Lớp Mục Vụ Ngành Nghề - M.MIN

15/03/2024

NHÂN TRÍ, NHÂN CHÍ
TRONG ĐỜI SỐNG NHÂN BẢN...

13/03/2024

https://www.youtube.com/watch?v=Nrt7e6CzzJI&list=PLFsntR20A1QJCrc1nIj44FOIpOF30Xk8_

25/02/2024

LAGAM LÀ GÌ?
(Logical analysis and grammatical analysis method)

Dẫn vào
Trong “Lời nói đầu” của bộ sách “LAGAM, 25 năm nhìn lại…” nhân kỷ niệm ngân khánh (1999-30/6-2024) ngày anh em đại chủng sinh Khóa 3 rời mái trường Đại Chủng viện Thánh Giu-se Sài Gòn, thuật ngữ viết tắt LAGAM (/’leigəm/, /’leikəm/) đã được giải thích là: (1) những con chữ viết tắt của cụm từ tiếng Anh Logical analysis and grammatical analysis method (Phương pháp phân tích ngữ pháp và phân tích lô-gíc); (2) tên gọi vắn tắt của bộ sưu tập gồm 36 sách: (1*) Ngữ liệu CIVEL (8 tập); (2*) Mục vụ ngành nghề: Hiểu và sống “Tin-Cậy-Mến”... (7 tập); (3*) Sỏi đá vẫn cần có nhau (6 tập); (4*) Ứng dụng vào truyền thông (6 tập); (5*) Thần học mục vụ: quản trị… (9 tập); (3) nội dung của bộ sách có thể được tóm tắt như sau: “LAGAM phương pháp… - Mindmap tư duy… - Đồng quy ý tưởng… - Mà hướng thành công… - Bể Đông “dậy sóng”… - Lúa đòng tương lai… - Sông dài nước với… - Bầu trời LAGAM… - Việt Nam Nhật Bản… - Xứ Hàn cùng ta… - Quê nhà kiên vững… - Chân cứng đá mềm… - Tìm kiếm WorldKings… - VietKings đáp lời… - Sao rơi “quả tạ”… - Sánh mã tầm ngưu… - Phân ưu điều xấu… - Sắm tậu điều lành… - Song hành thế kỷ… - Kỳ vỹ công trình…”.
Thật vậy, LAGAM đó có thể được diễn giải thành: “LAGAM phương pháp… một bầu trời trân quý / Mindmap tư duy… học xây dựng quê hương / Đồng quy ý tưởng… không chỉ điền chỗ trống / Mà hướng thành công… “nói” và “làm” song song / Bể Đông “dậy sóng”… “bao nhiêu năm nhìn lại…” / Lúa đòng tương lai… LAGAM… LAGAM ơi / Sông dài nước với… phù sa miền đất thấm / Bầu trời LAGAM… rộng cửa biển tâm can / Việt Nam Nhật Bản… văn võ sĩ đạo cả / Xứ Hàn cùng ta… cung tá… kiệu… bánh chưng / Quê nhà kiên vững… từng phần lãnh hải đếm / Chân cứng đá mềm… hiên ngang sống... chết vinh / Tìm kiếm WorldKings… đâu tinh hoa liên đới / VietKings đáp lời… đây thành tựu bao la / Sao rơi “quả tạ”… bao mới lạ… nghiên cứu… / Sánh mã tầm ngưu… hồng kỷ lục đi đầu / Phân ưu điều xấu… ta chia vui điều thánh / Sắm tậu điều lành… mindmap quả diệu kỳ / Song hành thế kỷ… ba mươi ngàn phép tính / Kỳ vỹ công trình… khiêm tốn chỉ ba trang…”.
Không chỉ là phương pháp...
Thế nhưng, như phần khái quát rất cô đọng của nội dung bộ sách LAGAM, 25 năm nhìn lại… không chỉ bao gồm các tiểu đề “Bẵng đi một mạch…”, “Chút nỗ lực phục vụ…”, “Ngữ liệu CIVEL”, “Mục vụ ngành nghề”, “Sỏi đá vẫn cần có nhau...”, “Ứng dụng vào truyền thông”, “Thần học mục vụ: quản trị…”, “Một thoáng công trình ngôn ngữ”, “Trong bầu trời…”, mà phần này “Không chỉ là phương pháp” còn là...
LAGAM “Không chỉ (là) phương pháp… mà còn là bàn đạp / Không chỉ phức tạp… mà còn phải đơn sơ / Không chỉ “lờ mờ”… “lơ mơ” đời lãng tử / Song là thứ tự… lô-gíc toán hẳn hoi / Không chỉ để coi… mà còn là bệ phóng / Không chỉ mau chóng… mà còn hiệu quả cao / Không chỉ ra sao... thế nào… thì cứ mặc / Song là ăn chắc… mặc bền không lẻ loi / LAGAM con thoi… dệt đời ta nhân đức / LAGAM thao thức… vẽ đất trời bao la / LAGAM thiết tha… tri ân bậc tiên tổ / LAGAM bền đỗ... đồng hành với hậu sinh / Có một bình minh... mẫu hiệp thông sứ vụ / Có điểm quy tụ... kiểu kết nối tham gia / Có Chúa là Cha... luôn giàu lòng thương xót / Hương vị ngon ngọt... cả bầu trời LAGAM / Có màu đỏ cam... vàng lục lam chàm tím / Có sắc lúc chìm... cầu vồng đẹp khiêm nhu / Có lúc đời tu... đầy ắp những sóng gió / Bao nhiêu khốn khó... LAGAM có... và cân hết trong đời”.
Với thể thức “trước khi...”, “trước đó…”
Vâng, như đã trình bày ở trên, LAGAM tiên vàn là những con chữ viết tắt theo thứ tự của một cụm từ khá quen thuộc trong tiếng Anh, với ý nghĩa thật súc tích: Logical Analysis and Grammatical Analysis Method. Ấy vậy, theo ngôn ngữ bình dân hay thường đàm, thuật ngữ này có thể được xem là cụm từ mang ngữ nghĩa “bao tốt”... với những thể thức “trước khi”, “đang khi” và “sau khi” cần phải được thực hiện một cách thỏa đáng. Nghĩa là, thuật ngữ LAGAM không chỉ là phương pháp nghiên cứu ngữ pháp… cũng không chỉ là nghiên cứu lô-gíc chung chung. Vả lại, LAGAM cũng không muốn chỉ là câu chuyện hay về ngôn ngữ, cũng không chỉ là câu chuyện sâu sắc về thời gian “đang khi…” mà còn là ý chí… là câu chuyện bắt đầu “trước đó…” với ngữ nghĩa sáng tỏ “sau đó…” và đầy ắp những yêu thương, hoàn toàn trong sự thể hiện của thời đại tình yêu xót thương.
Mà thật vậy, với “trước khi…”, “trước đó…” LAGAM vốn chính là câu chuyện từ trí tuệ, câu chuyện về vấn đề thích ứng, thích hợp với cơ sở lý luận khoa học, là minh triết quyện quấn cho những khai nguyên, là chiếc thuyền ưu tuyển… chở những tương hợp nhân sinh, cả lý lẫn tình “sau đó…”. Nhất là, LAGAM rất mong muốn trong khung trời vô hạn các nhân đức đối thần Tin-Cậy-Mến, được hiểu rõ hơn về cuộc đời, luôn ao ước có được vinh dự đi tới... đón nhận cuộc đời, ân cần đồng hành với lẽ đời, sự đời, hân hoan làm mới cách tích cực mọi sự trong cuộc đời, nỗ lực cùng sống với… chính lẽ đời… và luôn luôn ra sức dựng xây những giá trị thực chất và hiệu quả. Rất tích cực. Bao thiết thực. Nói tóm lại, LAGAM hãy cứ là một khởi đầu thuần lý... là mùa xuân như ý với những diễn trình thuận lý, hoàn mỹ vì đầy yêu thương bác ái, với một định hướng… luôn chân thành phục vụ, là ý thức quy tụ… cổ vũ... với tâm thế “trước khi...”, “trước đó…”, và cả “đang khi...”, “sau khi...”, “sau đó...”.
Với thể thức “đang khi...”, “sau khi...”
Thế nghĩa là gì? Triết học về ngôn ngữ (philosophy of languages), hay ngữ pháp các từ (grammar of words), hay đơn giản chỉ vì tính “thực chất và hiệu quả” của toàn bộ vấn đề thần học mục vụ liên ngành, khởi đi từ ngôn ngữ?
