ពន្លឺព្រះពុទ្ធសាសនា និង សង្គម

04/06/2026

ឯវំ

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងធម្មការ ប្រើពាក្យ "សាធុ" ផុសតបនូវព្រះរាជ
សារថ្លែងអំណរគុណរបស់ព្រះករុណា ព្រះមហាក្សត្រ
ដែលផ្ញើជូនមកលោករដ្ឋមន្ត្រី។ 😌

ទោះបីការផុសតបក្នុងបណ្ដាញសង្គមនេះ មិនជាផ្លូវការ
ក្នុងកិច្ចការរដ្ឋបាល តែក្នុងនាមឯ.ឧ.ជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ដែល
បម្រើរាជការក្នុងរាជអាណាចក្រ ក្រោមម្លប់ព្រះករុណាព្រះមហាក្សត្រជាព្រះអធិបតី មិនគួរប្រើពាក្យ #សាធុ នេះ
ទេ ពាក្យដែលគួរប្រើ គឺ÷ #ព្រះករុណាថ្លៃវិសេស ឬ
#សូមព្រះតេជះតម្កល់លើត្បូង ព្រះករុណាថ្លៃវិសេស"។
តបខ្លីសមល្អជាងពាក្យ សាធុ។ ប្រៀបដូចកូនដែលឆ្លើយ
តបជាមួយឪពុកម្ដាយអ៊ីចឹង គឺដោយការគោរពជានិច្ច
មិនអាចធ្វេសធ្លោយ ដោយពាក្យមិនសមឡើយ។

ការប្រើពាក្យពេចន៍ត្រឹមត្រូវ មិនត្រឹមតែជាតម្លៃទេ តែជា
គម្រូ ជាចំណេះដឹងឱ្យអ្នកក្រោមចេះដឹងតាម យកជាគម្រូ។
បើជាព្រះសង្ឃប្រើពាក្យ "សាធុ" នេះ មិនទាស់ខុសទេ។

ខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកបញ្ញវន្ត ចេះដឹងទេ តែឃើញការប្រើពាក្យ
ពេចន៍តបព្រះរាជសារហាក់មិនសមទំនង ក៏លើកមកជាមតិ
ក្នុងការកែលម្អ ស្ថាបនាប៉ុណ្ណោះ ហេតុដូច្នេះ សេចក្តីគួរ ពុំគួរ
សូមឯ.ឧ.រដ្ឋមន្ត្រី អាធ្យាស្រ័យអភ័យអំពីខ្ញុំប្របាទ!🙏

