnan cin zaɓe ɗin nan‚ an ga ana karo. Kaga mutum ya taso da moto wannan ya taso su yi karo gaba da gaba suna ihu‚ su runtumo daga gada‚ su faɗo ƙas. Wanda ya yi rai kuma ga (Ambulance) kusa yana jira.”

“Ida mutum ya fita lafiya a tafa mai a miƙa mishi (venalling) ya ƙwanƙwaɗa wai anci zaɓe. Sai aka lura akwai waƴanda suke bayar da wannan tarkacen harda (Ambulance) akai mutum asibiti ko ya mutu ko ya yi rai. Akwai wanda suke wani wasa aka ce min matasa ke yi a garin Jos‚ ina fata sun tuba yanzu ba sa yi. Wai ka shiga t**i baka duba hanya ba da Babur.”

“Sai mutum ya yi bur-bur ya danna a guje. Ya ratsa hanya tayi kuros‚ sai ya fito daga ƙaramar hanya ya fita babban hanya a guje ya shallake‚ in ya shallake sai a tafa masa (taf-taf)‚ sai a ba shi naira ɗari biyar kyauta. In kuma moto ta bige shi‚ sai lahira. Ba ɗari biyar ba rai kuma. Wai ƴan Achaɓa suke yin wannan yayin. Irin waƴannan samarin in aka ce sune manyan gobe ai kasan gobe da lalacewa. Allah dai ya kiyaye kuma.”

“Wannan irin lalacewa? Wanda ya k**ata ya zama matasa sune magada‚ zasu kasance masu hankali wanda da ganinsu ana ganin ƙyaƙyƙyawan gobe. Domin in s**a ga na gari‚ suna ƙoƙarin su lalata ne‚ don a lalace ɗin. Shiyasa kaga sun matsa ma matasa musamman wanda s**a damu da addini. In suga mutum ya kula da addini‚ ya kula da karatu‚ to suna ganin wannan haɗari ne nan gaba. Ko a kawar dashi ko a lalata shi‚ in bai lalatu ba‚ a kawar dashi.”

“In ba haka ba‚ nan gaba zai tsamo al’umma ne‚ su kuma abin da basu so kenan. Yaƙanmu ake ta wannan hanyan. Mu musan haka nan‚ mu yi ƙoƙari mu ƙwaci kanmu muhimmin abu ne. Ya zama ainihin matasa suna da mustaƙbal. Muhimmi Mustaƙbal shi ne‚ ba kawai a rayuwarka ta duniya ba‚ muhimmi shi ne ka tuna zaka mutu. Kuma mutuwa ba ƙarshen rayuwa kenan ba‚ akwai sak**ako. Abin daka rasu akai‚ ashi zaka tashi.”

“An ce Amiril Muminin ya tashi waƴansu mutane daga ƙabari yana ma mutane ishara. Ko wanne sai a taso shi a abin da ya rasu akai. Daga ciki akwai wanda ya taso shi yana ɓaganniya, ya ce; Kunga wannan ya cika yana shaye-shaye ne‚ kuma haka nan zai tashi gobe ƙiyama. Zai taso a bige ne k**an yadda ya mutu a bige. Yadda ka mutu haka zaka taso. Abin da ka rayu a kai‚ shi ne sak**akon ka.”

“Domin ita rayuwar nan‚ ita ce ake rubutawa daga lokacin Takalifi. Duk abin da kayi‚ da duk furici, da duk lafazi, da duk kallo (ƙiftawa da ido)‚ da duk taɓa da hannu‚ da duk taƙawa da ƙafa‚ da duk motsi. Duk mala'iku na rubutawa. In lokacin cikawan ka‚ abin da ake rubutawan nan da kayi‚ shi ne kuma makomanka.”

—Jagora Sheikh Ibraheem Zakzaky [H]. Jagora ya yi jawabin ne‚ a yayin rufe Tadrib ɗin ƴan Abulfadhal Abbas ranar 27-09-2026.

05/October/2026

05/10/2026

“SHUGABANCI HALALCIN ALLAH NE”..

— Sayyid Ibraheem Zakzaky (H) Ya ce:

“Mu, addininmu shari’a ne da ƙa’ida da rayuwa ma gaba ɗaya. Addininmu akwai al’adunmu na ciki, siyasarmu na ciki. Manzon Allah (SAWW) shugaba ne wanda wajibi ne a yi masa biyayya, kuma Manzon Allah, in ya ajiye khalifa, dole a bi wannan khalifan. Saboda haka, mu a wurinmu shugabanci halalcin Allah ne.

