29/05/2026
سنڌ جي تاريخ ✨
سنڌ دنيا جي قديم ترين تهذيبن مان هڪ عظيم تهذيب جي ڌرتي آهي۔ هتي هزارين سال اڳ “سنڌو ماٿريءَ جي تهذيب” وجود ۾ آئي، جنهن جا آثار اڄ به Indus Valley Civilization جي صورت ۾ مشهور آهن۔ ان تهذيب جو سڀ کان وڏو ۽ مشهور شهر Mohenjo-daro آهي، جنهن کي “مئلن جو دڙو” پڻ چيو وڃي ٿو۔ هتي جي ماڻهن وٽ منظم شهر، بهترين نيڪال جو نظام، واپار ۽ هنر موجود هئا، جيڪي ان دور جي ترقيءَ جو ثبوت آهن۔
سنڌ تي مختلف دورن ۾ ڪيترن ئي حڪمرانن حڪومت ڪئي۔ راجا ڏاهر جي دور ۾ سنڌ هڪ آزاد رياست هئي، پوءِ 712ع ۾ Muhammad bin Qasim سنڌ ۾ اسلام آندو۔ اسلام اچڻ بعد سنڌ علم، ادب ۽ ثقافت جو اهم مرڪز بڻجي وئي۔ هتي ڪيترائي مدرسه، مسجدون ۽ علمي مرڪز قائم ٿيا، جن مان اسلامي تعليم پوري برصغير ۾ پکڙجي وئي۔
سنڌ جي تاريخ صرف جنگين تائين محدود ناهي، پر اها صوفي ازم، محبت ۽ انسانيت جي تاريخ پڻ آهي۔ Shah Abdul Latif Bhittai، Sachal Sarmast ۽ Lal Shahbaz Qalandar جهڙن بزرگن پنهنجي شاعري ۽ تعليمات ذريعي محبت، ڀائيچاري ۽ امن جو پيغام ڏنو۔ سندن ڪلام اڄ به سنڌ جي هر ڪنڊ ۾ ٻڌو وڃي ٿو۔
سنڌ جي ثقافت به تمام شاهوڪار آهي۔ اجرڪ ۽ سنڌي ٽوپي سنڌ جي سڃاڻپ آهن۔ سنڌي ماڻهو پنهنجي مهمان نوازي، محبت ۽ روايتن سبب مشهور آهن۔ هتي جي لوڪ موسيقي، ڌمال، ۽ صوفي شاعري سڄي دنيا ۾ پسند ڪئي وڃي ٿي۔
1947ع ۾ پاڪستان ٺهڻ بعد سنڌ پاڪستان جو اهم صوبو بڻيو۔ Karachi پاڪستان جو سڀ کان وڏو شهر ۽ معاشي مرڪز آهي، جيڪو سنڌ ۾ واقع آهي۔ سنڌ اڄ به تعليم، واپار، زراعت ۽ ثقافت جي حوالي سان وڏي اهميت رکي ٿي۔
“سنڌ صرف هڪ ڌرتي ناهي، پر اها محبت، ثقافت، امن ۽ تهذيب جو نالو آهي.” ❤️
Najma Kawish
Comrade Rukhsana Halepoto
Mehak Sindhi
Sindhi Channel
