25/07/2026
ЦАГААН ШҮХЭРТ БУРХАН🙏🙏🙏
Цагаан шүхэрт бурхан нь амьтдын элдэв хэл ам, хэрүүл тэмцлийг амирлуулах их ерөөл таьсан бурхан юм. Мөн үүгээр зогсохгүй янз бүрийн ад донгийн хорлол, элдэв бузар зүйлд донтох зэрэг гаж буруу хүсэл, муу зуршлыг амирлуулагч бурхан билээ.
Цагаан шүхэрт бурханы номонд “Энэхүү номыг унших аваас ариун бус нь ариун болмуй, үл чадах зүйлээ чадах болмуй, амь нас, эрх хүч чадлыг эрхшээх болмуй, хүмүүн хийгээд амьтны өвчин амирлах болмуй, элдэв хижиг өвчин амирлах болмуй, газар хөдлөх аюулаас гэтлэх болмуй” гэх зэрэг олон ач тусыг айлдсан байдаг. Мөн Цагаан шүхэрт бурханы магтаал дээр “Зуу наслаж зуун намрыг үзэх болтугай” хэмээн айлдсан байдаг.
Цагаан шүхэрт бурханы номыг унших үед юу бодох вэ?
Цагаан шүхэрт бурханы лагшин цагаан өнгөтэй, хоёр мутар, хоёр хөлтэй бөгөөд зүүн талдаа цагаан шүхэр барьсан буй.
Энэхүү бурхан өөрийн өмнөх огторгуйд бодитой заларч ирсэн байна хэмээн бясалгаад ном уншихын сацуу түүний лагшинаас гэрэл цацарч биед тусах үед биед байсан ариун бусын хамаг зүйлүүд, хилэнц түйтгэр, элдэв хэл ам, хэрүүл тэмцэл, ялангуяа ад донгийн элдэв хорлол, гаж буруу хүсэл, муу зуршилд автах зэрэг сөрөг талууд бүгд амирлах болтугай.
Нас буян арвижиж, эрч хүчийг эрхшээх зэрэг эерэг нөхцөл бүгд бүрдэх болтугай. Энэ адил эцэг эх тэргүүтэй эх болсон зургаан зүйлийн хамаг амьтан бүгдээрээ Цагаан шүхэрт бурханы адис жинлавыг хүртэж бүгд амар амгалантай болох болтугай хэмээн залбираарай.
Ном уншсаны ач тусыг бүрэн дүүрэн хүртэхийн тулд тухайн номонд итгэл үнэмшилтэй байх нь хамгаас чухал байдаг.
Тийм учраас энэ номыг унших үед цэвэр ариун сэтгэлтэй байж итгэл үнэмшил, их сүсэг бишрэлийн үүднээс номоо сонсоорой.
Цагаан Шүхэрт бурханы адис жинлаваар хамаг амьтан хэрүүл тэмцэлгүй, хэцүү муу зуршилгүй, ад донгийн хорлолд өртөлгүй амар тайван жаргах болтугай.
Цагаан шүхэртийн зүрхэн тарни:
Дада ята ум анале анале, хасме хасме, бэрэ бэрэ, сооме сооме, шанде шанде, данде данде, бихаде бихаде, бира бира, деви базар дари банда банда ни базар бани пад, ум хум хум дрүм ходам пад сууха, хум дрүм банда пад, дагла сүрэн шиг сууха, ум базар бани банда банда, базар баше на нам сарва дүшдам бинаяа гам хум пад сууха.
Цагаан хэл амыг зайлуулагч
Бурхан багш гучин гурван тэнгэрийн оронд егүүдэн төрсөн эх Махаамааяад ном заан үнэнийг үзүүлэхийн тулд тэнгэрийн тэр оронд заларч Хайлан хурал зохиожээ. Номоо ч заан эхийнхээ хойд төрөл болох тэнгэр хийгээд өөр олон тэнгэрт үнэнийг үзүүлсэн гэдэг.
Амармагийн ертөнцийн хүсэлт зургаан тэнгэрийн Гучин гурван тэнгэрийн орон бол сүмбэр уулын оргилд орших хурмаст тэнгэрийн эзэгнэн суусан орон гэдэг.
Бурханы номд зааснаар энэ ертөнц Амармаг ба Өнгөт хийгээд Өнгөгүй гурван ертөнцөд багтна хэмээн номлодог. Хурмаст тэнгэр ба түүний албат гучин хоёр Индра суудаг орон тул энэ орныг нэрийджээ.
Гучин хоёр индра нь гэвэл:
Найман эдийн тэнгэр, арван нэгэн рүдра, арван хоёр нар, ашванийн хоёр хүү зэргийг хэлдэг байна.