31/05/2026

30/05/2026

ឈ្មោះសុខ ទូច តែទុក្ខធំ រវល់ចុះតែកុំភ្លេចង ា ប

26/05/2026

#ស្រាយចម្ងល់រឿងប្រើពាក្យថា”ខ្ញុំ”
[ផ្ញើជូនអ្នកឈឺឆ្អាលជាពិសេស សង្ឃឹមថា បានអាន បើបានអ្នកសារពត៌មានយកទៅចុះទៀតក៏កាន់តែល្អ ចៀសវាងកុំឱ្យចុះផ្សាយតែរឿងហែកហួគ្នាពេក]
អត្ថបទរបស់ខ្ញុំពេលដែលសរសេរបង្ហោះ ធ្វើឲ្យអស់លោក-អ្នកមួយចំនួន ជាពិសេសអ្នកដែលខ្វាយខ្វល់នឹងរឿងសម្ដីរបស់លោកសង្ឃ ជាពុទ្ធសាសនិកអស្ចារ្យមួយចំនួន បានចោទជាបញ្ហាតៗគ្នាថា “ហេតុអ្វីបានជាបួសហើយមិនប្រើប្រាស់ភាសារបស់ព្រះសង្ឃ?” អ្នកខ្លះទៀតក៏លើកឡើងថា “ក្នុងនាមព្រះសង្ឃចឹង គួរតែនិយាយភាសាព្រះសង្ឃទៅកាន់ឧបាសក ឧបាសិកា មិនមែននិយាយភាសាសាមញ្ញទេ ព្រោះព្រះអង្គបួសទៅហើយ បើព្រះអង្គមិនទាន់ដឹងខ្លួនឯងផង មានសិទ្ធិអីទៅរិះគន់ឲ្យគេនោះ”។ល។
ខ្ញុំពិតជាសោមនស្សចំពោះការដែលលោក-អ្នកមួយចំនួនចេះឈឺឆ្អាលនៃសំណេររបស់ខ្ញុំ។ ឥឡូវសូមផ្ញើសំណេរនេះ ជូនទៅកាន់លោក-អ្នកដែលមិនដឹង ឲ្យបានដឹង ហើយរៀនទទួលយក និងចេះដឹងទាំងអស់គ្នា។
តើលោក-អ្នក ធ្លាប់ដឹងទេ? ភាសាបែងចែកជា ២ ចំណែកគឺ មួយចំណែកជាភាសាវេយ្យាករណ៍ និងមួយចំណែកទៀត ជាភាសានិយាយ ឬហៅថា គ្រាមភាសា។ រាល់អត្ថបទនានា កាលណាបើយើងសរសេរនៅលើក្រដាសក្តី លើផ្ទាំងនានា ឬក្នុងកុំព្យូទ័រជាដើមក្តី គឺគេប្រើភាសាវេយ្យាករណ៍ ដោយផ្ដោតទៅលើវេយ្យាករណ៍ជាគោល ហើយជាក់លាក់ មិនអាចយកគ្រាមភាសា(ភាសាអ្នកស្រុក)មកសរសេរតាមអំពើចិត្តបាននោះទេ ជាពិសេសយកតាមវចនានុក្រមជាគោល។ ចំណែកខាងគ្រាមភាសា ជាភាសាសម្រាប់និយាយ ក្រៅពីការសរសេរ គឺទោះបីជាអ្នក និយាយទៅកាន់អ្នកដទៃ ខុសក្បួន ខុសខ្នាតយ៉ាងណា ក៏គេមិនប្រកាន់ទោសពៃរ៍អ្វីដែរ វាខុសអំពីភាសាវេយ្យាករណ៍ ដែលគេប្រកាន់។
ឥឡូវក្រឡេកមកមើលអត្ថបទដែលសរសេរនេះ ហេតុអ្វីបានជាខ្ញុំសរសេរមិនប្រើពាក្យថា អាត្មា ឬអាត្មាភាព? បែរជាសរសេរថា ខ្ញុំ ទៅវិញ? ពាក្យថា “ខ្ញុំ” ជាបុរិសសព្វនាម ដែលប្រើជាទួទៅនៅក្នុងអត្ថបទនានា។ ពាក្យថា “ខ្ញុំ” នេះ ជាការនិយាយហៅខ្លួនឯង ដោយជំនួសមកនូវពាក្យថា “ខ្ញុំព្រះករុណា”ផង “អាត្មាភាព”ផង ព្រោះវាជាការសរសេរហៅខ្លួនឯង ក្នុងភាសាវេយ្យាករណ៍លើអត្ថបទសំណេរ មិនមែនជាការយកទៅនិយាយកាន់គ្រហស្ថឡើយ។
អស់លោក-អ្នក ប្រហែលជាមិនធ្លាប់បានអានវចនានុក្រមទេតាមមើល បានជាអស់លោក-អ្នក និយាយមកដូចចេះបែបនេះ។ នៅក្នុងវចនានុក្រមខ្មែរ បោះពុម្ពឆ្នាំ ១៩៦៧ គ្រាទី ៥ ត្រង់និទាន (INTRODUCTION) ជាអារម្ភបទរបស់សម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត (ជោតញ្ញាណោ) ត្រង់ទំព័រ “ឃ-ង-ច” គឺមិនបានប្រើព្រះរាជសព្ទ (ទ្រង់មានព្រះរាជបុព្វសិទ្ធិប្រើ) ឬក៏សង្ឃសព្ទថា “ខ្ញុំព្រះករុណា អាត្មាភាព”ជាដើមឡើយ ដោយជំនួសមកវិញនូវពាក្យថា “ខ្ញុំ” ព្រោះជាបុរិសព្វនាម ជំនួសឲ្យពាក្យទាំងឡាយនោះ។ ដោយសារពាក្យថា “ខ្ញុំ” មួយម៉ាត់នេះ ជាភាសាវេយ្យាករណ៍សម្រាប់សរសេរហៅខ្លួនឯង មិនថា ស្ដេច ឬព្រះសង្ឃ ឬក៏គ្រហស្ថឡើយ។ នៅសម័យបុរាណ ព្រះសង្ឃតែងតែប្រើពាក្យចំនួន ២ ទៀត ដែលហៅខ្លួនឯង គឺពាក្យថា ឆ័ន និង អាចក្តី។ ដោយឡែក សម័យនេះ មិនសូវជាមានប្រើ ដូចជាពាក្យថា ឆ័ន ក៏ត្រូវឃើញប្រើនៅស្រុកសៀម និងមានប្រើខ្លះៗ សម្រាប់ព្រះសង្ឃដែលចាស់ៗវស្សានៅក្នុងស្រុកខ្មែរ ក្នុងការនិយមបែបបទបុរាណ។
អ្វីៗទាំងនេះ អាចមកពីអស់លោកអ្នកមិនបានសិក្សាអក្សរសាស្ត្រជាតិឲ្យបានស៊ីជម្រៅ ជាហេតុបណ្ដាលឲ្យអស់លោកអ្នកភ័ន្តច្រឡំបែបនេះ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើមិនបានសិក្សាអក្សរសាស្ត្រជាតិ ព្រោះតែជាមនុស្សចាស់ ឆ្លងកាត់សង្គ្រាម មិនបានសិក្សា នោះមិនជាថ្វីទេ តែអស់លោកអ្នកដែលនៅមានកម្លាំង ក្មេងៗ ដែលស្រែកក្តែងៗថា ស្រឡាញ់ណាស់ វប្បធម៌ជាតិ ជ្រោងអក្សរសាស្ត្រជាតិ ហេតុអ្វីក៏បានតែស្រែក មិនព្រមសិក្សាឲ្យបានជាក់លាក់ មុននឹងរកវិធីតិះដៀលអ្នកដទៃ។ ឬក៏អស់លោកអ្នក បានតែបន្ទរដូចរឿងធនញ្ជ័យ “អាជ័យធ្លាក់ទឹក ហៃអើៗ…”។ ខ្ញុំធ្វើការបរិយាយតែប៉ុណ្ណេះ ព្រោះមិនចង់វែងឆ្ងាយ ជាពិសេសអស់លោកអ្នកខ្លះ ដែលឆ្ងល់រហូតតាំងពីរឿងឈ្មោះបណ្ដាញសង្គម (Facebook)របស់ខ្ញុំថា ម៉េចមិនដាក់ជាអក្សរខ្មែរ ដាក់អក្សរបរទេសធ្វើអ្វី? រហូតអស់លោកអ្នកខ្លះ ចោទប្រកាន់ថា ខ្ញុំជាយួនក៏មាន (មានឱកាសខ្ញុំនឹងបកស្រាយទៀត)។ នេះហើយ ដែលខ្ញុំកាន់តែមិនប្រកាន់ ព្រោះភាពល្ងង់ខ្លៅរបស់បុគ្គលដែលមានធម៌ក្រោធក្នុងខ្លួន ខ្វះវិចារណញាណ។ បន្ទាប់ពីបានអានអត្ថបទទាក់ទងនឹងពាក្យនេះមក ខ្ញុំសង្ឃឹមថា អស់លោកអ្នកនឹងព្យាយាមភ្ញាក់ខ្លួន ជាពិសេស មុននឹងចាប់កំហុសអ្នកដទៃ ត្រូវសិក្សានិងស្គាល់ខ្លួនឯងឲ្យច្បាស់ជាមុនសិន ចៀសវាងបង្កឲ្យមានវិប្បដិសារៈ៕

