25/05/2026
ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကို ခွဲခြားသိပါမှ
•••••••••••••••••••••••••••••••••
သူတော်ကောင်းတို့အနေနဲ့ ဘယ်ဟာက ကုသိုလ်၊ ဘယ်ဟာက အကုသိုလ်ဆိုတာ သိဖို့ ဆရာသမားထံ ချဉ်းကပ်ပြီး မေးမြန်းဖို့ မလိုဘူးလား? လိုအပ်ပါတယ်။
အကယ်၍ အဲဒီလို မလေ့လာခဲ့ဘူး၊ မိမွေးတိုင်း ဖမွေးတိုင်းသာ နေခဲ့မယ်ဆိုရင် ဒီကုသိုလ်တရားတွေ မိမိသန္တာန်မှာ ဖြစ်နိုင်မလား? မဖြစ်နိုင်ဘူး၊ သမထ, ဝိပဿနာကုသိုလ်တရားတွေလည်း မိမိသန္တာန်မှာ ဖြစ်နိုင်မလား? မဖြစ်နိုင်ဘူး၊ ဒီလို အဆင့်မြင့်တဲ့ ကုသိုလ်တွေဖြစ်ဖို့ အင်မတန် ခက်တယ်။
ဒီဝိပဿနာကုသိုလ်မှ မဖြစ်ခဲ့ရင် အလွန်အဆင့်မြင့်တဲ့ ကုသိုလ်တရားတွေထဲမှာ အဆင့်အတန်း အမြင့်မားဆုံးဖြစ်တဲ့ မဂ်ကုသိုလ်တရားတွေဆိုတာရော ပေါ်လာဦးမလား? မပေါ်လာနိုင်တော့ဘူး၊ ဒါကြောင့် ဘာဟာ ကုသိုလ်တရားလဲလို့ သိဖို့ရန်အတွက် အရေးမကြီးဘူးလား? ကြီးတယ်။
မိမိက အဆင့်အတန်းမြင့်မားတဲ့ ဘဝတစ်ခုကို အလိုရှိခဲ့ရင် သို့မဟုတ် အဆင့်အတန်း အလွန် မြင့်နေတဲ့ နိဗ္ဗာန်ကို အလိုရှိခဲ့တယ်ဆိုရင် – ဘာဟာ ကုသိုလ်ခေါ်တယ်၊ ဒီကုသိုလ်တရားတွေကို ဘယ်ပုံဘယ်ပန်း ဘယ်နည်းလမ်းအားဖြင့် ဖြည့်ကျင့်ရမယ်ဆိုတဲ့ ကျင့်ဝတ်ပဋိပတ်ကိုတော့ ဆရာသမားထံမှာ သင်ယူဖို့ မလိုအပ်ဘူးလား? လိုအပ်တယ်။
နောက်တစ်ခု – ဘာဟာ အကုသိုလ်ဖြစ်တယ်ဆိုတာ သိမှ ဒီအကုသိုလ်မှ ရှောင်ကြဉ်နိုင်မယ်၊ အခု များသောအားဖြင့် ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကို ခွဲခြားမသိတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေပဲ ဒေါသတွေ သိပ်ကြီး ကြတယ်၊ မာနတွေ သိပ်ကြီးကြတယ်၊ ဣဿာတရားတွေ သိပ်ပြီးတော့ ထူပြောကြတယ်၊ ဣဿာ, မစ္ဆရိယ, မာန်မာနတရားတွေရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုဒဏ်ချက်ကို မိမိတို့က အမြဲခံနေရတဲ့အတွက် ဘာဖြစ် သလဲ?