Сүмбэр уулын орой дээр “Үзвээс үзэмжит” хэмээх хот байх бөгөөд тэр хотын дунд хурмастын “Ялгуусан” хэмээх ордон байх ажгуу. Тэр хотоос баруун урагш "Тэнгэрийн дэргэдэх сайн номын орон" хэмээх ордон байдаг гэнэ.
Тэр газар болвоос тэнгэрүүдийн номын хийгээд номын бус үйлийг ялган салгах ба номын сайныг сайшаан магтах хийгээд тэнгэрийн олон багш нарын ном заадаг ариун орон болно.
Энэ ариун газарт хурмаст тэнгэрийн алтан ширээ хийгээд түүний албат болон гучин хоёр тэнгэрийн суудал жигдрэн байдаг гэнэ.
Бурхан багш "Цагаан шүхэрт" хэмээх нууц тарнийг тэрхүү тэнгэрийн номын оронд айлдахын тулд "Үснирийг сайтар үзэхүй" хэмээх самадид тэгш оршин суумагцаа үснирийнхээ дундаас нууц тарнийн үсгүүдийг гарган энэ номыг айлдсан гэдэг.
Ер нь Бурханы сургаалыг айлдан номлосон хэлбэрээр нь амаар айлдсан, адисласан, даган зөвшөөрсөн хэмээх гурван зүйл хэмээдэг.
Энэхүү цагаан шүхэрт бол адисласан зарлиг мөн бөгөөд бурхан багш зөвхөн амаараа бус сангийн үс, хоолой, цээж, хүйс, нууцын орон тэргүүтэн биеийнхээ бүх хэсгээр бүр тэр байтугай шар үснийхээ нүх бүрээр ном номлож чаддаг хэмээн "Санаанд багташгүй нууц"-ын сударт айлдсан байдаг.
Бурхан багшийн сургаал үгийн хөлгөн буюу судар, үрийн хөлгөн буюу тарнийн ном айлдвараас бүрддэг бөгөөд дөрвөн тарнийн аймаг номлосоноос Үйлийн дандарт хамаарах "Дээдэд бүтээхүй цагаан шүхэрт" хэмээх нууц тарнийн тухай товчхон өгүүлье.
Тарнийн мөрийг Дээд, Ёгүүзэр, Явдлын, үйлийн дөрвөн дандраас үйлийн дандарт "Гурван тангараг байгуулах дандар" хэмээх Түүнчлэн ажирсаны язгуур, "Аюушийн дандар" хэмээх Лянхын язгуур, "Минтүгийн дандар" хэмээх Очирын язгуур ба Эрдэнэ, Тав-аар цэнгэгч, ертөнцийн хэмээх зургаан язгуур буй. Эдгээрээс түүнчлэн ажирсны язгуурыг Язгуурын эрхэм, Язгуурын эзэн, Язгуурын үснир, Язгуурын эх, Язгуурын хилэнт эр, Язгуурын хилэнт эм, Бодьсад зэрэг маш олон зүйлд номлосон буй.
Жишээ нь:
Язгуурын эзэн хэмээхүйд дөрвөн зүйл байдаг нь Жабалзаржүд, Чагданжандангийн жүд, Чагдарын жүд, Намжимын жүдүүд болно.
Язгуурын үснирт багтах Цагаан шүхэртэд "Бусдад үл ялагдагч", "Чанагши няцаагч", "Дээдэд бүтээгч" зэрэг буйгаас Дээдэд бүтээгч цагаан шүхэртийн товч агуулга тус эрдмийг тойм төдий өгүүлье.
Энэ нь бидний мэдэхээр цагаан хэл амаас хамгаалагч “Цагаан шүхэрт” судар юм.
1. Тарнийг бүтээхийн тулд бурхан тэргүүтэнд мөргөл үйлдэхүй
2. Арван долоон хилэнт эмийн эрдэм чадалыг магтан өгүүлэхүй
3. Арван долоон хилэнт эрийн алдрыг өгүүлэн хот мандлыг бясалгахуй
4. Арвис тарнийг урин тоолохуй
5. Лагшны эрдмийг өгүүлэх үүднээс амгалан сайныг ерөөхүй
6. Нөхөр арван нэгэн охин тэнгэрийн алдрыг өгүүлэн хот мандалд бясалгахуй
7. Тэдгээрийн сахиусан тарнийг урин тоолохуй
8. Элдэв аюулыг өгүүлэн өлзийт сайныг хүсэхүй
9. Тэнгэрийн адыг өгүүлэн өлзийт сайныг хүсэхүй
10. Элдэв идээ идэгч адыг өгүүлэн өлзийт сайныг хүсэхэй
11. Бусдын арвис тарнийн хараалыг гадсаар гадаслан илдээр таслахуй
12. Хутагт эхийн зүрхэн тарнийг урин тоолохуй
13. Хорлолыг няцаагч тарнийг урин тоолохуй
14. Хижиг өвчинг амирлуулахыг өчихүй
15. Элдэв өвчинг амирлуулахыг өчихүй
16. Өөрийн төдийгүй хамаг дэлхийн өвчинг амирлуулахыг өчихүй
17. Ойрын зүрхэн тарнийг урин өгүүлэхүй
18. Тус эрдмийг номлохуй
Цагаан шүхэртийг хөгшин залуу, эр эм ялгалгүй хэн ч болов урин уншиж, бясалган бүтээх зэргээр анхааран авч болох ба даавуун дээр бичин бүтээх тэргүүтэнээр гарын авлага болговол хэрэг, тус нь гарна.