Nếu lấy trường hợp việc học hành nói chung, và nói riêng là theo đuổi chương trình Anh ngữ CIVEL (The Catholic Institute of Vietnam English Language Program) (Chương trình Anh ngữ HVCGVN) làm thí dụ thì... phát biểu “sốc” sau đây diễn tả khá chính xác và đầy đủ một tâm thế “đang khi” và “sau khi”: “In CIVEL, it normally takes a person six months to learn the method of studying English; however, it takes him or her six years to be good at it; and finally, it takes him or her sixty, seventy, or eighty more years to work on and live with the English language”. (Trong CIVEL, bình thường một người cần sáu tháng để học biết phương pháp nghiên cứu tiếng Anh; tuy nhiên, người ấy cần sáu năm để thành thạo phương pháp này; và cuối cùng, [có lẽ] người ấy cần thêm sáu mươi, bảy mươi, hay [thậm chí] tám mươi năm để làm việc và sống với ngôn ngữ Anh). Nghĩa là, một thời để học đúng nghĩa và suốt đời cũng là học nhưng còn đồng thời là “thực hành”).
Vâng, có một bài văn vần minh họa về CIVEL và LAGAM rất “ngoạn mục”, rất “chướng thính” như sau: “Chương trình CIVEL... ngỡ thất đởm... / Phương pháp LAGAM... ngờ thất kinh... / Song ai kiên định... thích lô-gíc / Sẽ đạt mục đích... chất lượng cao...” và tiếp tục mỗi ngày một cao một chất hơn... ngay trong ngôi nhà LAGAMs: “Lagam thứ nhất... động từ học hiện tại / Quá khứ tương lai... nền Lagam thứ hai / “Danh-mạo-tính-đại”... ai ơi bốn loại đá / Khởi dựng xây nhà... kết Lagam thứ ba / Ciment vữa đá... cát “Phó-giới-liên-cảm” / Sáng tạo mạn đàm... sang Lagam thứ tư / Sử dụng bộ tứ... “mẫu động từ” chuyên mục / “Câu cú cấu trúc... từ vựng” “ngữ pháp từ” / LAGAM... CIVEL... tạo “ứng dụng mục vụ” / Dịch thuật công cụ... chữ từ... thành ngữ hay / “Hợp thì” trục xoay... thất cấp lớp đối sánh / Ngữ ốc đẹp lành... trước tác ngời áng văn”.
Mà còn là mong ước thực chất và hiệu quả...
Nếu thực chất là cái nội dung thực, là cái chất có thực thuộc về một sự vật, sự việc, hiện tượng… thì đầu vào và đầu ra của một dự án, một công trình cần phải là thực chất, có ưu tiên nội dung; nghĩa là, quan trọng cả bên trong lẫn bên ngoài của sự vật, sự việc, hiện tượng…. Vâng, cả hai đều cần phải là thực, là chất, là thực chất.
Nếu hiệu quả được hiểu là khả năng tạo ra kết quả tốt, là khả năng sản xuất ra sản phẩm, sản lượng theo kế hoạch tốt đã định trước, thì đầu vào và đầu ra của một dự án, một công trình cần phải có hiệu quả như mong muốn và cả bên trong lẫn bên ngoài của dự trình tính trước ấy cuối cùng cũng phải đạt được kết quả như ý. Mà trên hết chính là thánh ý.
Vâng thì ra… thực chất vẫn là thế; hiệu quả vẫn hãy cứ là thế… hai từ ngữ viết và đọc rất khác nhau nói trên… có ngoại trương và nội hàm chắc chắn là không như nhau, mà vẫn được xem là đương nhiên phải khác nhau. Tuy nhiên, dù khác nhau, thực chất và hiệu quả vẫn có mối tương liên cơ hữu với nhau: một khi đã khẳng định sự vật, sự việc, hiện tượng… nào đó có thực chất tốt, thì người ta cũng đồng thời có ý muốn khẳng định, muốn nhìn nhận rằng... sự vật, sự việc, hiện tượng… ấy có hiệu quả thực sự cao!
LAGAM hy vọng có đủ cả hai tố chất đó: (1) Rất yêu thích hình thức đẹp, bao bì tốt, môi trường ấp ủ, cưu mang, thai nghén… của dự trình được thuận lợi… nhưng quyết tâm đặt nội dung lên trên, hướng đến những thành tựu đầu ra hoàn hảo nhất có thể của dự trình. Vì thế, có nhiều năm đã qua là chuẩn bị xa, là chuẩn bị gần… và năm nay LAGAM, 25 năm nhìn lại… đang là điểm đến; (2) Rồi những năm sắp tới đây cũng sẽ còn là điểm đến, và sẽ đến một cách thực chất hơn và hiệu quả hơn. Không vội vàng… quả vậy, LAGAM mong thực chất; LAGAM chọn tất bật, thật vất vả, công phu, chu đáo… mong ước hiệu quả cao và ước mong sao… “thiên thời địa lợi nhân hòa… thị hảo” để LAGAM nói trên có nhiều ứng dụng thực chất và hiệu quả. Thậm chí, đó cũng hãy là những ước mơ, hoài bão... “tây tựu đông thành... Nam hưng long”.
Trong bầu trời LAGAM…
Nói tóm lại, khi trả lời cho câu hỏi “LAGAM là gì?” một cách có hệ thống, người ta thấy nội hàm ngữ nghĩa của thuật ngữ thật sâu sắc, phong phú; trương độ của vấn đề thật mênh mông bao la như bầu trời. Thật vậy, trong bầu trời LAGAM này, không chỉ là phương pháp với thể thức “trước khi...”, “trước đó…”, với thể thức “đang khi...”, “sau khi...”, “sau đó…”, “sau khi đó…” mà còn là khát vọng thực chất và hiệu quả.... Đó là một thực tiễn thần học mục vụ: “Khởi từ toán học – Sang học ngôn ngữ – Rồi vào triết thần – Tới Chân Thiện Mỹ – Thánh kinh Công giáo”.
Thật vậy, “Khởi từ toán học… toán học vị toán học / Từ cực âm đọc… vô cực dương đồng quy / Toán học thuần túy… suy tư đúng tất trúng / Học toán ứng dụng… áp chung… trùng riêng tư / Sang học ngôn ngữ… thứ tự nào mới thật / Học phần tươm tất… phải ưu tuyển tiên hành / Ngôn tự cánh thành… hữu chí từ ngữ pháp / Ngữ dụng nghĩa đáp… tạo ngữ cảnh xa gần / Rồi vào triết thần… vật chất sau ý thức / Vào nghiên cứu phức… tồn tại Nét Tư Duy / Triết học duy lý… duy tâm… duy vật chất / Thần học sự thật… sự sống là lối đi / Tới Chân Thiện Mỹ… điểm đến hay quỹ đạo / Chân lý thấu đáo… võ luyện sánh văn ôn / Thiện đi đến chốn… mục đích không nao núng / Mỹ đi đến cùng… Chân Thiện ngất Trời Cao / Thánh kinh Công giáo… thư quy khuôn khổ đúc / Kinh kệ Bát Phúc… là Hiến chương Nước Trời / Công dụng đạo đời… hệ tại Tin-Cậy-Mến / Giáo lý từ trên… mặc khải xuống muôn dân”.
Vâng, LAGAM là gì? “Logical analysis and grammatical analysis method” là gì? Đáp án chính là: (1) “Là ‘hai phân tích’... cùng với ‘một tổng hợp’ / LAGAM nối khớp... hợp tổng... toán tích phân”; (2) là xa gần quy luật “tiền đề, phản đề, hợp đề...”, rồi lại tiền đề với “quy luật gần xa”; (3) là thì ra, LAGAM tưởng khó mà thật ra không khó. LAGAM có đó... một điểm đến tối hậu trong bầu trời. LAGAM cuộc đời là phương thức nhân sinh tuyệt vời.