Babu wani wanda ke da ikon ya ɗauki shugabancin al’umma ya sarrafa al’ummar idan ba da hujja daga wurin Allah ba. Saboda su al’umma halittar Allah ne, kayan Allah ne.

Kamar yadda mutum ba zai sarrafa dukiya yadda ya ga dama ba sai bisa ƙa’ida, haka ma mutum ba zai iya mallakar al’umma ya sa musu doka ya ce ku yi ko ku bari ba, sai da izini daga wajen Allah. Kun ga, mu a wurinmu shugabanci halalcin Allah ne.

Da wannan, ina iya ce muku yanzu ba a sarari take ba cewa, da can shugabanci a ƙasar nan halalcin Allah ne tun bayan jihadin Shehu Dan Fodiyo. Bayan da Bature ya ci ƙasar nan da yaƙi, fa shugabanci ya zama halalcin wa? In ba ka sani ba, a kalla, gwamna babba khalifan wa ne? Sarkin Ingila. To, Sarkin Ingila khalifan Allah ne? Khalifan wa? Khalifan Shaiɗan? ‘Kwama Fada’? To, halalcin wa za mu bi — halalcin Allah ko halalcin Shaiɗan?”

— Cikin jawabin Jagora Sheikh Ibraheem Zakzaky (H) a garin Lokoja, a shekarar 2005, dangane da manufar zuwan Bature ƙasar nan da yadda ya rusa Daular Shehu Usman Dan Fodiyo (R.A.) ya kafa.

05—10—2026

04/10/2026

Hotuna:

Jagora Shaikh Ibraheem Zakzaky (H) ya amshi baƙuncin Hujjatul Islam Sayyed Mahadi Tabataba'i sabon shugaban Kwalejin Al-Mustafa a Nigeria, da tsohon shugaban Hujjatul Islam Mustafa Kayedian, jiya Asabat 03/10/2026, a gidansa da ke Abuja.

04/10/2026

04/10/2026

MAI ADAWA DA GASKIYA BA YA CE MATA GASKIYA

– Jagora Shaikh Ibraheem Ya'qub Zakzaky (H)

Wato kenan da a ce misali k**ar shi Abu Lahab bai yi wuf ya yi wannan ba, kila da wasunsu za su yi maza su ce sun yi imani. To amma abin da nake ƙoƙarin in tabbatar a nan shi ne, ba wai ba su gane saƙon Annabi (S) bane. Sun gane Annabi, amma sun ga wannan magana da yake yi ta taɓa muradunsu, musamman su waɗanda suke da ƙarfi. Ƙarfafan cikinsu waɗanda s**a amfana da tsohon kwansutushin na ‘Al-Mulku Liman Qahara,’ za su ga cewa yanzu kuma za a ɗora mutane a kan wani irin abu daban, yanzu ba kuma ƙarfi ne ba, yanzu waye ke tare da gaskiya, wa ke tare da Allah? In kuwa ya zama haka nan ne, to ba su ne da mulki ba, ba su ke da iko ba, ba kuma sune za su mallaki duniya ba, su fi kowa ba, ba kuma za su iya taka rarrauna su murje ba. Saboda haka su sai s**a yi gaba da abin da yake kira a kai.

To sai s**a faɗi gaskiya s**a ce, wannan mutumin mai gaskiya ne amintacce ne, abin da yake faɗi haka ne? Amma dai muna ganin in aka bi shi, to mu za mu yi asarar matsayinmu? Haka s**a ce? Kamar yadda aka saba, mai adawa da gaskiya ba ya ce mata gaskiya, sai s**a ce ƙaryayake yi, duk da sun san bai taɓa yin ƙarya ba. S**a ce waƙe yake yi, s**a ce bokanci ne ma abin. S**a ce hauka ne ma, ba shi ma da hankali ne ma sam, aljani ne ma yake bugun shi ma. S**a ce kuma ma ɗan ƙasar waje ne ma yake cusa masa wannan ra’ayin.

Abin nasu ma akwai saɓani, sun ce “Mu’allamun Majnun.” Ana koya masa ne kuma ba shi da hankali. Wanda biyun ba za su iya zama tare a lokaci guda ba. Ba zai yiwu mutum ya zama mahaukaci, kuma ana koyar da shi ilimi ba.

