Thirumandhamkunnu Bhagavathi temple

02/11/2025

🙏🏽തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം_*
*കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭദ്രകാളി വിഗ്രഹം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ക്ഷേത്രമാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം.
ഭദ്രകാളിയുടെ ദാരു വിഗ്രഹപ്രതിഷ്ഠയുള്ള ക്ഷേത്രം. വള്ളുവനാട്ട് കോനാതിരിയുടെ പരദേവതാ ക്ഷേത്രം.
കേരളത്തിൽ ഉഗ്ര ശക്തിയുള്ള കാളി സങ്കല്പത്തിൽ ഭഗവതികുടികൊള്ളുന്നത് മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ്. മലബാറിൽ തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ, കൊച്ചി രാജാ വംശത്തിൽ കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ, തിരുവിതാംകൂറിൽ പനയന്നാർ കാവിൽ.
ഏറ്റവും ഉഗ്രസ്വാരുപമുള്ള ഭദ്രകാളി സങ്കല്ലത്തിലാണ് ഈ മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെയും ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠ.*
*തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭദ്രകാളിയാണ് കുടികൊള്ളുന്നതെങ്കിലും ഇവിടുത്തെ മൂല പ്രതിഷ്ഠ ശിവഭഗവാന്റേതാണ്.*
*പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠിച്ച നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തിരുമാന്ധാം കുന്നിലേത്. ലോകത്തെ ഏറ്റവും സുന്ദരമായതും പാർവ്വതി ദേവി കൈലാസത്തിൽ പൂജിച്ചിരുന്നതുമായ ശിവവിഗ്രഹമാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലേത്.
രണ്ടായി പിളർന്ന ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടുത്തേത്.*
*ഇവിടുത്തെ ശിവപ്രതിഷ്ഠയെക്കുറിച്ച് ഒരു കഥയുണ്ട്: മഹാഭാരതത്തിൽ പ്രതിപാദിക്കപ്പെടുന്ന സൂര്യവംശ രാജാവായ ഇക്ഷ്വാകുവംശത്തിൽപ്പെട്ട യുവനാശ്വൻ വിവാഹം കഴിഞ്ഞ് ഏറെ നാളായിട്ടും കുഞ്ഞുങ്ങളുണ്ടാക്കാതെ ദു:ഖിച്ചു.
ഭൃഗു മഹർഷിയുടെ ആശ്രമം സന്ദർശിച്ച മഹാരാജാവ് മഹർഷി തന്റെ പുത്രന് ഉത്തമനായ പുത്രനുണ്ടാകാൻ ജപിച്ചു വച്ചിരുന്ന കുടത്തിലെ ജലം എടുത്ത് കുടിച്ചു. മഹർഷിക്ക് തടുക്കാൻ പോലും കഴിഞ്ഞില്ല.
രാജാവ് പൂർണ്ണ ഗർഭിണിയായി. വയറു പിളർന്ന് ഒരാൺകുഞ്ഞിന് ജന്മം നല്കി. കുഞ്ഞിന് പാലു കൊടുക്കാൻ അന്വേഷിച്ച രാജാവിനോട് ദേവേന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു 'മാ ധാ സ്യാതി' (എന്നെ കുടിക്കു) അങ്ങനെയാണെത്രേ മാന്ധാതാവ് എന്ന പേര് ഉണ്ടായത്.*
*മാന്ധാതാവ് വലിയ ശിവഭക്തനായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ദീർഘനാൾ ശിവനെ ധ്യാനിച്ചു. ഭഗവാൻ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷനായി. എന്തു വരമാണ് വേണ്ടെതെന്ന് ചോദിച്ചു.
ഈ ലോകത്ത് ഏറ്റവും സുന്ദരമായ ശിവലിംഗം വേണമെന്ന് മാന്ധാതാവ് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ലോകത്ത് ഏറ്റവും സുന്ദരമായതും ശ്രേഷ്ഠമായതും ആയ ശിവലിംഗം ശിവപത്നിയായ പാർവ്വതി ദേവി പൂജിക്കുന്നതാണ്.
ദേവിയറിയാതെ ഭഗവാൻ ആവിഗ്രഹം എടുത്ത് മാന്ധാതാവ് സമ്മാനിച്ചു. ഇത് അനുയോജ്യമായ സ്ഥലത്ത് പ്രതിഷ്ഠിച്ച് പൂജിച്ചാൽ നിനക്ക് മോക്ഷം കിട്ടുമെന്ന് ഭഗവാൻ പറഞ്ഞു.
മാന്ധാവ് ഭാരതം മുഴുവൻ അലഞ്ഞു തിരിഞ്ഞ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ എത്തിചേർന്നു. ആ പ്രദേശത്തിന്റെ വന്യമായ സൗന്ദര്യം അദ്ദേഹത്തെ ആകർഷിച്ചു.
അവിടെ ഭഗവാൻ നല്കിയ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു അദ്ദേഹം ധ്യാനത്തിലിരുന്നു.*
*താൻ പൂജിച്ചിരുന്ന ശിവലിംഗം കാണാതായ പാർവ്വതി ദേവി ഭദ്രകാളിയെയും ശിവന്റെ ഭൂതഗണങ്ങളെയും വീരഭദ്രനെയും ശിവലിംഗം തിരികെ കൊണ്ടുവരാൻ മാന്ധാതാവിന്റെ ആശ്രമത്തിലേയ്ക്ക് അയ്ച്ചു.