22-02-2024,
Bằng Hữu Minh Triết CD

04/11/2023

Mời ACE nghe bài của cha giáo Giuse Tạ Huy Hoàng!

Share your videos with friends, family, and the world

04/11/2023

MỘT CÁI NHÌN VỀ NHÂN BẢN
TRONG MỤC VỤ TRUYỀN THÔNG…
ĐỂ THI HÀNH SỨ VỤ LOAN BÁO TIN MỪNG 2
Dẫn vào truyền thông Công giáo
Khi nói về hiện tình của truyền thông Công
giáo, người ta không thể không nói đến thế nào là
truyền thông nói chung, và nói riêng thế nào truyền
thông Công giáo. Bởi lẽ, tùy vào bối cảnh và góc độ
nghiên cứu, người ta có thể đưa ra rất nhiều những
định nghĩa khác nhau về truyền thông, và về mục vụ
truyền thông.
1
Vâng, “Hạnh phúc đời đời con người mong ước
có / Sẽ trở thành khó khi không biết Tin Mừng /
Những ai đã từng ao ước đi rao giảng / Lời Chúa rõ
ràng với phương tiện truyền thông / Khi màn ảnh
rộng lúc thì màn ảnh nhỏ / Khi quyển sách to lúc
tiếng hát lời ca / Khi truyền tin xa lúc nói chuyện trực
tiếp / Trùng trùng điệp điệp những cách thế thông
truyền / Lạy Chúa uy quyền Chúa truyền thông mặc
khải / Sự sống ngày mai Chúa thông truyền hôm nay /
Tình Chúa cao dày con nguyện sẽ công bố / Dùng kỹ
thuật số trong thời đại chúng con”.2
Vâng, “dùng kỹ thuật số” trong thời đại chúng ta
phải kể là thiết yếu không chỉ trong lãnh vực công

1 X. Stephen W. Littlejohn, A. Foss. Karen, Theories of
Human Communication, (Belmont, CA: Thomson/Wadsworth 9th Ed. 2008), 3-7.
2 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 1, T 79, số 72-4.
2 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
nghệ hiện đại, lãnh vực khoa học tự nhiên mà còn
ngay trong lãnh vực khoa học xã hội, ngay trong thần
học, thần học về truyền thông.
Trong đó, luận lý sắc bén, lô-gíc, kỹ năng viết
nhanh và tốt luôn luôn là một phần rất quan trọng của
truyền thông kịp thời, hữu hiệu. Luận lý tốt cần kỹ
năng viết tốt để thành bài luận tốt; bài luận tốt (cùng
với các video clips hấp dẫn) có thể cho phép chúng ta
dễ dàng nối kết thông điệp của mình cách trong sáng,
hiệu quả, thu hút, hấp dẫn và bền bỉ hơn… đối với
một lượng độc giả có thể lớn hơn bội bội phần, nghĩa
là rất nhiều (so với những cuộc trò chuyện thuần túy,
sơ sài… không có bút tích hay văn bản nghiêm túc, có
giá trị đích thực nào được lưu lại).
3
Truyền thông, truyền thông Công giáo
Theo ý kiến khá độc đáo và hết sức khái quát
của tác giả bài viết về truyền thông: Communication
Theology for Pastoral Communication as a New
Approach (tạm dịch: Thần học truyền thông đối với
truyền thông mục vụ như một tiếp cận mới) thì
“Truyền thông là một quá trình có tính năng động, đối
thoại, và luôn tiếp diễn. Trong quá trình này con
người chia sẻ với nhau những giá trị, ý nghĩa của đời
sống; họ thực hiện việc này bằng cách sử dụng những
biểu tượng, những dấu hiệu, những phương tiện và