To, duk waɗannan suna faɗin sunnar na farko ne, wanda mutum in ya ga cewa gaskiya za ta ka da shi kuma ba ya so, to yakan yi hoɓɓasa ne ya shiga jayayya da hujjoji waɗanda suke ba su zama hujja ba, k**ar yadda magabata s**a yi. Kamar yadda Fir’auna ya yi. Fir’auna nan da nan da ya ga abin da ‘Mu’uminu Alai-Fir’auna’ yake faɗi a fadar Fir’auna, waɗanda suke hujjoji ne masu shiga jiki masu ma’ana; wanda a majalisa aka ce lallai wannan Musa ɗin nan yana so ya kawo tashin hankali ne a ƙasa, saboda haka ba abin da ya dace illa, ranka ya daɗe a kashe shi kawai. Kashe shi kawai za a yi!

To, sai wani ɗan majalisa da ya yi imani ya ce; Ya jama’a, wannan al’amari ba haka ya k**ata a yi ba. Wannan mutumin abin da yake ce mana shi ne, Allah ya aiko shi, kuma ya kawo mana hujjoji. Idan ƙarya yake yi Allah bai aiko shi ba, to Allah ba zai ƙyale shi ba. Ka ga ya yi wa Allah ƙarya, Allah kuma ba zai ƙyale shi ba, kuma abinsa ba zai kai ko’ina ba. Kun ga ba zai iya cutar da mu ba in ya zama ba mu bi shi ba, kuma Allah zai yi maganinsa.

Amma in da gaske ne Allah ya aiko shi ɗin, to in muka yi faɗa da shi fa da Allah muke yi, kuma ba wanda zai iya faɗa da Allah ya yi nasara. Saboda haka irin abin da yake cewa zai same mu in ba mu yi imani ba, zai same mu. Ni ina ganin ku kyale shi kawai, ba batun a kashe shi. In qarya yake yi ya yi ta ƙaryarsa Allah ya yi maganinsa, in gaskiya ne kun ga mun tsira tunda ba mu kashe shi ba.

Sai ’yan majalisa s**a fara tunani, wannan al’amarin fa Honorabul ɗin fa ya yi gaskiya, wannan ɗan Honorabul ɗin fa ya yi gaskiya. To sai Fir’auna ya ga alamar za a ka da shi, me Fir’auna ya ce? Sai ya yanke hukunci kawai, ya ce ‘Ma’urikum illa maa’ara, wa ma ahdikum illa
sabilar rashaad.’ Ya ce ni ba na ganin maku sai abin da nake gani, kuma ba ni shiryar da ku sai ya zuwa ga tafarki madaidaici. Wato kenan
Fir’auna a taƙaice dai shi ma ya shiga wa’azi. Nan take shi ma ya shiga wa’azi ne ya zuwa tafarki madaidaici, wato k**ar yadda Musa yake yi kenan.

Wato ina faɗin wannan ne ya zama da ma sunna ce da ta gabata daga waɗanda s**a ƙaryata na farko. Ba a saba a ce in an ga gaskiya ba a son ta a ce gaskiya ce ba a son ta ba, sai a ce mata ƙarya ce. Saboda haka, mutanen da s**a yi gaba da Annabi (S) ba wai ba su san cewa ba gaskiya yake faɗi ba ne, ba sa so ne. Kuma su wanene s**a yi gaba da shi? Duk al’ummar Makka ne? A’a ƙarfafa ne. Ƙarfafan da s**a ga cewa da’awarsa za ta kawar da muradinsu, ‘interest’ ɗin su kenan. Wato matsayinsu zai tafi. Yanzu da’awar nan da yake, sune shugabannin mutane. Da ma Makka ba ta da Sarki, suna da wani tsari ne, wanda ake ce ma ‘oligarchy’ tsarin mulkin tsiraru.

Wato idan ƙaƙƙarfan can, da ƙaƙƙarfa can, tunda dama ‘Al-Mulku Liman Ƙahara’ ne, idan aka samu waɗansu ƙarfafa a gari sun kai k**ar guda bakwai, to duk sai abin da s**a zartar. Kuma idan ƙarfinsu ya zama daidai wa daida, to shi kenan kowannensu na da ‘ɓeto’, sun zama ’yan kwamitin sulhu na Majasar ɗinkin duniya. Sun zama ‘security council.’

