27/04/2026
၁။ လောဘ (Greed/Attachment)
• သဘောတရား: ကပ်ငြိခြင်း၊ တွယ်တာခြင်း။
• ဥပမာ: အဝတ်အစားပေါ်မှာ ကပ်နေတဲ့ "ဆီ" လိုပဲဗျ။ ခွာရခက်တယ်။ အာရုံတစ်ခုခု (ရုပ်ဝတ္ထုဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ) ကို "ငါ့ဟာ၊ ငါ့ဥစ္စာ" လို့ စွဲလန်းနေတာဟာ လောဘရဲ့ သဘောပါပဲ။
၂။ ဒေါသ (Anger/Hatred)
• သဘောတရား: ကြမ်းတမ်းခြင်း၊ ဖျက်ဆီးခြင်း။
• ဥပမာ: ပြင်းထန်တဲ့ "အဆိပ်" ဒါမှမဟုတ် လောင်မြိုက်နေတဲ့ "မီး" နဲ့ တူပါတယ်။ ဒေါသဖြစ်လာရင် ကိုယ့်စိတ်ကိုလည်း အရင်လောင်တယ်၊ ဘေးနားကလူကိုလည်း ထိခိုက်စေတယ်။ စိတ်တိုတာတင်မကဘဲ ဝမ်းနည်းတာ၊ ကြောက်လန့်တာ၊ စိုးရိမ်တာတွေဟာလည်း ဒေါသရဲ့ အနွယ်ဝင်တွေပါပဲ။
၃။ မောဟ (Delusion/Ignorance)
• သဘောတရား: အမှန်ကိုမသိခြင်း၊ တွေဝေခြင်း။
• ဥပမာ: မှောင်အတိကျနေတဲ့ "အမှောင်ထု" လိုပါပဲ။ ကောင်းတာလုပ်ရင် ကောင်းကျိုးရမယ်၊ မကောင်းတာလုပ်ရင် မကောင်းကျိုးရမယ်ဆိုတဲ့ အမှန်တရား (ကံ၊ ကံ၏အကျိုး) ကို ဖုံးကွယ်ထားတာပါ။ သူကတော့ အဆိုးဆုံးပဲဗျ၊ ဘာလို့လဲဆိုတော့ လောဘနဲ့ ဒေါသဖြစ်တိုင်းမှာ သူက အနောက်ကနေ အမြဲတမ်း အရိပ်လို ပါနေလို့ပါ။
#တရားဓမ္မ