3 X. “Writing skills are an important part of communication. Good writing skills allow you to communicate your
message with clarity and ease to a far larger audience
than through face-to-face or telephone conversations.”
(http://-www.skillsyouneed.com/writing-skills.html)
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 2 3
những phương cách phù hợp với bối cảnh xã hội và
văn hóa mà họ đang sống”.4
Vâng, trong những chia sẻ với nhau về giá trị và
ý nghĩa của đời sống, những giá trị của Tin Mừng
phải được xem là quan trọng nhất. Thật vậy, “Đông
tây nam bắc khắp tứ phương thiên hạ / Kẻ quen người
lạ đến dự tiệc Nước Trời / Rửa tội cho đời ta xin ơn
khiêm tốn / Không để lẫn lộn những đạo lý luân
thường / Chớ để vấn vương… vướng víu những ngộ
nhận / Loan báo cẩn thận những giá trị Tin Mừng”.5
Thêm vào đó, cũng nên khẳng định rằng những hoạt
động truyền thông xã hội ngày nay… ngay cả khi chỉ
muốn hàm chứa một thực tiễn là những hoạt động
thuộc công cuộc truyền thông “trong” xã hội loài
người và “của” xã hội loài người thì cũng không vì
thế lại không có những tương tác với, và những ảnh
hưởng từ… chính Tin Mừng.
6
Truyền thông nói chung, và truyền thông Công
giáo nói riêng không vì thế mà hoàn toàn riêng. Nghĩa
là, nếu truyền thông là một quá trình, một tiến trình…
thì diễn trình truyền thông ấy vì có tính năng động và

4 X. Anh Vu Ta, “Communication Theology for Pastoral
communication as a New Approach”, Asian Horizons:
Dharmaram Journal of Theology (Dharmaram Vidya
Kshetram: Bangalore, India, Vol. 5, No. 3, September,
2011), 432.
5 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 2, T1, số 35-6.
6 Franz-Josef, Eilers, Communicating Church: Social
Communication Documents: An Introduction (Manila:
Logos [Divine Word] Publications, Inc., 2011), 136-137.
4 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
thực tế sẽ là luôn luôn tiếp diễn (trong quãng thời
gian nào đó của quá khứ, của hiện tại, của tương lai).
Hơn nữa, truyền thông có thể là độc thoại, đối thoại,
hội thoại… miễn sao có thể chia sẻ với nhau những
giá trị của đời sống (và rất đặc biệt, nghĩa là thiết yếu,
của chính Tin Mừng).
Từ đó, ta cũng có thể nói truyền thông Công
giáo, mục vụ truyền thông là một quá trình, một tiến
trình mục vụ để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng.
Truyền thông ấy cũng phải có tính năng động, phải
luôn tiếp diễn (trong quãng thời gian nào đó của quá
khứ, hoặc hiện tại, hoặc tương lai, hoặc cả ba). Vâng,
“Ông là Đấng Thánh… Đấng Thánh của Thiên Chúa /
Mạnh được yếu thua… ông mạnh nên tôi thua / Ông
cũng là Vua… là Chúa Toàn Năng chứ? / Tương lai
quá khứ… ông tạo dựng vận hành? / Định phận rành
rành… nơi thường hằng hiện tại / Thực chất khoáng
đại… trên toàn thể vũ hoàn / Vũ trụ đồng đoàn… hãy
tuyên xưng Thượng Đế / Giàu nghèo bất kể… Tạo
Hóa là Ông Trời”.7
Định hướng “tham gia…” và “quy Mục Tử…”
Mà thật vậy, Tạo Hóa, hay Thượng Đế, hay Ông
Trời… là Đấng cai quản toàn thể vũ trụ, Đấng quan
phòng mọi sự, Đấng thông truyền mệnh lệnh của
chính Ngài theo cách độc đáo của riêng Ngài. Vì thế,
theo Giáo hội, những hình thức truyền thông như báo
chí, truyền thanh, truyền hình, phim ảnh, mạng xã
hội, Youtube, Viber, Zalo… vốn chỉ là một phần của
truyền thông xã hội thì lại càng chỉ là “một trong

7 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 2, T1, số 45-6.
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 2 5
muôn phần…” trong các cách thức mà Thiên Chúa có
thể sử dụng để thông truyền, để mặc khải những giá
trị tự nhiên và siêu nhiên.
8 Con người cần sự kết nối
với Ngài, cần quy hướng về Ngài.
Theo đó, sự “kết nối” chính là thông truyền, là
thông hiệp, là hiệp thông! Sự “kết nối” trong Đức Kitô chính là truyền thông Công giáo. Vâng, “Đúng
mười bốn đời… / Áp-ra-ham ơi… đến Đa-vít / Kết
nối khắng khít… / nguyện một lời xin… chẵn một
thời / Lại mười bốn đời… / Ba-by-lon hỡi… từ Đa-vít
/ Thách đố mù mịt… / ngoại tộc một ít… hoàng tộc
nhiều / Song chẳng bao nhiêu… / chỉ cần một điều…
trong mười bốn / Vàng thau chẳng lộn… / Chúa Tể
càn khôn… nay giáng trần…”.9
Nói khác đi, với mô hình có định hướng cộng
tác, “đồng trách nhiệm” (co-responsible), “tham gia”
(participative) và “quy Mục Tử…” (Pastor-centered),
bất kỳ biến cố nào, sự kiện nào, tình huống nào cũng
được trù định là nằm trong truyền thông tính của
Thượng Đế… và cần quy hướng về Vị Mục Tử Nhân
Lành là Đức Ki-tô.10 Vậy nếu truyền thông xã hội có
nhắm đến bất cứ hình thức tương tác mang tính chia