"စိတ်ညစ်ပါတယ် လူ့လောကနေရတာ ချမ်းသာတယ်လို့ မရှိဘူး”- ဆိုပြီး တချို့ ဒီလိုငြီးကြတယ်၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာတွေ ဘယ်လောက်ပဲ ကြွယ်ဝချမ်းသာနေပေမဲ့လို့ တစ်ခါတလေ သားအတွက်, သမီးအတွက်, ဇနီးအတွက်, မြေးအတွက်, ပစ္စည်းအတွက်နှင့် ပူပန်သောကတွေနှင့် တစ်ပုံကြီး
နေနေရတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေ မရှိကြဘူးလား? ရှိကြတယ်၊ ဘာဖြစ်လို့လဲ? ဘယ်ဟာက ကုသိုလ်တရားလို့ ခေါ်တယ်၊ ဘယ်ဟာက အကုသိုလ်တရားလို့ ခေါ်တယ်၊ ဒီကုသိုလ်တရားတွေကို ဘယ်လို ဖြည့်ကျင့် ရမယ်။
ဒီအကုသိုလ်တရားတွေကို ဘယ်လို ရှောင်ကြဉ်ရမယ်ဆိုတဲ့ ကျင့်ဝတ်ပဋိပတ်ကို စနစ်တကျ နားမလည်ကြဘူး၊ နားလည်ပြန်လည်း မကျင့်ကြဘူး။ အဲဒီလို နားမလည်တဲ့အတွက်၊ အောင်အောင် မြင်မြင် မကျင့်တဲ့အတွက် စိတ်ဆင်းရဲပြီး လောကမှာ နေကြရတာဖြစ်တယ်၊ နောက်တစ်ခု –
တိံ သာဝဇ်ဇ၊ ကံ အနဝဇ်ဇ။
သာဝဇ္ဇံ - အပြစ်ရှိတဲ့ တရားတွေကား။
အပြစ်ရှိတဲ့တရားဆိုတာက ဘယ်တရားပါလဲဘုရား၊ အပြစ်မရှိတဲ့တရားက ဘယ်တရားပါလဲ ဘုရား၊ ဒီလောက်တော့ သိဖို့ မလိုဘူးလား? လိုအပ်တယ်။
တပည့်တော် လိုက်နာပြုကျင့်ခဲ့မယ်ဆိုရင်လည်း နေ့ညဉ့်သံသရာ ရှည်မြင့်စွာသော အချိန် အခါကာလတို့ပတ်လုံး တပည့်တော်အတွက် အကျိုးစီးပွားရှိဖို့ရန် ချမ်းသာဖို့ရန် ဖြစ်ပေါ် စေနိုင်တဲ့ တရားမျိုးဟာ ဘယ်တရားမျိုးတွေလဲ? ဒီလောက်တော့ ၊သိဖို့ မလိုဘူးလား? လိုအပ်တယ်။
ဘုန်းကြီးတို့ ဘုရားရှင်ရဲ့ ပိဋကတ်သုံးပုံမှာ ဟောကြားနေတော်မူတဲ့ တရားတွေဟာ ဒီတရားတွေပဲ၊ သီလကျင့်စဉ် သမာဓိကျင့်စဉ် ပညာကျင့်စဉ်ဆိုပြီးတော့ ကျင့်စဉ်သုံးရပ် ထူထောင်ပြီးတော့ ဟောကြားထားတော်မူ ပါတယ်၊ မှီဝဲသင့် မှီဝဲထိုက်တဲ့ တရားတွေ ပွားများသင့် ပွားများထိုက်တဲ့ တရားတွေ လိုက်နာပြုကျင့်သင့် ပြုကျင့်ထိုက်တဲ့ တရားတွေ ဖြစ်ကြပါတယ်။
ဒီသီလကျင့်စဉ် သမာဓိကျင့်စဉ် ပညာကျင့်စဉ်တွေ ကို ဖြည့်ကျင့်လိုက်ခြင်းဟာ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ဆိုတဲ့ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်နေတဲ့ အစီးအပွားတွေ ရရှိဖို့ ချမ်းသာတွေ ရရှိဖို့အတွက် ဖြစ်တယ်။
နိဗ္ဗာန်ဆိုတဲ့ အထွတ်တပ်ထားတဲ့ အထက်တန်းအကျဆုံးဖြစ်တဲ့ စီးပွားချမ်းသာတွေ ရရှိဖို့ရန် အတွက် ဘုရားရှင်သည် ဒီသီလကျင့်စဉ်, ဒီသမာဓိကျင့်စဉ်, ဒီပညာကျင့်စဉ်တွေကို စနစ်တကျ ချမှတ်ပေးသွားတော်မူပါတယ်၊ မှီဝဲသင့် မှီဝဲထိုက်တဲ့တရား, လိုက်နာပြုကျင့်သင့် ပြုကျင့်ထိုက်တဲ့တရား တွေပဲ၊ ဒီတော့ မိမိက ဘယ်တရားဟာ မှီဝဲသင့်တယ်၊ ဘယ်တရားက မမှီဝဲသင့်ဘူးလို့ မသိဘူး။ ဘယ်တရားကို လိုက်နာပြုကျင့်သင့်တယ်၊ ဘယ်တရားကို မလိုက်နာသင့်ဘူးလို့ မသိဘူး။ ဘယ်တရား က အပြစ်ရှိတယ်၊ ဘယ်တရားက အပြစ်မရှိဘူးလို့ မသိဘူး။
အဲဒီလို မသိဘူးဆိုလို့ရှိရင် မိမိအတွက် မသိတာတွေ တစ်ပုံကြီး ထမ်းထားတော့ ဒီကျင့်ဝတ်ပဋိပတ်တွေကို ကောင်းမွန်စွာ ကျင့်နိုင်ပါဦး မလား? မကျင့်နိုင်ဘူး၊ မကျင့်နိုင်တဲ့အခါကျတော့ လမ်းလည်း လွဲမသွားတတ်ဘူးလား? လွဲသွားနိုင် တယ်၊ လမ်းချော်သွားပြီဆိုလို့ရှိရင်တော့ မိမိတို့အတွက် မနစ်နာဘူးလား? နစ်နာတယ်၊ သိပ်နစ်နာတယ်။
"ဖားအောက်တောရဆရာတော်"
Mon Wai Mon Wai