19/03/2026
یافتن صلیب گرانبها و میخها توسط قدیس ایلِنا امپراتریس در اورشلیم (۳۲۶)
یادبود در ۶ مارس
هنگامی که حکومت قدیس کنستانتین کبیر، همرتبهبا-رسولان (۳۰۶–۳۳۷) آغاز شد – او نخستین امپراتور روم بود که دین مسیحی را به رسمیت شناخت – همراه با مادر پرهیزگارش، امپراتریس ایلِنا، تصمیم گرفتند شهر اورشلیم را بازسازی کنند و بر جای رنج و رستاخیز پروردگار معبدی نو بنا کنند؛ مکانهایی را که به یادگار نجاتدهنده مرتبط بودند از آلودگی بتپرستی پاک سازند و دوباره تقدیس نمایند. قدیس شاهزادهخانم ایلِنا با مقدار زیادی طلا به اورشلیم رفت و قدیس کنستانتین کبیر نامهای به اسقف اعظم ماکاریوس اول (۳۱۳–۳۲۳) نوشت و از او خواست که به هر نحو ممکن در این کار تجدید و نوسازی مکانهای مقدس مسیحی یاری رساند.
پس از رسیدن به اورشلیم، قدیس ایلِنا همهی معابد بتپرستانهی ناپاک را ویران کرد و مکانهای آلوده را دوباره تقدیس نمود. او با اشتیاق بسیار آرزو داشت صلیب پروردگار ما عیسی مسیح را بیابد و فرمان داد در جایی که معبد ونوس قرار داشت، بکاوند. آنجا آرامگاه پوشیدهشدهی پروردگار و مکان جلجتا را یافتند؛ نزدیک همانجا سه صلیب و میخها را کشف کردند. برای اینکه معلوم شود کدامیک از این سه صلیب صلیب نجاتدهنده است، اسقف اعظم ماکاریوس دستور داد آنها را به ترتیب بر مردهای بگذارند که اتفاقاً در حال حمل به سوی گور بود. همین که صلیب مسیح به مرده رسید، او فوراً زنده شد. قدیس ایلِنا امپراتریس و اسقف اعظم ماکاریوس با شادی بسیار بزرگ، صلیب زندگیآفرین را بالا بردند و آن را به همهی مردم حاضر نشان دادند.
گزارش این رویداد همچنین در زیر ۱۳ و ۱۴ سپتامبر آمده است.