8 Truyền thông xã hội (social communication) là một khái
niệm sử dụng lần đầu tiên trong văn kiện Inter Mirifica
cùng với những khái niệm khác như “truyền thông đại
chúng” (mass media), “phương thức truyền thanh, truyền
hình (audio-visual means)… (x. Va-ti-ca-nô II, Sắc lệnh
Inter Mirifica, 1963).
9 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 1, T 87, số 17-9.
10 Ta, A Training Program…, 89.
6 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
sẻ nào để trao đổi giữa con người với nhau, thì truyền
thông Công giáo hãy mở lòng, rèn luyện bản thân,
hãy sẵn sàng để có thể hội nhập và nói như sau… “đó
sẽ là những cơ hội kết nối để hội nhập, hiệp thông…
trong đạo ngoài đời (bởi thực ra, đó còn là cơ hội của
những điều chỉnh một cách khiêm tốn… nhưng cần
thiết theo những chuẩn mực của Tin Mừng). Thật
vậy, hội nhập và “hiệp thông” để chia sẻ, để rao giảng
Tin Mừng Đức Ki-tô Giê-su.
Vâng, không thể thiếu, không bao giờ được
phép thiếu, bởi nhân loại luôn luôn cần, hoặc minh
nhiên hoặc ám tàng, phải có Đức Ki-tô Giê-su, một vị
Chúa-Người trong mọi mô hình tổ chức. Chẳng hạn,
như vừa nhắc đến ở trên, mô hình tham gia quy mục
tử (the participative pastor-centered model), mô hình
đồng trách nhiệm (model of co-responsibility) là
những mô hình trong tinh thần đồng trách nhiệm vừa
đề cao sự tham gia của giáo dân vào các công việc
mục vụ trong Giáo hội vừa luôn luôn quy về Vị Mục
Tử. Vị Mục Tử chủ yếu của mô hình này chính là
Mục tử Giê-su Ki-tô, vị Mục Tử Nhân Lành Duy
Nhất, để ai nấy có thể hân hoan sinh sống và hoạt
động mục vụ dưới ơn soi dẫn của Chúa Thánh Thần
trong Giáo hội. Truyền thông Công giáo không thể
thiếu định hướng “tham gia đồng trách nhiệm” và
“quy Mục Tử Giê-su Ki-tô”.
Những không gian kết nối, truyền thông…
Theo định hướng nói trên, những không gian kết
nối, những tương quan nhân thế trong Đức Ki-tô sẽ
luôn hàm chứa sự ưu tiên đón nhận người khác trong
mọi cấu trúc truyền thông, xây dựng, phục vụ. Tông
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 2 7
huấn Evangelii Gaudium có đoạn viết về “những
không gian kết nối”, thế cũng có nghĩa là những
không gian của các mối tương quan, những không
gian truyền thông:
“Thật tuyệt vời biết bao khi những thành phố
này vượt thắng được sự thiếu tin tưởng gây tê liệt, kết
hợp với những người khác và khiến sự kết hợp này
trở thành một yếu tố mới cho sự phát triển! Thật hấp
dẫn biết bao các thành phố, ngay trong bản thiết kế
kiến trúc đã có đầy những không gian kết nối, tương
quan và ưu tiên tiếp nhận người khác!”11
Vâng, truyền thông xã hội chú trọng đến sự
tương tác của con người mà qua đó con người biểu lộ
chính mình và chia sẻ những giá trị sống trong bối
cảnh văn hóa xã hội mình đang sống. Truyền thông
Công giáo với định hướng cộng tác “đồng trách
nhiệm”, “tham gia” và “quy Mục Tử Giê-su Ki-tô” sẽ
luôn quy hướng về chính Đức Ki-tô Giê-su để hoạt
động nhân thế trong tinh thần phục vụ. Đó chắc chắn
phải là “hiệp thông-tham gia-sứ vụ”.12
Thật vậy, “Mừng Chúa làm người… bình an cho
nhân thế / Chúa Trời nhập thể… phác mầu nhiệm
Giáng Sinh / Làm rạng hiển vinh… Chúa hiển linh

11 Tông huấn Evangelii Gaudium (24-11-2013), 210: AAS
105 (2013), 1107.
12 X. Thượng Hội đồng Giám mục XVI, “Tài liệu chuẩn
bị” (Preparatory Document) trong Hướng đến một Hội
Thánh Hiệp hành: Hiệp thông, Tham gia và Sứ vụ (For a
Synodal Church: Communion, Participation, and Mission)
(Vatican: Văn phòng Tổng Thư ký THĐGM, 2021).
8 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
hiển trị / Người người hoan hỉ… Ngôi Lời mặc xác
phàm / Ngày tháng lam làm… hành trình sáng dương
thế / Chúa lập Thánh Thể… bí tích vì yêu thương /
Sinh hệ siêu thường… sinh thời tối thượng đẳng / Ra
trận chiến thắng… thánh giá mộc tung hoành / Tình
nghĩa vi hành… trục tung vươn Thượng Đế / Chúa là
Chúa Tể… yêu nhân thế hiệp hành / Bao la trục
hoành… kéo dài tới vô cực / La bàn công thức… bác
ái thật mênh mông, bác ái ấy truyền thông”.
13
Gợi ý thảo luận
1. Theo bạn, khi Tài liệu hướng dẫn việc ứng dụng
sắc lệnh Inter Mirifica khẳng định rằng: “Sự
hợp nhất và tiến bộ của con người sống trong xã
hội là mục đính chính của truyền thông xã hội
và của tất cả những phương tiện nó sử
dụng…”
14 thì thực ra Hội Thánh muốn khẳng
định gì về truyền thông Công giáo? Hãy cụ thể
nội dung bằng một vài thí dụ.
2. Bạn có những hoạt động nào về truyền thông mà
định hướng thật rõ ràng là cộng tác “đồng trách
nhiệm”, “tham gia” và “quy Mục Tử Giê-su Kitô”? Hãy giải thích. Bạn định sẽ thực hiện thêm
những gì trong tương lai cho những công trình
này? Có khả thi không?
3. Có phải những kênh truyền thông nói chung,
những kênh truyền thông Công giáo nói riêng,

13 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 2, T4, số 90.
14 Hội đồng Cố vấn (về truyền thông xã hội), “Communio
et Progressio” trong Tài liệu hướng dẫn việc ứng dụng sắc
lệnh Inter Mirifica, 1971, 1.
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 2 9
mặc dù được xác định… là để tiếp cận những cá
nhân, nhưng cũng động chạm đến toàn bộ xã
hội? Và ngược lại, dù được xác định… là để tiếp
cận xã hội cách tổng quát, thì truyền thông xã
hội – cũng tùy vào những tương tác thực tiễn –
luôn động chạm “một cách riêng tư” đến từng cá
nhân? Thực tế này nhắc chúng ta về những giá
trị nào của cuộc sống? Làm sao để quân bình
các ứng dụng tích cực của truyền thông và
những ảnh hưởng thái quá của truyền thông?
4. Thế còn khi khẳng định truyền thông nói chung,
truyền thông Công giáo hay mục vụ truyền
thông nói riêng, cũng hoàn toàn có thể là độc
thoại, đối thoại, hội thoại… miễn sao hoạt động
truyền thông đó có thể chia sẻ được với nhau
những giá trị phong phú và rất đa dạng của cuộc
sống? Có phải dĩ nhiên, truyền thông Công giáo
hay mục vụ truyền thông phải có định hướng rất
rõ ràng là những giá trị phong phú và rất đa
dạng của đời sống Tin-Cậy-Mến, của chính Tin
Mừng Đức Ki-tô Giê-su.
5. Ngoài ra, nếu có ai đó nêu một loạt các vấn đề
như sau đây thì bạn sẽ đối thoại, sẽ trả lời tổng
quát (và chi tiết) như thế nào: (1) Xin cho biết
quan điểm của Giáo hội về truyền thông xã hội...
(2) Bạn nhận định như thế nào về tình hình
truyền thông Công giáo Việt Nam hiện nay?
Đâu là những điểm tích cực và hạn chế mà
truyền thông Công giáo đang gặp phải? (3) Hiện
nay bạn có ứng dụng mạng xã hội vào công tác
mục vụ giáo xứ không? Nếu có thì ở những khía
10 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
cạnh nào và mức độ ra sao? Nếu không thì tại
sao? (4) Các hội đồng, hội đoàn trong giáo xứ
nơi bạn sinh sống có ứng dụng mạng xã hội vào
việc thông tin và sinh hoạt không? Nếu có thì ở
những khía cạnh nào và mức độ ra sao? Nếu
không thì tại sao? (5) Bây giờ có rất nhiều
kênh/trang tin Công giáo đang hoạt động. Theo
bạn, điều này có ảnh hưởng như thế nào tới đời
sống đạo của người tín hữu? (6) Theo bạn,
truyền thông Công giáo cần cải thiện điều gì để
có thể thực hiện tốt sứ mạng rao giảng Tin
Mừng của mình?15
28-10-2023, Minh Triết CD
MỘT CÁI NHÌN VỀ NHÂN BẢN
TRONG MỤC VỤ TRUYỀN THÔNG…
ĐỂ THI HÀNH SỨ VỤ LOAN BÁO TIN MỪNG 2
Dẫn vào truyền thông Công giáo
https://youtu.be/vKtzXLsPkqg
Truyền thông, truyền thông Công giáo
https://youtu.be/1uF3qr2kBx4
Định hướng “tham gia” và “quy Mục Tử…”
https://youtu.be/P6ARws_B-wY
Những không gian kết nối, truyền thông…
https://youtu.be/Ak-f_KB_MwI
Gợi ý thảo luận
https://youtu.be/FqPbp1Gtoic
28-10-2023, Minh Triết CD