Wato in aka ce duk an yarda da wani abu, in aka ce, to ai Abu Jahal fa bai yarda ba! Sai a ce “wai! Abu Jahal kuwa akwai ƙarfi. In muka ce za mu yi masa dole za a ji jiki.” In aka ce “meye abin yi?” sai a ce “a bar maganar kawai.” Ka ga ba ya yi ‘ɓeto’ kenan ba, saboda yana da ƙarfi?

Rarraunanku in yana da hujja ya ce ai kaza ya k**ata a yi, sai a ce wa ya yi maka izinin ka yi magana? Kai ne wane tukuna ma da za ka yi
magana? Suna da wani abu da ake ce ma ‘Jiwari’ a zamaninsu. Wanda yake in mutum ya shigo gari, ya shiga jiwarin wani, shi wannan ƙaƙƙarfan in ya miƙe a matattararsu, tunda yake sassauƙar rayuwa ce, duk ƙasar gaba ɗaya, Makka kenan, k**ar kasa ce mustaƙilliyar kanta, ‘state.’ To kuma duk ma za a iya haɗuwa da la’asar ma a tsakiyar gari saboda ba wani yawa ake da shi ba a lokacin.

Saboda haka idan wani dattijo ƙaƙƙarfa zai yi magana, ba wai sai ya buƙaci ‘Laud speaker’ ko ya buƙaci a buga a jarida ba ko a talabishin
ba. Jaridar wannan lokacin shi ne wannan Makka ɗin nan, tunda nan ne ake harhaɗuwa, suna da kulob-kulob, kowanne daidai
gwargwardon irin ƙarfinku, nan za ka zauna. Suna ma da ‘Darun Nadwa,’ wanda akan haɗu a tattauna abin da ya shafi ƙasa baki ɗaya. Amma manya kawai ke halarta.

To idan mutum ya miƙe ya ce jama’a a saurara. Sai a ce “wane ke magana, Abul Hakam bn Hisham ne, ƙaƙƙarfa ne.” Sai ya yi magana da
izza ya ce “a saurara, ga wane nan ɗan gari kaza ya shigo yana jiwarina, wanda ya taɓa shi, ni ya taɓa.” Daga nan fa wannan mutumin sai ya yi wandaƙa yadda ransa ya ga dama, ba wanda ya isa ya taɓa shi. In wani ya nemi ya taɓa shi, sai a ce masa “kai ba ka san Ibn Hisham ba, wato Abu Jahal, yana jiwarinsa ne fa? Za ka ɗanɗana kuɗa.” Sai ya ɗage hannu. To wannan mutumin ma in ya so sai ya ci kayanka ma ya ƙi biya ya wuce abinsa. A ce in ka taɓa shi ka taɓa Maigidansa.

– Jagora Shaikh Ibraheem Ya'qub Zakzaky (H) Daga Cikin Littafin KOYI DA RAYUWAR MANZON ALLAH (S) Na Shaikh Ibraheem Zakzaky (H) Wallafar Cibiyar Wallafa Da Yaɗa Ayyukan Shaikh Zakzaky (H).

04/October/2026

04/10/2026

“Zaman lafiya shi ne addini ya zama dukkansa na Allah. Wannan shi ne zaman lafiya. Saɓanin haka kuma shi ne tashin hankali, shi ne fitina.

Zaman lafiya ba yana nufin rashin yaƙi ba ne, a’a. Allah Ta’ala yana cewa:

وَالْفِتْنَةُ أَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ

Wato: “Fitina ta fi tsanani fiye da kisa.”

Wannan hali da muke zaune a ciki shi ne halin fitina, wanda ake take dokokin Allah, ake musgunawa bayin Allah. Idan mutum ya tashi ya ce a zo a bi Allah, sai a ce za a kashe shi ko kuma a gallaza masa, wannan shi ne fitina, shi ne rashin zaman lafiya.

Zaman lafiya shi ne addini, dukkaninsa, ya zamo na Allah; kalmar Allah ta zama ita ce a sama. Wannan shi ne zaman lafiya. Saboda haka, zaman lafiya ba yana nufin a zauna zubargada, a ci zarafin Annabi, a ci zarafin Alƙur’ani, sannan kowa ya yi shiru wai haka ne zaman lafiya ba. Ba haka ne zaman lafiya ba; wannan fitina ce.

Saboda haka, idan masu ta da fitina ne, ba wasu ba ne illa ku, mahukuntan ƙasar nan. Ku ne jagororin fitina, ku kuke tafiyar da fitina, ku ne kuma masu kira ga fitina. Ku ne kuma waɗanda ba ku son zaman lafiya. Domin a wajenku, idan aka ce a zo a bi Allah, to an saɓa muku. Ku kuke so a bi maimakon Allah Ta’ala, alhali lokacin da Allah zai halicce mu, ba ku gwamu da shi wajen halittarmu ba; yanzu ma kuma ba ku kuke azurta mu ba.”

