05/09/2026
QUANNU SI BRUSCIAU LA MADONNA
RACCONTATO DA GIUSEPPE MOGAVERO FU’ VINCENZO
A lu mille ottocento ( ottanta ) in punto
A Caltavuturo ci fù un gran pianto
A lu deci di settembre in un momento
La chiesa si brusciau tutta quantu:
La memoria è comu un ventu
Alluminatila vui Spiritu Santu
Alluminatu ( vurria) lu me sienziu
Per rappurtari spettaculu tantu
Ci fu un terribili spaventu
Li vuci li grida lu gran piantu
I campani sunavanu a llamentu
Lu populu cu n’affannu tantu
Li personi si livaru di so centru
Lu focu ci guastau lu dolci cantu
All’altaru di Maria ci fu spaventu
Videmmu arsu lu nome suo santu
Livaru lu Santu Sagramentu
Tuttu lu populo rumpiu a chiantu
Gridannu cu veru pentimentu
Piangemu la Madri chi n’amava tanto
Nu simili spaventu un simili terruri
Nun si ha lettu a lu munnu o miei cari
Sunati chi foru dicinnovi uri
La chiesa tutta si vitti brusciari
Li scupittati ficiru rumuri
Currieru forestieri e paesani
Lu populu curria senza sciatuni
Li donni purtavanu acqua cu li quartari
Cu la forza di li vampi e lu caluri
Scattaru tutti li vitrati
Supra la chiesa acchianaru persuni
Ittannu acqua e livannu canali
La cira addivintau a sqaghiumi
Un lagu si formau tutto uguali
Li seggi si ficiru fcarbuni
Si ardieru li quatri di l’altari
S’ardiu la Madonna e lu Signuri
Tutta la navi grandi a giriari
La Chiesa tutta si misi in caluri
Di tutti li parti si vidia fumari
Genti di coraggio e di valuri
Si vittiru cu lo foco cuntrastare
Pi pigghiari a Maria Madri d’amuri
In mezzo a lu foco nun si putia passari
Quannu l’affacciaru a la porta maggiura
Tannu fu lu veru chiantu generali
Diciamu chianciannu i peccatura
Matri,senza di vui comu aviemu a fari?
Sdignatu si trvau lu Signuri
Ca l’immagini soi fici bruciari
Si non era pi l’armuzzi puri
In un momentu ni vulia subbissari
Si non prigassi Maria a lu Signuri
Qualchi vota non ci avissimu agnurnari
Maria di lu Succursu ca è Madri d’amuri
Sutta lu so mantu n’avi a riparari
Cunfurtatimi vui madri d’amuri
Io mi spaventu a lu pinsari
A mia li carni mi tremanu suli
La vostra pena mi fa pazziari
A vidiri maria comu carbuni
Lu cori facia spiccari
Li riligiusi misi addinucchiuni
Chiangennu arribitari
E cu lu cori chinu di duluri
Di L’occhi facianu chianti amari
L’arma si spiccicava di lu cori
A vidiri a maria consumari
Rifugiu di nuatri peccaturi
L’ira di dio facia calmari
Maria cunservata cu tantu amuri
Di lu foco si vitti bruciari
L’immagine di Maria facia sballunari
Si scuru facia, facia agghiurnari
Lu so visufacia tanti coluri
Nessuno uomo la putia pittari
Li labbruzza ridianu tutti l’uri
E nun li vittimu chiù amici cari
Di lu visu di Maria comu lu suli
Nun ni parsi né forma né signali
L’oru di Maria era maggiuri
Comu n’argenteria particolari
Di lu mantu ch’era d’oru sciuri sciuri
Mancu na ritaglia ni cumpari
La curuna cu diamanti di culuri
Lu stillariu Cu stiddi imperiali
Tutti cosi cadieru gnuni gnuni
Lu focu li fici arrifucari
Lu populu chiancia di pena e di duluri
Nun n’assuccidutu spittaculu eguali
Di li billizzi di Maria tantu maggiuri
L’ingratu fuocu si n’appi a priari
Doppu chi carmau lu rumuri
Elu foco era lestu di stutari
Dintra la chiesa chi era sbrannuri
Di luttu si visteru l’altari
Li ninfi cadianu suli suli
Cuvaru tutti li confessionari
L’apparatu facia milli culuri
Adurnatu d’archi trionfali
Nun passaru né quarti né uri
Nun ni parsi né forma né signali
La chiesa si cangiau di culuri
Addivintau comu nu spitali
Tutti li mura si ficiru scuri
Di novu li vosiru pittari
Subitu fu livatu lu Signuri
Pi un misi nun sunaruno campani
Li firara abbassaru li tiluna
La banna nun n’appi armu di sunari
E nta la chiazza di chi c’era fervuri
Subitu un gran silenziu cumpari
Pi quantu granni fu dulurusu
Nun si addumaru né lumi né fanali
Ogni cori di petra piccaturi
Di l’occhi facia chianti amari