15 X. Trung Thu, Thực trạng tiếp nhận thông tin của cộng
đồng Công giáo trên mạng xã hội tại TP.HCM, 2023.

MỘT CÁI NHÌN VỀ NHÂN BẢN
TRONG MỤC VỤ TRUYỀN THÔNG…
ĐỂ THI HÀNH SỨ VỤ LOAN BÁO TIN MỪNG 1
Nhiều chủ đề, nhiều đề tài…
Đang viết một loạt bài nghiên cứu về nhân bản
(với nhân trí, nhân chí) để góp phần thi hành sứ vụ
loan báo Tin Mừng, một ý tưởng liên kết chủ đề này
với các lãnh vực khác đã nảy sinh trong dòng chảy
suy tư về công tác biên soạn và thực nghiệm. Thế là
các bài viết, các bài nói sau đây đã lần lượt ra đời.
Nào là: (1) Nhân trí, nhân chí trong đời sống nhân
bản...; (2) Một trong những góc nhìn khả dĩ (của
nhân bản) về chỉ số thông minh IQ (intelligence
quotient), chỉ số cảm xúc EQ (emotional quotient)
1
trong đời sống mục vụ; rồi (3) Một cái nhìn về “nhân
giáo dưỡng” (human education) trong nhân trí, nhân
chí, nhân bản…; (4) Trí tuệ nhân tạo (artificial
intelligence: AI) được chế tác từ nhân trí, nhân chí…;
(5) “Nhân giáo dưỡng”, một chủ đề thiết thực, sôi
nổi…” và còn rất nhiều những bài viết khác nữa.
Nhiều lắm! Phong phú lắm!
Thế rồi, khi đang say sưa biên soạn và thực
nghiệm hóa những giá trị của các đề tài này, tác giả
các bài viết, bài nói kể trên lại được tiếp cận với một
thực tế khác (và mới), một thực tiễn mục vụ “khác mà
không thực sự khác”, “mới mà không thực sự mới”,
cũ mà thực ra không hề cũ chút nào… vì cái gọi là cũ

1 EQ được viết tắt từ: emotional intelligence, emotional
quotient, emotional intelligence quotient.
2 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
này luôn vận hành và phát triển không ngừng. Đó
chính là chủ đề truyền thông đại chúng (mass media)
với các đề tài về truyền thông, mục vụ truyền thông,
thần học về truyền thông, truyền thông Công giáo.2
Thật vậy, “Nhiều lắm, phong phú lắm…” vẫn
không thay thế cho tính tinh hoa, tinh túy, tinh chất…
của chủ đề, với tính cô đọng và chất mục vụ cần thiết
của các đề tài. Vì thế bài nghiên cứu về nhân bản –
“vẫn thường được hiểu là những vấn đề căn bản cần
có, phải có... để con người là người, là những vấn đề
nền tảng để con người làm người trong đời…”3 – sẽ
không miễn trừ cho những gì là thực nghiệm, thực tế,
thực dụng (nghĩa là khả dụng và hữu ích trong mục
vụ) qua tên gọi “Một cái nhìn về nhân bản trong mục
vụ truyền thông… để thi hành sứ vụ loan báo Tin
Mừng… 1”.
Một công trình…
Vâng một công trình! Một công trình, như trên
đã nói, muốn vươn tầm mắt thật xa và đào thật sâu

2 Nào là thần học truyền thông (communication theology),
truyền thông mục vụ (pastoral communication). Vâng, tuy
kênh YouTube “Bao la lòng Chúa xót thương” đã có một
số bài viết liên quan đến những đề tài nói trên với một tên
chung là “truyền thông”, nhưng một số các bài viết “Một
cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông… để thi
hành sứ vụ loan báo Tin Mừng” đang nuôi hy vọng sẽ làm
đầy đủ hơn và sống động thêm những giá trị về nhân trí,
nhân chí, nhân bản, nhân giáo dưỡng, v.v.
3 BHvNB, “Nhân trí, nhân chí trong đời sống nhân bản...”
trong Nhân giáo dưỡng (TP. HCM, 2023).
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 1 3
“Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền
thông… để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng” đã
tình cờ được gặp một công trình nghiên cứu khác về
truyền thông Công giáo để tạo nên những tương tác
cần thiết… là thế đấy!
Thì ra, “Chết như mọi người… Người xuống tận
âm cõi / Ơn Trời soi rọi… để loan báo Tin Mừng /
Niềm vui tưng bừng… niềm vui ơn cứu độ / Cất ách
đau khổ giải tư thế giam cầm”.4 Thật vậy, trong chính
công trình nghiên cứu có đôi chút khác biệt này về
truyền thông Công giáo, một sinh viên nọ đã quan sát,
nghiên cứu… với những suy tư rất căn bản nhưng
cũng thật sâu sắc và thiết thực, đã nêu ra nhiều câu
hỏi rất ý nghĩa.
5 Và vì là thầy giáo “có đôi chút kinh