Цагаан шүхэртийн гүн утгат тарнийг буянт сүсгийн сэтгэлээр цэвэрхэн даавуу, хальс холтос тэргүүтэн дээр бичээд сахиусан хот мандлын зай, равнай тэргүүтнийг ёсоор нь бүрдүүлж хүзүүндээ зүүх хийгээд эс бөгөөс амны уншлага болгох аваас тэр бодгал насан эцэслэхийг хүртэл мэс, хор, гал, усны аюул тэргүүтэн цаг бусын үхэлд хүргэх элдэв нөхцөлд үл чадагдана.
Насан эцэслэх хүртлээ шулмын эрхэнд үл ормуй. Тэнгэрийн ад тэргүүтэн элдэв адын оюулд өртөхгүйгээр барахгүй ад, зэтгэрийг эрхэндээ оруулан өөртөө нөхөрлүүлнэ.
Цогт Базарваань тэргүүтэн очирын гольт олон язгуурын тоолшгүй олон бурхад хийгээд нууц ба арвис тарнийг эрхшээн бүтээсэн арван хоёр язгуурт охин тэнгэрийн ивээлд багтан сахигдана.
Тэд түүнийг хорлолд чадуулалгүй нуух болно. Бурхадын сэтгэлд таатай болж асрагдан хамгаалагдахаар зогсохгүй тэр бодгальд дээдийн дээдээр баясах болно.
Наян дөрвөн мянган галавт өнгөрүүлсэн төрөлөө санах зэргээр ирээдүй хийгээд өнгөрсөнөө тольдох билигтэй болно. Урд ба хойд төрөлийнхөө жаргал зовлонг санах үүднээс магад гарах сэтгэл, бодийн сэтгэл, үнэхээрийн үзэл зэргийг төрүүлнэ.
Цагаан шүхэрт голлосон жаран дөрвөн элч тэнгэрүүд цаг алгасалгүй хамгаалан аврах болно.
Энэ төрлөөс эхлээд бурхан болох бүхий л төрөлдөө ягчис, бэрд, махчин тэргүүтний муу төрөлд төрөхгүй. Идэх идээ, уух ундаар гачигдсан ядуу хүн болж төрөхгүй. Тоолшгүй олон бурханы буяныг хураана. Тоолшгүй олон бурхан бодьсадын ивээлд багтан өршөөгднө. Бурхан бодьсадын ууган шавь мэт бурхан бодьсадын таалалд багтна.
Түүнчлэн ажирсан бүхний үснирээс гарсан цагаан шүхэрт хэмээх нэрээр алдаршсан хараал жатга тэргүүтэн хорлолд үл чадагдах арвис тарнийн хаан үүнийг амны уншлага болгосон, сахиус болгон зүүсэн, сударлан бүтээж биедээ хадгаласан тэр хүн тэр цаас эхлээд хилэнт үйлийг тэвчин хэдийгээр ариун явдалд оршиж үл чадагчин мөн боловч ариун явдалтан болно.
Шулмын хорлол тэргүүтнийг урд нь няцааж чаддаггүй байсан бол тэр цагаас эхлээд чаддаг болно.
Дэв бузраар доройтсон бол бузраас ангижран ариусах болно. Цагийн сайнд нүнай сахиж чаддагүй байсан бол сахисан мэт буяныг хураах болно. Эцэг эх, архадыг хөнөөсөн ба бурхан бодьсадын биеэс цус гаргасан хийгээд хуврагийн эвийг эвдсэн зэрэг засаргүй таван нүгэл үйлдсэн бол арилах болно. Урд насандаа үйлдсэн түйтгэр бүхэн барагдах болно.
Үр хүүхэд удам угсаа хүссэн хүн энэ тарнийг унших ба биедээ хадгалвал үр хүүхэдтэй болох ба нас, буян, хүч чадал цогцолсон сайн хүнээр удам залгах болно. Үхэж егүүдээд хойд төрөлдөө ертөнцийн дээд орон болох Энхжинд төрнө.
Тэнд төрөөд бодьсад болно. Энэ тарнийг анхаарагч хүний эргэн тойронд айл саахалт, хот балгад, орон даяараа хүн ба малын өвчингүй болно. Хэрүүл тэмцэл дайн самуун ч үгүй болно. Хур бороо ч цагтаа ормуй.
