11/09/2025
ชีวิตคือการเรียนรู้…ไม่ใช่การตัดสิน
เรามักง่าย กับตัวเองเกินไป…
เมื่อเกิดความผิดพลาดอะไรเกิดขึ้นในชีวิต ก็ตัดจบทันทีว่า “ฉันมันแย่ ฉันมันโง่ ฉันมันไร้ค่า ไม่ได้เรื่อง”
เพราะการตัดสินมันง่าย ทำให้ความรู้สึกต่างๆ จบเร็ว ให้เรื่องนั้นผ่านไปดีกว่า ไม่ต้องไปรู้สึกผิด หรือจมอยู่กับความทุกข์อีก
แต่นั่นคือการหนีออกจาก “การเรียนรู้”
การเรียนรู้นั้นยาก…
เพราะมันคือความละเอียดของการใช้ชีวิต ซึ่งตรงข้ามกับความมักง่าย ซึ่งเป็นการใช้ชีวิตแบบหยาบๆ ไม่มีความใส่ใจต่ออะไรใดๆทั้งสิ้น ซึ่งจะนำเราไปสู่นิสัยบางอย่างเช่น มักง่าย หุนหันพลันแล่น ไม่มีความละเอียดรอบคอบ ขาดสติและอื่นๆอีกมากมาย
ทั้งการเรียนรู้นั้น เป็นภาวะที่เราต้องอยู่กับความรู้สึกและความเจ็บปวดนั้นอย่างเป็นทั้งหมด ต้องรับรู้และสืบค้นมันในทุกแง่มุม
สิ่งเหล่านี้ก่อให้เกิดทั้งความกลัว ความปกป้องตนเอง ความระแวง
ที่พาใจให้คอยหลบเลี่ยงหนีออกจากความจริง
คนส่วนใหญ่จึงเลือกที่จะไม่เรียนรู้ แต่ใช้การ “ตัดสิน” แทน
…
ผมเคยมีเพื่อนสนิท ที่ จากไปเพราะอุบัติเหตุ
และผมเป็นเพื่อนคนเดียว ที่ไม่ได้ ไปดูใจเค้าในช่วงเวลาสุดท้าย
เพื่อนๆ พยายามติดต่อผม ให้ มาให้ทัน
แต่ผมไม่อยู่บ้าน ไม่ทราบข่าวที่ทุกคนพยายามแจ้งแล้ว
เมื่อผมกลับมาบ้าน ได้รับทราบ ข่าวร้ายนั้น
ผมเสียใจมาก ทรมาน และ รู้สึกบีบคั้นกับตัวเองมาก
เป็นความเจ็บปวดที่เหมือน ถูกของหนัก ลงมาทับที่กลางใจ
เป็นความโกรธ ที่ไม่รู้จะไปลงที่ไหนได้ ทั้งอารมณ์ และความรู้สึก ต่างถาโถมกันเข้ามา
และผมรีบ ตัดจบเรื่องนี้ ด้วยการ ตัดสิน ตัวเองซะ เพื่อหลบความรู้สึกต่างๆ
โดยให้ตัวเอง เป็น คนรับความผิดทั้งหมดนั้น เพื่อผมจะสามารถกลืนความรู้สึกทั้งหมดนั้นลงไปได้ และผมใช้คำพูดต่อตัวเองว่า “ผมผิดกับเพื่อน”
เพื่อให้เรื่องนี้ จบไป
แต่สิ่งที่ตามหลอกผมไม่ใช่แค่การสูญเสียเพื่อน
แต่คือการตัดสินตัวเองว่า “ฉันผิดกับเพื่อนมาก”
ผมรู้สึกเหมือนตัวเองแย่ ไม่ไปเจอเพื่อนในเวลาที่ควรไป
ตกขบวน ไม่ได้อยู่ดูใจ เหมือนทอดทิ้งเขาไป
แต่ผมตัดจบความรู้สึกทั้งหมด แล้วสรุปเพียงว่า “ฉันผิดกับเพื่อน”
แต่หากว่าผมใช้ชีวิตที่เป็นการเรียนรู้ ชีวิตผมจะเปลี่ยนไป ผมไม่ต้องกลืนเลือด ไม่ต้องสร้างบาดแผลให้กับตัวเอง เพราะความจริงคือ…ผมไม่รู้ข่าว และวันนั้นผมไม่ได้อยู่บ้าน
ผมไม่มีทางรู้ล่วงหน้าได้เลย ว่าเพื่อนจะเกิดอุบัติเหตุ
และจริง ๆ ไม่มีใครโทษ หรือว่าผมผิดเลย
เพราะเอาเข้าจริง ในความเป็นผม ถ้าวันนั้นผมรู้ข่าว และมีโอกาสไปได้ ผมคงรีบไปแน่นอน
แต่ทำไมผมกลับเลือกที่จะตัดสินว่า “ฉันมันแย่ ฉันผิดกับเพื่อน”?