— Sayyid Ibraheem Zakzaky (H), a jawabinsa na jan kunne ga John Madaki, a shekarar 1991 a Katsina.

04—October—2026

03/10/2026

"In mutum yana jin, shi ya kawo jama'a to ya kwashe kayan sa ya tafi, muna neman yardar Allah ne ba yardar mutane ba, karfin mu ba shi ne yawan mutane mabiya ba, karfin mu ya damfaru da neman yardar Allah (T)"

03/October/2026

03/10/2026

SU SUNA CEWA WANNAN MUTUMIN AL-ZAKZAKY DOLE SAI AN KASHE SHI

—Inji Sheikh Ibraheem Zakzaky [H].

“An bani labarin wani taro da aka yi da jami'an tsaro lokacin Jonathan. Biyu ƴan Nigeriya guda goma turawa (Kasan sun ɗauka ƙasan nan, kayansu ne). Biyu daga Amurka, biyu daga Ingila, biyu daga Isra'ila, ɗaya daga Faransa, ɗaya daga Jamani, haka jimlan su. Su mutum biyun ƴan Nigeriya ƴan kudu ne Kirista, ba musulmi ko ɗaya a gurin. Wai ana tattauna ya za ayi da tattaki? A sa Hoto aka nuna suna kallo.”

“Sai na Amurka s**a ce wannan mutumin suna nufin (Wani mutum kenan wai shi Al-Zakzaky) dole sai an kashe shi. Dubi inda ya iya sa mutane su ke tafiya da ƙafa. Kilo mita ɗari da ashirin. Ka ji wawaye! Wai shi wannan mutumin ne yasa ake tafiya. Su ba s**e mene ne yasa ake tafiyan ba? Me ye asalin abin ba? Wai wani mutum ne wai shi Zakzaky wai shi yake sa wa ayi, lallai sai an ka she shi.”

“Sai na Amurka s**e a kashe, na Ingila s**e a kashe, na kusan ko ina s**e a kashe. Sai na Faransa ya ce A,a' ni ina ganin mutum irin wannan ba k**ata ya yi a kashe shi ba (Shi na Faransa kenan). Ya ce kunga ƴan siyasan Nigeriya ba wani ko mutum ɗaya da yake da mutum goma wanda suke tare da shi.”

“Kowa kaga yana tare da ɗan siyasa yana biye da shi ne don ya samu wani abu. Amma ku ka ce shi wannan mutumin suna tare da shi, har zai iya sa su su rinƙa irin wannan takawan da ƙafa? To, lallai irin wannan mutumin ba k**ata ya yi a kashe shi ba, ya k**ata mutumin da mutane suke tare da shi, shi ne ya k**ata ayi amfani da shi.”

“Su ce A,a' shi wannan mutumin bai yarda da (Dimokuraɗiyya) ba. Ya ce ni dai ina son in gan shi. Su ce A,a' ai baya ganin turawa wannan mutumin. Wannan ba za su san cewa duk nasan labarin ba. (Ai ba yadda za ayi yaga bature). Shi dai ganin shi ba kisa ya k**ata ayi ba. Sai sun ƴan Nigeriya guda biyu s**a ce, to ku kuma cewa a ka she shi, in an ka she shi, kun zo daga ƙasan waje za ku tafi abin ku, ku barmu da rigima, saboda haka sai su ƴan Nigeriya su ce ba ruwanmu da matsala, ku kawai ku tafi abinku.”

“To, aka ta shi taron ba a tsaya kan wani matsaya ba. To amma a wannan shekarar ba jimawa, bayan sun yi "Attempting" ɗin na Jonathan da su ka ka she ba'adin ƴan uwa su Ahmad, bayan wannan kuma wannan zanƙalelen ya hau, ya ce ayi ta manya-manya ta ƙare. Su har yanzu a wurinsu suna cewa kaga wannan mutanen da suke tsaye ƙyam akan Irin wannan abu, in s**a yi ƙarfi, to nan ga ba shikenan (juyin juya hali) kenan! Za su canza ƙasan nan ne.”

“Saboda duk abin da za ayi a hana. Shi yasa kuga duk sun haukace akan tattaki ai. Su wai dole sai a bari.”