4 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 1, T 20, số 29.
5 Sau đây là một số câu hỏi hay và thiết thực: (1) Xin cha
cho biết quan điểm của Giáo hội về truyền thông xã hội là
như thế nào? (2) Cha nhận định như thế nào về tình hình
truyền thông Công giáo Việt Nam hiện nay? Đâu là những
điểm tích cực và hạn chế mà truyền thông Công giáo đang
gặp phải? (3) Hiện nay cha có ứng dụng mạng xã hội vào
công tác mục vụ giáo xứ không? Nếu có thì ở những khía
cạnh nào và mức độ ra sao? Nếu không thì tại sao? (4) Các
ban ngành đoàn thể trong giáo xứ của cha có ứng dụng
mạng xã hội vào việc thông tin và sinh hoạt của đoàn thể
không? Nếu có thì ở những khía cạnh nào và mức độ ra
sao? Nếu không thì tại sao? (5) Bây giờ có rất nhiều
kênh/trang tin Công giáo ra đời. Theo cha, điều này có ảnh
hưởng như thế nào tới đời sống đạo của người tín hữu? (6)
Theo cha, truyền thông Công giáo cần cải thiện điều gì để
có thể thực hiện tốt sứ mạng rao giảng Tin Mừng của
mình? (x. Trung Thu, Thực trạng tiếp nhận thông tin của
4 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
nghiệm về mục vụ truyền thông”, chúng tôi nghĩ, dù
khả năng còn nhiều hạn chế, bản thân cũng nên đưa ra
những câu trả lời… sao cho đầy đủ nhất có thể. Bởi
lẽ, trong thời đại “bùng nổ thông tin” như hiện nay,
chúng tôi vẫn luôn cho rằng, gọi là “có đôi chút kinh
nghiệm về mục vụ truyền thông” thì chẳng thấm vào
đâu, hoàn toàn là chưa đủ, là không đủ. Với truyền
thông, ai nấy đều phải thực sự cố gắng! Thế thôi.
Vâng, bản thân mỗi người phải hết sức cố gắng
vì biên độ của truyền thông đại chúng, theo thiển ý
của chúng tôi… như vô biên, và tốc độ của truyền
thông đại chúng… đối với chúng tôi, là vô địch. Thật
vậy, chỉ với cái nhìn tổng quát, nhiều người đã nhận
ra truyền thông đại chúng có sức mạnh đặc biệt lớn,
mạnh mẽ ảnh hưởng lên đời sống của con người…
đến độ có người đã rất táo bạo khi sắp xếp thứ tự các
quyền lực trong xã hội (gồm lập pháp, hành pháp, tư
pháp, truyền thông). Như thế, người ta đã không ngần
ngại gọi truyền thông là “đệ tứ quyền”.6 Vâng, vì là
“phương tiện thông tin tuyên truyền mạnh mẽ và rộng
rãi”, thuật ngữ “quyền lực thứ tư” được sử dụng để
chỉ về truyền thông đại chúng như báo chí, truyền
thanh, truyền hình, truyền giảng công cộng, v.v.

cộng đồng Công giáo trên mạng xã hội tại TP.HCM,
2023).
6 Bên cạnh quyền hành pháp, quyền lập pháp và quyền tư
pháp, truyền thông được gọi là “đệ tứ quyền”. Tuy không
phải là quyền lực chính thức, nhưng qua báo chí, truyền
thanh, truyền hình, người tham gia truyền thông đại chúng
có thể gây ảnh hưởng, có thể góp phần tạo ra những đổi
thay trong cộng đồng xã hội.
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 1 5
Thuộc về mục vụ truyền thông…
Công trình “nhân bản-truyền thông-Tin Mừng”
như thế cũng thuộc về mục vụ truyền thông! Chẳng
vậy mà thật tự nhiên, sứ vụ loan báo Tin Mừng luôn
cần đến truyền thông như một phương tiện đặc biệt
hữu ích. Vâng, các phương tiện truyền thông đại
chúng có vai trò thiết yếu trong sứ mạng của Giáo
hội. Khi khéo léo sử dụng các phương tiện này, sứ vụ
loan báo Tin Mừng sẽ được hỗ trợ rất tích cực giúp
cải thiện việc truyền đạt và tiếp thu của những người
liên hệ trong hành trình sứ vụ. Do đó, truyền thông
đại chúng nên là (phải là) đề tài cần được quan tâm
nhiều hơn… để công cuộc loan báo Tin Mừng thực sự
được thông truyền cách hữu hiệu nhất có thể trong
các cộng đồng, trong xã hội. Con người nhân bản phải
thế! Để phục vụ con người!
Giáo hội thực sự chưa từng bao giờ coi nhẹ các
phương tiện truyền thông. Từ các văn kiện thời Công
đồng Va-ti-ca-nô II như Sắc lệnh về các phương tiện
truyền thông xã hội (Inter Mirifica) (1963), rồi chủ đề
“Năm Thánh (năm) 2010: Giáo hội tại Việt Nam Mầu
nhiệm - Hiệp thông - Sứ vụ”, rồi văn kiện Hướng đến
một Hội Thánh hiệp hành: hiệp thông, tham gia và sứ
vụ (2021),7
rồi mới đây thôi, văn kiện Praedicate
Evangelium (2022). Vâng, Giáo hội nói chung, Bộ

7 X. Thượng Hội đồng Giám mục XVI, “Tài liệu chuẩn
bị” (Preparatory Document) trong Hướng đến một Hội
Thánh Hiệp hành: Hiệp thông, Tham gia và Sứ vụ (For a
Synodal Church: Communion, Participation, and Mission)
(Vatican: Văn phòng Tổng Thư ký THĐGM, 2021).
6 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
Truyền thông (Dicastery for Communication) nói
riêng đều luôn rất quan tâm đến truyền thông và giáo
dục truyền thông. Ở mọi cấp độ của tổ chức: hoàn vũ,
châu lục, quốc gia, giáo phận, giáo xứ, có rất nhiều
phương tiện truyền thông đại chúng, nhiều mạng lưới
truyền thông Công giáo đã được thiết lập và vẫn đang
hoạt động khá phổ biến.
Tất cả đều thuộc về mục vụ truyền thông! Công
trình này nằm trong hệ thống hỗ trợ cho công cuộc
loan báo Tin Mừng. Bởi lẽ: “Hạnh phúc đời đời con
người mong ước có / Sẽ trở thành khó khi không biết
Tin Mừng / Những ai đã từng ao ước đi rao giảng /
Lời Chúa rõ ràng với phương tiện truyền thông / Lúc
màn ảnh rộng lúc thì màn ảnh nhỏ / Lúc quyển sách
to lúc tiếng hát lời ca / Lúc truyền tin xa lúc nói
chuyện trực tiếp / Trùng trùng điệp điệp những cách
thế thông truyền”.8 Vâng, con người “nhân bản-truyền
thông-Tin Mừng” phải thế!
Để hỗ trợ công cuộc loan báo Tin Mừng
Ngoài những văn kiện vừa nói đến ở phần trên,
ta cũng có thể kể thêm, dưới ánh sáng của Công đồng
Va-ti-ca-nô II, thì ngay trong các hiến chế như Dei
Verbum, Lumen gentium, Gaudium et spes và cả sắc
lệnh Ad gentes, ý tưởng về truyền thông xã hội đã cho
thấy sự cần thiết của mình, với những suy tư thần học
làm nền tảng cho truyền thông. Dĩ nhiên, phương tiện
không thể thay thế cho đích đến, điểm đến (mục đích
không thể biện minh cho phương tiện). Phương tiện
truyền thông không bao giờ có thể hoàn toàn thay thế