เพราะตอนนั้นมีความรู้สึกมากมายถาโถมเข้ามา ทั้งตกใจ ช็อค เสียใจ บีบคั้น ทรมาน
ผมรับไม่ได้กับสิ่งที่เกิดขึ้น จึงหาที่ลง หาคนผิด แต่ไม่มีใครให้โทษ
สุดท้าย…ผมเลือกโทษตัวเอง เพื่อจะได้บรรเทาความเสียใจทั้งหมดนั้น
แล้วก็ปล่อยให้การตัดสินนี้ฝังลึกอยู่ในใจมาตลอด
แต่สิ่งที่น่ากลัวกว่าเหตุการณ์นั้น คือการที่ผม ”ใช้ชีวิตที่เป็นการตัดสิน“ แทนที่จะ “ใช้ชีวิตที่เป็นการเรียนรู้“
ซึ่งการใช้ชีวิตที่เป็นการตัดสิน ได้กลายเป็นเข็มทิศผิด ๆ ชี้นำชีวิต
การตัดสินมันง่าย… เพราะเราไม่ต้องอยู่กับความเจ็บปวด แค่สรุปให้ผ่าน ๆ ไป
แต่เราไม่เคยรู้เลยว่า การตัดสินนั้น กำลังสร้าง “ความเห็นผิด” ที่ฝังอยู่ในใจเราเอง
ส่วนการเรียนรู้นั้นยาก…
เพราะต้องมีสติ ตั้งมั่น จ้องตรงไปที่เหตุการณ์ รับรู้ว่ามีความรู้สึกอะไรบ้าง และสิ่งนั้นส่งผลอย่างไรกับเรา
ต้องยอมละเอียดกับความจริงที่เผชิญ แม้จะเจ็บปวด บีบคั้นเพียงใด
เพราะการอยู่กับมันตรง ๆ ต่างหาก ที่จะทำให้เรา “แจ่มแจ้ง”
ถ้าผมไม่เคยกลับมาเรียนรู้เรื่องที่ตัดสินไว้ว่า “ผมผิดกับเพื่อน”
วันนี้ผมคงยังมีชีวิตอยู่กับความระแวง คอยพยายามทำตัวให้ดี ให้เป็นที่พอใจของเพื่อน
เพื่อชดเชยว่า “ฉันจะไม่ผิดกับเพื่อนของฉันอีก”
ชีวิตแบบนั้นเต็มไปด้วยการตัดสิน วนไปวนมา ไม่รู้จบ และมันเป็นทุกข์อย่างยิ่ง
การตัดสินมันง่าย… แต่นำไปสู่ความหลง และสร้างทุกข์ไม่รู้จบ
การเรียนรู้นั้นยาก… แต่เป็นทางเดียวที่จะทำให้เราจบ เคลียร์ และแจ่มแจ้งได้อย่างแท้จริง
ดังที่พระพุทธองค์สั่งสอนชาวโลกไว้ ในเรื่องการ(เรียน)รู้ทุกข์ จน ชีวิตแจ่มแจ้งอริยสัจ4
เจริญธรรม
พระกอล์ฟ