✍🏻 ពីខ្ញុំព្រះករុណា អាត្មាភាព៖ ព្រះវិមលធម្មធារ៍ វជិរមេធី

25/05/2026

អង្ករកិនចេញពីស្រូវ ចាំបាច់នៅកិនធ្វើអីមិចមិនស្ងោរស្រូវហ្មងទៅ

25/05/2026

ថាខ្ជិលនិយាយតែលើសពេកអត់ សម្តេចជាបព្វជិតក្នុងសាសនាព្រះពុទ្ធលោកហាមរឿងសុរា សម្ដេចនិមន្តប្រោះព្រំប្រសិទ្ធីហាងស្រាបៀរដើម្បីឱ្យលក់ស្រាប្រៀដាច់ ហេងៗ

25/05/2026

ម្តាយមានគុណឧត្តម គុណបង្កើតជីវិត និងជួយជីវិត! លោក កឹម សុខា ទៅជួបម្តាយជាលើកទី២
------------
នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ លោក កឹម សុខា និងភរិយា បានទៅជួបម្តាយជាលើកទី២។

លោក ផែង ហេង មេធាវីការពារក្តីឱ្យលោក កឹម សុខា បានឱ្យដឹងថា ស្ថានភាពសុខភាពរបស់លោកយាយ សៅ ង៉ែត មានការវិវឌ្ឍធូរស្រាល អាចបើកភ្នែកមើលកូនៗ និងមានទឹកមុខស្រស់ស្រាយខុសពីថ្ងៃមុនឆ្ងាយ។

លោកយាយ សៅ ង៉ែត ម្តាយរបស់លោក កឹម សុខា មានព្រះជន្ម ១០១ឆ្នាំ និងមានស្ថានភាពសុខភាព ទ្រុឌទ្រោម ដោយជរាវ័យ។

សូមបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែឧសភា លោក កឹម សុខា បានទៅជួបម្តាយចាស់ប្រមាណ១ម៉ោងរួចម្តងមកហើយ។

សូមអបអរសាទរលោក កឹម សុខា បានទៅជួយម្តាយជាទីស្រឡាញ់ជាលើកទី២ ហើយពេលវេលាជួបក៏ប្រហែលមិនតក់ក្រហល់ ឬប្រថុចញុចដូចលើកទី១នោះទេ។

ប្រហែលអារម្មណ៍ដែលរីករាយបានជួបកូនហើយ ទើបធ្វើឱ្យលោកយាយ សៅ ង៉ែត ប្រែមានសុខភាពល្អប្រសើរ។