—Jagora Sheikh Ibraheem Zakzaky [H], Cikin Jawabin Rufe Mu'utamar Ɗin Ashura Da Tattaki A Shekarar 2026-1448AH.

03/October/2026

03/10/2026

MAƘIYA KE AMFANA DA RIGINGIMU DA RASHIN HAƊIN KAN AL'UMMAR MUSULMI

Daga Ofishin Sayyid Ibraheem Zakzaky (H)

Jagoran Harkar Musulunci, Shaikh Ibraheem Zakzaky ya gabatar da jawabi a taron Mauludin Manzon Rahma (S) da Dandalin Resource Forum na Harkar Musulunci ta shirya a yau Lahadi, 1 ga Rabi'ul Thani, 1448 (13 ga Satumba 2026.

Jagoran ya tunatar da al’umma muhimmancin haɗin kai da komawa ga sahihin koyarwar addinin da Manzon Rahma (S) ya zo da shi. Ya ce: “Manzon nan ya zo da addini kammalalle, cikakke, kuma ya ɗora al’umma a kai. Abin da ya hau kanmu shi ne mu bi.”

Ya ƙara da cewa, maƙiya na ƙoƙarin aibata shaksiyar Manzon Rahma (S) saboda sun fahimci Musulmi sun riƙe sa a matsayin ramzi a raruwarsu.

Haka kuma, ya ja hankalin al’umma kan rigingimun da ake haddasawa tsakanin Musulmi, inda ya bayyana cewa irin waɗannan rigingimu, da sunan addini ne ko ƙabilanci, ba za su amfanar da al’ummar Musulmi ba, sai dai su maƙiyan da ke haddasa su domin amfanin ƙashin kansu.

Yace, maƙiyan ne ke haddasa rigingimu da matsalar tsaro domin ɗauke hankalin mutane, yayin da suke satar dukiyoyinmu tare da ƙara jefa mutane cikin talauci da rarrabuwa.

Jagora ya bayyana cewa, fahimtar wannan salon maƙiyan, haɗin kan al’umma da koma wa sahihin koyarwar Manzon Rahma (S) ne zai kawo mafitar matsalolin da ake fuskanta.

Inji Jagora Shaikh Ibraheem Zakzaky (H) a Mauludin Taron wanda Dandalin Resource Forum 2026

03/October/2026

02/10/2026

TUNA BAYA:

A irin wannan rana 10 ga watan Oktoba Shekara ta 2023, Fasfo ɗin Jagora Sheikh Ibraheem Yaqoub Zakzaky (H) ya fito daga hannun gwamnatin Najeriya bayan ɓoye shi da s**a yi a hannun su na tsawon lokaci wanda hakan ya hana musu barin ƙasar zuwa neman lafiya a wancan lokacin.

Alhamdulillah, muna ƙara godiya ga Allah (T) muna kuma roƙon ya ƙara lafiya da kariya ta musamman ga Jagora (H)

02/October/2026

02/10/2026

KOWACE KASA NA TINKAHO DA ABIN ALFAHARINTA, MENE NE ABIN ALFAHARIN NIJERIYA?

- Shaikh Ibraheem Zakzaky (H).

"To, kowace kasa ta kan rika alfahari (da kanta). Kamar su Faransawa suna alfahari da Faransanci, suna ganin su s**a fi kowa. Ingilishi kuma yana ganin ya fi su, suma suna ganin sun fi shi. Bajamuse kuma yana ganin ya fi Bafaranse, shi kuma yana ganin ya fi shi. Haka abin yake. Kowanne na tinkaho da abin da kakanninsa s**a hakkakar. Yana alfahari da wani abu da kakanninsa s**a yi, da wannan yake ganin ya fi wasu.

"To sun ce in an bi wannan ta’arifi na ma’anar al’umma (Nation), Nijeriya Nation ne. Domin sun ce abin da ke mai da mutane al’umma shine tarihi guda, ya zama sun tara tarihi daya, wannan tarihin ya zama shine asalinsu. S**a ce, to Nijeriya ma al’umma ce saboda ta hada tarihi guda. Kun san tarihinta? Shekara kimanin 60 suna karkashin mulkin mallakan Ingilishi (England). Wannan shine tarihin. Shine ‘common history’ da ya hadamu.

