12/09/2024
'ඉවසීම'
-------------
මිනිසා විසින් පුරුදු කළයුතු මානව ගුණ ධර්මයකි. ඉදිනෙදා ජීවින පැවැත්ම තුළ අපට ඉවසීම ප්රගුණ කර ගැනීමට හැකියාව ලැබෙන්නේ නම් ජීවිතයේ හමුවන බොහෝමයක් ගැටලුකාරී තැන් මගහරවා ගැනීමට හැකියාව ලැබෙනු ඇත.
බුදුන් වහන්සේගේ ඉගැන්වීම තුළ ඉවසීම උතුම් මානුෂීය ගුණයක් ලෙස පෙන්වා දෙන අතර බුද්ධ චරිතයේ එන බොහෝමයක් පුවත් තුළින් උන්වහන්සේගේ උතුම් ඉවසීමෙ ගුණය මනාව ප්රකට වේ. වරක අලවු නුවරට වඩින බුදුන් වහන්සේ අලවු යකුගේ විධාන ඉවසන අයුරුත් අවසානයේදී අලව් යකු බුදුන් සරණ යාමත් බුදුන් වහන්සේගේ ඉවසීම සහ ප්රඥාව මනාව ප්රකට කරන සිදුවීමකි. එසේම අක්කෝෂ පරිබ්රාජකයා බුදුන් වහන්සේට දැඩි සේ ගරහන විටත් නිහඬව අසාගෙන සිටීමත් බුදුන් වහන්සේ ඉවසීමෙන් පිළිතුරු දීමත් අපූරුය එහි ප්රතිඵලය වශයෙන් බුදුන් වහන්සේ අපහසුතාවයට පත්කිරීමට පැමිණි බොහෝ අය බුදු සවුවන් බවට පත්වීමත් දක්නට ලැබෙන සුවිශේෂ ඵලයකි.
එදිනෙදා ජීවිතය පවත්වාගෙන යාමේදී ඇතිවන නොයෙකුත් ගැටලු වලට හොඳම පිළිතුරක් වනුයේ නිහඬව සිටීමයි. ඇතැම් අය නිහඬව සිටීම නිවටකමක් ලෙස අර්ථ ගන්වන අතර මෙහිදි පෙන්වන නිහඬ වීම ස්වකීය ජීවිතයටත් අන්ය ජීවිත වලටත් අර්ථයක් එක්කරන්නකි. මෙම නිහඬ බව ජීවිතය තුළ ඉවසීමේ ගුණය දියුණු කිරීමට මහෝපකාරී වන අතර එතුළින් දරාගැනීම වැනි මානුෂීය ගුණ අප ජීවිතය තුළ වර්ධනය වන්නේ නිරායාසයෙනි.
ඉවසීම පුද්ගල ආධ්යාත්මයේ ප්රගුණ කළයුතු කුසලයක් හැටියට පෙන්වා දෙන බුදුන් වහන්සේ නිර්වාණයට ප්රවේශ වෙන ශ්රාවකයාගේ පූර්ණය විය යුතු පාරමිතාවක් හැටියට ද ඉවසීම පෙන්වා දෙයි. ජීවිතයේ අප යමක් ජයග්රහණය කරනවා නම් එයට මහත් ශක්තියක් වන්නේ අප ප්රගුණ කරන ඉවසීමයි. එතුළින් නිරායාසයෙන් ගොඩ නැගෙනුයේ අපගේ දරාගැනීමේ ශක්තියයි.
වර්ථමාන සමාජයේ දක්නට ලැබෙන ජීවිත පරිහාණියට ප්රධානම හේතුවක්ව ඇත්තේ ඉවසීම, දරාගැනීම වැනි ගුණ ධර්ම පුද්ගල ආධ්යාත්මය තුළ සංවර්ධනය නොවීමයි. එම හේතුවෙන් බොහෝමයක් අය ජීවිතයද අතර මග නතර කරගැනීම් අසන්නට ලැබෙයි. මෙය ඛේදවාචකයකි. ශනික ආවේගය, ශනික තීරණ ගැනීම්, පුද්ගල ජීවිතයට විශාල හානියක් සිදු කරයි.
සරභංග ජාතක දේශනාව තුළින් පෙන්වා දෙන්නේ ඉවසීම ඇති පුද්ගලයාගේ ජීවිතය ලබන මහත් අර්ථය කිසිඳු විටකදී මහත් සේනාවක් ඇති රජෙකුද නොලබන බවයි. එසේම වෛරී ලෝකය තුළ අවෛරය බිහි වන්නේම ඉවසීම නැමති මානුෂීය ගුණධර්මය පදනම් කොටගෙන ය.
වෛරී සිතිවිලි අපව නිරතුරුවම විනාශයට, ආතතියට පත්කරවන අතර යහපත් සිතිවිලි අපගේ මානසික සහ කායික සුවපත් බවට ඍජුවම බලපානු ඇත.
තෙරුවන් සරණයි.
✍️ සංස්කාරක.
පූජ්ය වැලිගෙපොල පියරතන හිමි.