ശിവന്റെ ഭൂതഗണങ്ങളും ഭദ്രകാളിയും ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടും ശിവലിംഗം തിരികെ നല്കാൻ മാന്ധാതാവ് തയ്യാറായില്ല. ശിവ ഭൂതഗണങ്ങളും ഭദ്രകാളിയും ആശ്രമം ആക്രമിച്ചു. മാന്ധാതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാർ പഴങ്ങൾ പെറുക്കി ശിവഭൂതഗണങ്ങളെ ആക്രമിച്ചു.
ഒരോ പഴവും ഒരോ ശിവലിംഗങ്ങളായി ശിവഭൂതഗണങ്ങളുടെ മേൽ പതിച്ചു. ശിവലിംഗം മാന്ധാതാവ് വിട്ടു നല്കാതെ വന്നപ്പോൾ ഭദ്രകാളി തന്റെ ഉഗ്രരൂപത്തെ കൈ കൊണ്ട് ശിവലിംഗം തട്ടിയെടുക്കാനായി മാന്ധാതാവിനു നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.
ഭദ്രകാളിയും മാന്ധാതാവും തമ്മിലുള്ള മൽപിടുത്തത്തിൽ ശിവലിംഗം രണ്ടായി പിളർന്നു.*
*മാന്ധാതാവിന്റെ ഭക്തിയിൽ സംതൃപ്തരായ ബ്രാഹ്മാവിഷ്ണുമഹേശ്വരന്മാർ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട് മാന്ധാതാവിനെ അനുഗ്രഹിച്ച് ശിവലിംഗം മാന്ധാതാവിന് തന്നെ സമ്മാനിച്ചു. രണ്ടായി പിളർന്ന ശിവലിംഗമാണ് തിരുമാന്ധാംകുന്നിലേത്.*
*ശിവഭഗവാൻ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠയാണെങ്കിലും ഇവിടെ ഭദ്രകാളിയുടെ സാന്നിധ്യം ശക്തിയായി കാണപ്പെട്ടപ്പോൾ ഭഗവതിയ്ക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം കൊടുത്ത് മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠയായി ഭദ്രകാളി കുടികൊണ്ടു വള്ളുവാട്ടിരിയുടെ മൂല ദൈവമാണ് തിരുമാന്ധാം കുന്നിലമ്മ വള്ളുവനാട്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതും പുരാതനവുമായ ക്ഷേത്രവുമിതാണ്.*
*വളരെ കാലം വള്ളുവനാട്ട് കോനാതിരിയുടെ അവകാശമായിരുന്നു മാമാങ്കം. സാമൂതിരി മലബാർ മുഴുവൻ ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കിയപ്പോൾ മാമാങ്കത്തിനു മേലിലുള്ള അവകാശം വള്ളുവനാട്ടിരിക്ക് നഷ്ടമായി.
ഒരിക്കലും തോല്ക്കാൻ ഇഷ്ടമില്ലാതിരുന്ന വള്ളുവനാട്ടിരിയും ചാവേറുകളും തിരുമാന്ധാം കുന്നിൽ ഭജനമിരുന്ന് ചാവേർത്തറയിൽ നിന്നും മാമാങ്കത്തിനായി പുറപ്പെട്ടു.
മാമാങ്കം പോലെ വള്ളുവനാട്ടു കോനാതിരി പന്ത്രണ്ടു കൊല്ലം കൂടുമ്പോൾ നടത്തിയ മഹോത്സവമായിരുന്നു തിരുമാന്ധാ കുന്ന് പൂരം. മാമാങ്കം പോലെ 11 വർഷത്തിലൊരിക്കലായിരുന്നു ആദ്യകാലത്ത് തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരം നടത്തിയിരുന്നതെങ്കിൽ പിന്നിടത് വർഷന്തോറും നടത്തുന്ന വലിയ ആഘോഷമായി.*
*വള്ളുവനാട്ടിലെ ഏറ്റവും വലിയ പൂരം തിരുമാന്ധാംകുന്ന് പൂരമാണ്. തിരുമാന്ധാം കുന്നിൽ രണ്ട് കൊടിമരമാണുള്ളത് ഭഗവതിയുടെ നടയ്ക്കലും ശിവന്റെ നടയ്ക്കലും. ശിവഭഗവാൻ കിഴക്കോട്ടും ഭഗവതിക്ക് വടക്കോട്ടുമാണ് ദർശനം.*
*തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിയുടെ വടക്കുവശത്തായി കടലുണ്ടി പുഴയുടെ ഒരു കൈവഴി ഒഴുകുന്നു. പാടങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഒരു പ്രദേശമാണിത്. തിരുമാന്ധാംകുന്ന് എന്നത് മാന്ധാതാവ് തപസു ചെയ്ത കുന്നാണ്. തിരുമാന്ധാ കുന്ന് ക്ഷേത്രം മംഗല്യപൂജയ്ക്ക് ഏറെ പേരുക്കേട്ട ക്ഷേത്രമാണ്.*
🙏🏽

By
Ajayan Ayodhya Ajayan

11/08/2024

ഇന്ന് ഇലൢംനിറ🙏

17/03/2024

Pooram🙏

16/12/2023

🙏

09/10/2023

04/08/2023

Sree Neerputhur Siva temple🙏

10/04/2023

This year I am blessed to attend Bhagavathi's pooram. As a devotee, when I saw so many people wearing slippers & entering the temple, felt very bad. Whether there is any restriction or not, lets respect God & don't wear chappals inside. This is only my opinion. I am not in the temple Committee.🙏

04/04/2023

Pooraghosham🙏

14/03/2023

या देवी सर्वभूतेषु शक्ति-रूपेण संस्थिता।
नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥🙏🙏

01/02/2023

Thirinju pantheeradikkoru pooja Sri Thirumandhamkunnil ammakkoru pooja🙏