"Me ya maishe da duk cikarmu al’ummar Nijeriya? Ina tambaya; Idan za mu ce Nijeriya al’umma ce? Kuma muce eh. Me ya maishe ta al’umma? Kasantuwar ta kasance karkashin mulkin mallakar turawan Ingila har tsawon shekaru k**ar 60. Wato turawan Ingila sun bautar da mu shekaru 60 mu bayinsu ne. To shi wannan bautan shi ya maishe mu al’umma. Saboda mun hada tarihi daya, shi ya hada Banajeriyen Arewa da na Kudu, saboda duk cikansu ‘yantattun bayin Turawan Ingila ne, in ma sun samu ‘yancin.

"To, du baka gani Malam, ka san mutane k**ar mutanen Misira suna alfahari cewa sune Misirawan da din nan da s**a samar da wani wayewa wanda ga daloli nan kakanninsu s**a yi. Kaga Farisawa na alfahari da su Farisa ne, saboda su s**a samar da wata babbar daula da har Misra sai da ta biya su haraji. Suma suna da irin wasu hamshakan gine-gine da ake zuwa a gani, wadanda kakanninsu s**a gina.

"To, mu nan in aka zo, dan Nijeriya zai yi alfahari, me zai yi tinkaho da shi? Sai dai ya kaika Badagri ya nuna maka inda ake diban bayi da inda ake daure su a kai Amurka, da lokacin da akai biki, sarauniya ta zo aka sauke tutar Ingila aka daura ta Nijeriya aka tafa. To shine abin alfaharinka. Sai kai tsohon bawan Ingilishi!

"To, tambaya; abin alfahari ne wannan? (A’a). Ehen. Shi yasa Nijeriya bata da abin da za a yi alfahari da shi. Domin duk wata al’umma da ka ganta, z aka ga tana da abin da take tinkaho da alfahari da shi. Amma Nijeriya ba yadda za a yi dan Nijeriya yai alfahari da ita, in kuwa har zai alfahari sai dai yace; Sai ni wanda kaina bai waye ba, ina nan maye, dan bori, matsafi, Baturen Ingila ya zo ya bani ilimi alhali ni jahili ne, ya bani riga alhali tsirara nake tafiya, ya koya min karatu alhali bansa komai ba, ya wayar da ni alhali ina da duhun kai, ya bautar da ni alhali da kara-zube nake, kuma ya yantani. Wannan abin alfahari ne?

"Kuma yanzu ma kun san meye harshenmu? Kun san mene ne harshen kasar nan? Wai Engilishi ne. Shine ‘official language’. Wai mu Ingilishi ne. Alhali shi ‘English’ a England harshen ubansa ne, kaima na ubanka ne? Shi (barure) na alfahari da nasu ne, kai naku ne? Wai naka harshen sunanshi ‘Vernacular’, ko me yake nufi, ban sani ba! Englishi wai shine harshenmu, wai shine harshen kasa.

"To ina haka nan muka zama ‘nation’? wai kuma haka za mu dawwama. Haka wasu suke gani. Abadan mu bayi ne, matukar Nijeriya ta wanzu, za ta wanzu ne domin kyautatawa wadanda s**a kirkirata. Domin basu kafa kasar nan dominmu ba.

"Wani na iya cewa, to me kake nufi, za mu wargaza Nijeriyar ne? Eh! Eh! Eh! Wargazawar za a yi! Lallai bamu bukatar Nijeriya sam! Wani abu muke bukata wanda za mu yi alfahari da shi. Tambaya; muna da abin da za mu yi alfahari da shi? Kakanninmu sun yi wani abin alfahari? (Eh). Yauwa! Mu kafu a kan wannan asasin. Don me za mu kafu a kan abin da mu baa bin alfahari bane a wajenmu? Abin takaici ne. Dole ne ai Nijeriya? Najeriyo-mato!

"Ba dole ne ai Nijeriya ba. Ko kuna tsammanin in an je Lahira za a baka ladan yin Nijeriya ne? Ba dole ne mu yi Nijeriya ba. Abin da ya zama mana lazim mu yi shine mu yi addini. To a kan asasinshi ne kuma za mu iya kafa al’umma. Al’umma dore a kan I’itiqadin Imani.

"Yanzu mu ba a bamu abin alfahari ba, an bamu abin takaici ne, shi yasa kuma matukar kasar nan ta wanzu, lallai bata wanzu domin amfanarmu ba, ba kuma za ta taba amfanarmu ba har sai mun kafa namu.