Priamu a Maria Madri d’amuri
Chi n’autra vota grazi n’avi a fari
Chi prigassi a GesùRedenturi
Ca di stu flacello n’avia liberari
Chi si cugghissi cu tantu fervuri
E cugghissimu tutti generali
Lu populu non voli sdisonuri
La fidi di Maria nun lintari
Chi si pigghiassi lu meglio sculturi
Pi di novu Maria rituccari
Maria di lu Succursu ca è Matri d’amuri
Voli essiri amata e voli amari
Dopo chi lu foco si stutau
Lu populu senza Maria si scoragiu
E ogni omu si lamintau
Dunni ni vinni stu terribili castigo
Fu Gesù Cristu ca ni castiga
Ca simu dati allo piccatu riu
Ci fu la mal’annata e nun ni castigau
Bestemmiantu lu nomi di Diu
La deputazioni cumannau
Subitu lu consiglio si riuni
Ogni omu si coperau
Pi tutto lu paisi si cugghiu
La fidi di Maria multiplicau
Macari Monsignuri provvidiu
La deputazioni destinau
Subitu in Palermu si ni iu
In Palermo a Maria si purtaru
E tannu lu populu si piriu
Ma lu pitturi a cui la cunsignaru
Tuttu lu corpu ni ridipinciu
Di petri diamanti la furmaru
Di nuovi disigni l’abbilliu
E quannu maria a lu paisi entrau
La popolazioni cuncurriu
Di notti vinni ,di notti arrivau
A la Madre chiesa si ni iu
Di rai d’ortu la forma purtau
Na stilla lucenti compariu
Lu suli cu la luna s’alligrau
Chi iurnata di grazi appariu
La popolazioni suspirau
Lu desiderio so arrinisciu
A li diciannovi di marzu dda iurnata
Aghiunau la nova Signura
L’avvisu fu la campaniata
Li primi maschi si spararu allura
Quannu si intisi l’ammasciata
Lu populu curriu cu gran premura
Currianu persuni d’ogni strada
Pirchi vinni la Matri Protettura
Quannu maria rituccata
Di luntanu stralucia la so fiura
La so pirsuna d’oru adurnata
Comu lu riflessu della luna
A la manu tinia la mazza argentata
Sopra lu capu la dorata cruna
La manta d’oru lavorata
Chi ci fa circu a tutta la pirsuna
Si arrasau la nebbia annivolata
Si alligrau lu suli e la luna
Lu diciannovi marzu dda iurnata
Fu la nova festa della protettura
La piazza fu subbitu alluminata
Pi l’aligrizza di la gran >Signura
La disgrazia di Maria fu predicata
Pi mettiri lu populu in fervuri
Prigamu a maria nostra avvocata
Di lu nostru paise ni è patruna
Maria ama e vò essiri amata
A li devoti so lu cori ci duna
Quannu vinni Maria, di grazia sorgenti
S’arrasau tutta la scuria
Di na vuci eranu li genti
Curremu tutti ca vinni Maria
Lu populu gridava a vuci ardenti
Viva la nostra Madri Maria
Si purtau a la chiesa prestamenti
Fu cantata na sulenni litania
La festa ci fupompusamenti
Cu banna, festa, canti e armunia
Prigannu a Maria divotamenti
Dimannannu li grazi a Maria
Chi allegra iurnata ha agghiurnatu
Festa si S. Giuseppi gluriusi
Spusu di maria,spusu amatu
Padri di Gesù, Padri amuruso
La vinuta di Maria ha cumbaciatu
Cu la festa di lu so spusu
Chi festa trionfanti chi cia statu
Oh, quantu forestieri hanno intervenutu
La fidi di maria quantu camina
Quantu camina la menti umana
Maria di lu Siccursu ca è Matri divina
Manteni la fidi Cristiana
Di lu nostru cori è medicina
L’arma purifica e la sana
Maria ca di li celi è regina
Patruna di li Martiri suprana
Giglio di parma, rosa senza spina
L’oduri chi fa, ogni alma sana
Raia di suli, stella matutina
Sparma lu mantu lu munnu ripara
Gesù Cristu lassau la so duttrina
Pi nui iri avanti la fidi paana
E quannu spingi la manu divina
Lu sguardu so lu munnu acclama
La preghiera di Maria non disgrada
A Gesù , a cui fa calmari l’ira
La fidi di Maria
Lu munnu agira
Sutta lu so mantu na ripara
Maria di lu Succursu è Matri amorusa
Nostra protettura ed avvocata
Ni scanza di tempesti e terremoti
Di morbi colera e malannata
Di un peta vulissi la menti
Pi narrar di Maria la storia dignamenti
Vuatri ca siti persuni indeligenti
Scusati a mia ca sugnu nenti
Si l’auturi di chista pesia
Qualcunu cunusciri vurria
Sugnu Giuseppe Mugavero
Ca scusatu di voiautri sempre sia.
FINE