03/09/2026
Romeinse sandalen uit Velzeke! 🩴🏛️👣
Wist je dat Romeinen hun schoenen vaak met kleine spijkers verstevigden? Zowel burgers als soldaten droegen zulke bespijkerde schoenen. De spijkers zorgden niet alleen voor extra grip en stevigheid, maar vormden soms ook echte patronen in de zool.
Tijdens de opgraving in Velzeke (Stad Zottegem) vonden archeologen twee Romeinse schoenzolen met nog heel wat schoenspijkers op hun plaats. De sandalen werden in een blok grond gelicht en daarna geröntgend. Zo werd duidelijk dat de spijkers samen opvallende patronen vormden. Het leer zelf is intussen volledig vergaan; alleen een bruine verkleuring in de grond bleef achter.
En soms komt alles mooi samen. Vrijwilliger Romain heeft jarenlange ervaring met het uitprepareren en consolideren van fossielen. Die vakkennis zet hij nu in om de kwetsbare Romeinse schoenzolen in ons depot voorzichtig vrij te leggen en te bewaren. Collega-vrijwilliger Katty leert intussen van hem de knepen van het vak.
De eerste sandaal is een linkerschoen uit een erfgracht en dateert uit de late 2de of vroege 3de eeuw na Chr. Rond de zool loopt een duidelijke rij schoenspijkers. Daarbinnen verschijnt een opvallend rankenpatroon: onder de voorvoet vormt het een sierlijke krul, mogelijk in de vorm van een klimopblad, die verder doorloopt tot aan de hiel.
Ook de tweede sandaal is een linkerschoen. Ze lag op de bodem van een kuil en werd daar vermoedelijk bewust achtergelaten. Die kuil bevond zich in een rituele of religieuze zone binnen de nederzetting, waar meerdere offerkuilen zijn aangetroffen. Deze schoen dateert rond 200 na Chr. en heeft een veel lichter spijkerpatroon dan de eerste sandaal. Vooral twee spijkers onder de wreef springen in het oog, een kenmerk dat typisch is voor die periode.
Determinatie van de schoenen gebeurde door C. Vandriel-Murray.
Archeocentrum Velzeke, Agentschap Wegen en Verkeer, Farys