"To, tambaya, kafin Bature ya zo kakanninmu basu kafa kasa bane? Sun kafa. Ko kun manta da jihadin Shehu Usman Danfodiyo ne? shekara 10 kafin zuwan Bature, an kafa Daula a asasin Imani.

"Shi kuma Bature da ya zo ba babarodo ya mana ba, balo-balo ya yi wannan. Ya tabbatar da cewa ala dole sai ya ci Sakkwato da yaki, ya yi maci ya je Sakkwato, ya ritsa da Sakkwato ya shiga ta kofa daya, ashe ya ma mutane abin da ake cewa kofar rago, duk kofofin fita garin ya sa sojoji sun yi kwanton bauna. Da wuta ya yi wuta, ta kofar da s**a shiga (Kofar Tarauniya) duk wanda ya gudu sai a harbe shi,don sojoji sun yi kwanton bauna a duk kofofin garin, duk wanda ya fita sun harbe shi. Ba wanda ya yi saura.

"Shi Sarkin Musulmi Attahiru da ya fita ya fita kafin su je ne. Kuma s**a bi shi suna neman sai sun yake shi, har s**a cimmishi a Bormi. Kuma s**ai kisan gilla, sai da s**a loda gawarwaki, s**ai dalolin gawarwaki.

"Sannan bayan sun tabbatar da cewa sun yi kisa, sun rusa (daular Dan Fodiyo), sannan shi Lugard ba tare da ya boye ba, ya yi jawabi a Sakkwato ran da ya shiga, ranar 15/3/1903, yace: “Da can Fulani sun ci kasar nan da yaki, saboda haka su ke da ikon su mallaketa. Amma mu yanzu Turawan Ingilishi mu kuma mun ci ku da yaki, saboda haka mu ke da hakkin mallakanku. Mun san kuna da dokoki irin na addininku, muma muna da dokoki irin na addininmu, akwai bukatar ku fahimci irin dokokin namu addinin, don shine yanzu zai yi iko da ku.”

"Kuma har ma (Bature) ya yi dokokin Ingila da Larabci, akwai wani littafi an rubuta shi da irin rubutunmu (Arabiyya) ana koya musu irin yadda tsarin mulkin sarkin Ingila yake. Don su fahimci yanzu sun koma karkashin Ingilishi.

"Kuma har wala yau, bayan Luggard ya yi wannan, bai tsaya nan ba akai wani biki a ranar 4/4/1903 a Lokoja, duk ya tara sarakunan da ya ciccire su daga sarauta, da malaman da ya kamo, ya zo da su aka tara su a wani wuri a Lokoja, akai musu bayani aka ce, da can kun ga tutarku, aka dauko tutar Danfodiyo wanda yana da ‘La’Ilaha illalah Muhammadur Rasulallah’ a jiki, aka ce da karkashin wannan tutar kuke, amma yanzu ga makomar tutar. Aka kawo wuta aka cinna mata. Sannan aka dauko tuta me ‘cross’ na Ingila aka daga, aka ce yanzu kuna karkashin wannan tutar ne, duk sarakuna suna ji.

"Aka dauko Alkur’ani, aka ce da can wannan shine dokarku, amma yanzu bari ku ga makomarsa, aka dauko wani tsinannen Bature yak ware al’aurarsa yaw a Alkur’ani fitsari. Wannan ya auku ne, ba kirkirarren labari bane. Ya auku ne, karanta tarihi ka gani. Ya tsillawa Alkur’ani fitsari. S**a ce to daga yau dokar Alkur’ani ya kawo karshe!

"Kun ga ya boye? Bai boye ba, a sarari ya nuna muku cewa yanzu kun tashi a da. Yanzu kuna karkashinsa ne.

"Wannan al’amari ya cancanci ace kuka muke yi, amma sai muka wayi gari wai mutane na alfahari da bature, wai ya kawo adalci. Alhali Allah (T) yana cewa: “Lallai shirka zalunci ne mai girma.” Amma wai (Bature) ya kawo adalci, wai ya kawo ilimi."

- Bangaren Jawabin Shaikh Ibraheem Zakzaky a wajen tunawa da Sarkin Musulmi Attahiru Mbormi a garin Mbormi na jihar Gombe a shekarar 2013.

02/October/2026

Sheikh Zakzaky's Gallery

05/10/2026

05/10/2026

04/10/2026

04/10/2026

04/10/2026

03/10/2026

03/10/2026

03/10/2026

02/10/2026

02/10/2026

Address

Website

Alerts

Shortcuts

Share

Listing takedown request