14/07/2023
3 GIAI ĐOẠN TRÊN ĐƯỜNG ĐẠO (TÌM ĐẠO, TU ĐẠO, THÀNH ĐẠO) GẮN LIỀN VỚI 3 CHỮ NGỘ (NGỒ NGỘ, GIÁC NGỘ, CHỨNG NGỘ).
Trước tiên Ta phải hiểu được thế nào là Đạo? Mỗi người có mỗi cách hiểu hay định nghĩa khác nhau về Đạo.
Đạo ở đây được hiểu như sau:
Đạo là chân lý bất biến, là nguyên lý vận hành, là nguồn gốc, là bản chất thật sự của toàn thể vũ trụ và muôn loài vạn vật hữu hình cũng như vô hình. Nguyên lý đó là: "Vạn vật đồng Nhất thể, Nhất thể tạo ra Vạn vật, Vạn vật quay về hợp nhất với Nhất thể".
1. Giai đoạn đầu tiên trên đường Đạo là tìm Đạo: Người tìm Đạo thường thấy cái gì cũng "ngồ ngộ". Nghĩa là thấy pháp môn nào cũng hay hay, siêu việt, mầu nhiệm, thiêng liêng, phi phàm, tối thượng... Cho nên pháp môn nào họ cũng cho là Đạo, là chân lý.
- Hạng người hạ căn: thường thì họ không tìm hiểu kỹ càng một cách bao quát những ưu và nhược điểm của pháp môn đó, họ vội vàng chấp nhận và lao vào tu tập. Và khi tu tập một thời gian, họ đạt được một số thành tựu hạn chế thì họ liền cho rằng "đây là Đạo", "đây là chánh Pháp", chỉ có pháp môn này là tối thượng, ngoài ra đều là hư vọng. Thường thì họ gắn bó cả đời với pháp môn đó mà chẳng đạt được kết quả thù thắng nào, chẳng tìm ra được Đạo.
- Hạng người trung căn: thường thì họ thích nhảy cóc, nhảy từ pháp môn này qua pháp môn khác; hoặc đứng núi này trông núi nọ. Và như vậy, cả cuộc đời họ cứ luẩn quẩn đi tìm kiếm trong nhiều pháp môn, nhiều hệ tư tưởng, nhiều triết lý. Nhưng đến cuối đời họ cũng chưa có duyên để tìm ra được Đạo.
- Hạng người thượng căn: thường thì họ luôn không hài lòng với những pháp môn, hệ tư tưởng, triết lý mà họ đã gặp bởi vì nó không giải đáp thỏa đáng được những câu hỏi, những nghi vấn mà họ đặt ra. Do vậy mà họ cũng tìm kiếm ở nhiều giáo lý khác nhau. Tuy nhiên, cuối cùng thì họ cũng tìm ra được Đạo, còn thời gian dài hay ngắn là tùy thuộc nhân duyên của mỗi người.
Nếu trên đường tìm Đạo mà Ta có duyên lành gặp được Bậc hiền trí truyền Đạo hoặc đọc được cuốn sách "Vạn vật đồng nhất thể" của tác giả Nguyễn Văn Thọ thì Ta sẽ rút ngắn được thời gian tìm kiếm Đạo rất nhiều, không cần phải đi luẩn quẩn tìm kiếm trong vô vọng. Tác giả là một bác sĩ quân y Việt Nam, ông đã bỏ ra thời gian 40 năm để nghiên cứu tất cả các tôn giáo, các hệ tư tưởng, các triết lý và cả khoa học hiện đại trên toàn thế giới để tìm ra được giáo lý chung nhất của tất cả, cái mà ông gọi là "Vạn giáo nhất lý", để tìm ra Đạo. Ai quan tâm có thể đọc sách ở link sau:
https://thuviensach.vn/thien-dia-van-vat-dong-nhat-the-958.html
2. Giai đoạn thứ hai trên đường Đạo là tu Đạo: một khi đã tìm ra được Đạo, đã hiểu biết được Đạo cũng có nghĩa là đã "Giác ngộ" được Đạo. Giác là biết, ngộ là nhận ra (biết hay nhận ra có thể là do được nghe, được đọc và mình hiểu và tin vào điều đó; hay tự mình tư duy, quán chiếu mà ra).
Khi chưa hiểu biết về Đạo, chưa tìm ra được Đạo mà đã lao vào tu cái mà Ta tưởng là Đạo, thì gọi đó là "tu mù" vậy.
Mục đích của tu Đạo là để thành Đạo.
3. Giai đoạn cuối trên đường Đạo là Thành Đạo: thành Đạo có nghĩa là quay về (hoàn nguyên), hợp nhất được cái Ta (cái bản thể thiêng liêng bên trong của Vạn thể) với cái Nhất thể (cái tạo ra Vạn thể). Lúc này thì "Ta là Đạo, Đạo cũng là Ta", hay "Một là Tất cả, Tất cả là Một". Điều này đồng nghĩa với việc tự mình "chứng ngộ" được Đạo, tự mình trải nghiệm được trạng thái hợp nhất thiêng liêng đó, chứ không phải chỉ được nghe, được biết đến như ở giai đoạn "giác ngộ".
Vậy phải tu như thế nào để thành Đạo?
Muốn vậy thì phải diệt trừ được: tham muốn, sân hận, si mê, hôn trầm, thụy miên, phóng dật, nghi ngờ, kiêu ngạo ngã mạn, khen mình chê người, ghanh ghét đố kỵ, sợ hãi, thất tình, lục dục... Hay phải luôn ở trong trạng thái: vô cầu, vô niệm, vô chấp thủ, vô vi, vô ưu, vô lo, vô thức, vô tâm... Hay như trong nhiều pháp môn của Phật Pháp dạy rằng: "phải luôn luôn phòng hộ các căn không dính mắc vào các trần", "an trú trong vô tướng tâm định là giải thoát", "tâm không trụ vào nơi nào thì đó là tâm giải thoát", "đối cảnh vô tâm, hỏi chi thiền?"...
Để được thành Đạo không phải là chuyện đơn giản, không phải là việc có thể tu trong một kiếp, mà có thể phải tu trong nhiều nhiều kiếp, tùy thuộc vào nhân duyên của mỗi người. Nếu chưa Thành Đạo thì còn phải tái sinh trở lại (luân hồi) để tu tiếp. Nếu đã thành Đạo rồi thì xem như đã được về nhà, không cần phải tái sinh trở lại nữa.