8 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 1, T 79, số 72-3.
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 1 7
cho chủ thể truyền thông. Trí tuệ nhân tạo (AI) chẳng
hạn, dù có thông minh đến đâu cũng chỉ là sản phẩm
do con người nhân bản tác tạo ra. Con người nhân bản
ấy có nhân trí, nhân chí rất độc đáo, do chính Thiên
Chúa trực tiếp phú bẩm cho để con người thực sự là
người “nhân bản-truyền thông-Tin Mừng”. Bởi lẽ:
“Nhân trí nhân chí… cùng hợp thành nhân bản / Nhân
linh hữu hạn... hướng đến cõi vô biên / Tất cả an
nhiên... trong lẽ đời nhân đạo / Khí phách thanh
cao… kiến tạo phẩm chất người”.9
Chẳng vậy mà, để thi hành sứ vụ loan báo Tin
Mừng, các phương tiện truyền thông, trí tuệ nhân tạo
có thể giúp rất nhiều cho công cuộc rao giảng, truyền
giáo… nhưng không bao giờ là đúng, là đủ nếu không
có gương sống của những con người quảng đại, biết
ra đi loan báo Tin Mừng. Các phương tiện truyền
thông, dù là trí tuệ nhân tạo cao cấp… đều rất khác
với con người nhân bản, những sứ giả ra đi loan báo
Tin Mừng. Thật vậy, hai từ “người ta” trong câu
Thánh kinh sau đây chủ yếu bao gồm ý nghĩa Thánh
kinh, trong đó có khái niệm nền tảng về con người
“nhân bản-truyền thông-Tin Mừng”: “Làm sao người
ta nghe, nếu không có ai rao giảng…”.
10 Rô-bô trí tuệ
nhân tạo truyền thông hoàn toàn không thể thay thế
cho chủ thể đích thực là con người nhân bản. Con
người nhân bản ấy thực hiện công việc truyền thông
từ bản chất người, từ chính linh hồn (nhân trí, nhân
chí), từ tâm thế hết lòng yêu mến Chúa và tha nhân.

9 BHvNB, Sỏi đá vẫn cần có nhau 2, T140, số 26.
10 Rm 10,14.
8 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
Chẳng vậy mà người ta cũng vẫn thường nói
hành trình giáo dục nhân bản (hoặc đào tạo nhân bản),
trong công cuộc loan báo Tin Mừng (hoặc thông
truyền đức tin) bằng các phương tiện truyền thông là
hết sức cần thiết, và sẽ giúp con người vượt qua
những rào cản khó khăn tất yếu của chính hành trình
giáo dục, hành trình loan báo Tin Mừng. Nhưng bằng
cả triết lý sống tự nhiên lẫn siêu nhiên, con người
nhân bản với nhân trí “người thật”, nhân chí “người
thật” mới có thể truyền thụ và thuyết phục người khác
trong công cuộc loan báo Tin Mừng Đức Ki-tô Giêsu, Đấng là Ngôi Lời mà “Lúc khởi đầu đã có Ngôi
Lời. Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa, và Ngôi Lời
là Thiên Chúa”;
11 Đấng đã dạy và đã nêu gương sống
thật hoàn hảo: “Con Người đến không phải để được
người ta phục vụ, nhưng là để phục vụ, và hiến mạng
sống làm giá chuộc muôn người”.
12
Gợi ý thảo luận
1. Theo bạn, có phải Giáo hội chỉ có một quan
điểm chung chung về truyền thông xã hội,
truyền thông đại chúng (mass media)? Giáo hội
có thực sự chủ động sử dụng truyền thông xã hội
để loan báo Tin Mừng, để chia sẻ niềm tin, tạo
ra một môi trường trực tuyến tích cực và giao
tiếp với cộng đồng không? Như thế nào?
2. Các Ki-tô hữu có cần hiện thực hóa cuộc đời
“nhân bản-truyền thông-Tin Mừng” của mình
bằng đời sống phục vụ, với nhân trí, nhân chí

11 Ga 1,1.
12 Mc 10,45.
để thi hành sứ vụ loan báo Tin Mừng… 1 9
luôn hướng về, luôn vươn đến Chân-Thiện-Mỹ
tuyệt đối... là chính Đức Ki-tô Giê-su để có thể
thiết thực góp phần vào công cuộc loan báo Tin
Mừng không? Như thế nào? Đâu là vai trò của
mục vụ truyền thông?
3. Có phải nếu khởi đi từ đạo lý làm người (nhân
đạo), con người sẽ luôn thao thức, sẽ luôn khao
khát, sẽ nỗ lực khám phá... để tìm ra thiên đạo
đích thực?
13 Nếu vậy, thiên đạo đích thực của
các Ki-tô hữu là gì? Cụ thể, thiên đạo đích thực
của bạn là gì, có góp phần làm nên “nhân bảntruyền thông-Tin Mừng” không? Mục vụ truyền
thông thì sao; có giúp được gì cho bạn không?
4. Có người nói mục vụ truyền thông cần góp phần
huấn luyện nhân sự biết “lắng nghe”, một kỹ
năng quan trọng giúp đón nhận các mầu nhiệm
trong đức tin chân chính. Bạn nghĩ sao? Có áp
dụng cho người đi rao giảng Tin Mừng không?
Tại sao? Như thế nào?
5. Thế còn… bạn có thể nói gì thêm về các đề tài
sau đây: (1) Hiện tình của truyền thông Công
giáo; (2) Ứng dụng truyền thông vào công tác
mục vụ; (3) Ảnh hưởng của truyền thông trên
đời sống đạo của Ki-tô hữu; (4) Những cải thiện
nào được cho là cần thiết đối với truyền thông
nói chung, và nói riêng truyền thông Công giáo?
22-10-2023, Minh Triết CD

13 Hành trình giáo dục ấy phải như kiềng ba chân: gia
đình, nhà trường (nhà thờ), xã hội. Thiếu một trong ba
chân, hành trình sẽ không trọn vẹn; chương trình đào tạo
sẽ khập khiễng, đổ vỡ.
10 Một cái nhìn về nhân bản trong mục vụ truyền thông…
MỘT CÁI NHÌN VỀ NHÂN BẢN
TRONG MỤC VỤ TRUYỀN THÔNG…
ĐỂ THI HÀNH SỨ VỤ LOAN BÁO TIN MỪNG 1
Nhiều chủ đề, nhiều đề tài…
https://youtu.be/asfBUP7vmGA
Một công trình…
https://youtu.be/5LW_ohTNU58
Thuộc về mục vụ truyền thông…
https://youtu.be/YNIwrGS-aSw
Để hỗ trợ công cuộc loan báo Tin Mừng
https://youtu.be/wDhtlt0Rw9A
Gợi ý thảo luận
https://youtu.be/r5VxOHE-q6E
22-10-2023, Minh Triết CD