02/06/2026
SEENAA ERGAMAA SAALIHI FI GAALA ALLAHAA: KUTAA 1ffaa
๐ฉ๐ถ๐ฑ๐ฒ๐ผ ๐๐ผ๐ผ ๐ฏ๐ฎ๐ฟ๐ฏ๐ฎ๐ฎ๐ฑ๐ฑ๐ฎ๐ป ๐น๐ถ๐ป๐ธ ๐๐ผ๐บ๐บ๐ฒ๐ป๐ ๐ถ๐ฟ๐ฟ๐ฎ ๐ท๐ถ๐ฟ๐ฎ
Mee guyyaa tokko of gaafattanii beektuu? Uummanni gaarreen keessatti manneen amansiisoo bocatanii jiraataa turan tokko, kanneen humni isaan qaban guddaa tahuu irraa humna yaada namaati ol taโe qaban, mee ummanni akkasii suni akkamitti battalatti dachee irraa baduu dandaโan yaaddanii beektuu?
Akka waan lafti isaan liqimsiteetti, yookaan akka waan samiin ol isaan fudhatteetti achi buuteen isaanii dhabame.
Naannoo sana keessatti mudannoo nama rifaachisu kan seera uumamaatiin faallaa tahe, kan sammuun ilma namaa dandeettee hin amannetu tahe. Seenaan kuni seenaa abjuu namatti fakkaatu fi seenaa daangaa dinqisiifannaa keessaa baheedha. Seenaan kunis seenaa gaala Allahaa fi uummata Samuud kanneen daangaa dabruun dachee irratti badii baayโisanii fi warra qur'aanni seenaa isaanii dubbateeti.
Mee yeroo tokko yaadaan gara duubatti haa deebinuu; yeroo baay'ee fagoo tahe duubatti deebine yoo yaadannu, bara ergamaan Rabbii nabi Nuuh ergame keessa, bishaan dachee guute dachee fi waanti ishee irra jiru hundi erga liqimsamanii booda, namoonni lammata dachee deebisanii ijaaruuf sochii jalqaban.
Yeroo dheeraa booda Kaaba dachee Arabaa keessatti uummati 'Aad' jedhamu qubatanii jiraachuu jalqaban. Ammas waggaa dheeraa booda, uummati Samuud jedhamu eddooma sanatti jiraachuu itti fufan. Allahan ummata samuudiif qaama balโaa, humna akkaan cimaa fi soorata hedduu isaaniif kennee isaan qananiise. ummanni kuni mootota lafaa yeroo isaanii turan, dabalataanis ummata muuxannoo gara garaa qabuu fi abbootii ijaarsaa turan. Dachee irratti ijaaruu qofaan hin dhaabbanne; gara gaarreen gurguddoo ol baโanii dhagaa irraa gamoowwan miidhagoo bocan. keessaa fi ala isaaniis fakkiiwwan fi bocaalee onnee namaa hataniin miidhagsan.
Mee jireenya dinqisiisaa uummata kanaa kana yaadaan jireenya keessanitti fakkeessaa. ashaakiltiiwwan miidhagoo, maddoolee bishaanii iddoo hundaa burqu, mukkeen timiraa fi fuduraalee hedduu akkasumas gamoowwan gurguddoo keessa jiraatu. Garuu badhaasa Rabbiin isaaniif kenne kana hunda waliin, boonni onnee isaanii keessa seene. Humna Allahan isaaniif kenne ilaalanii: "Nu caalaa eenyutu humna qaba?" jechuu jalqaban. Quufa keessa dhagaa qulqulleessanii Sanamoota gabbaruu jalqaban, Uumaa isa dachee irratti isaan uumee fi keessa ishee isaan qubsiise sana Allaaha dagatan. Hawaasichi gara kutaalee adda addaatti addaan baโuu jalqabe. abbootii humnaa warra humnaan boonan fi dadhaboota cunqursaman. Jalโinni ni babalโate, badiinis ni uumame, hamma hammeenyi seera taโee fi daangaa dabruun waan gaarii taโutti badiin itti fufe.
ERGAMUU NABI SAALIH
Yeroo Dukkanni cillimaan ummatatti buโe kana keessatti fi humna isaanii isa dhumaa irratti, Allahaan isaanuma keessaa nama tokko filate; innis nama isaaniif keessummaa hin tahin, nama hidda dhaloota isaa, dhugummaa isaa fi amanamummaa beekan obboleessa isaanii ture. Innis Saalihi (Alayhi Salaam) ture. Saalihi uummata isaa keessatti nama amanamaa namni hundi abdii irraa qabu ture. dandeettii sammuu fi amala gaarii isaa irraan kan ka'e jalqaba irraayyuu akka geggeessaa isaanii tokko ta'uuf abdii irratti qabu turan. Garuu Allah isaaf sadarkaa ol-aanaa fi kabajamaa, sadarkaa Ergamummaa (Nabiyyummaa) barbaade.
Saalihi sagalee isaa lallafaa fi ulfaataa sanaan walgahii isaanii gidduu dhaabbatee, jecha isaa kan boona isaanii raase dubbate: "Yaa uummata koo, Allahaa gabbaraa, Isaan ala Gooftaa biraa hin qabdanii." Mootummaa, qabeenya ykn kabaja isinirraa hin gaafanne; inni kan isinirraa barbaadu gara uumama qulqulluutti akka deebitan, kennaa inni isiniif kenneef akka galateeffattan, fi waan nama hin miine ykn namas hin gargaarre gabbaruu akka dhiistan qofa.โ Jechuun uummata boonni onnee isaanii cufe fuldura dhaabbate dubbate.....