17/02/2026
ڕۆژوو تەنها ئەنجامدانی کردارێک نییە؛ بەڵکو دەستبەرداربوونێکی ئیرادییە لەوپەڕی تواناییدا. گێڕانەوەی دەستە لە کاتی توانای پێگەیشتندا، بێدەنگییە لە کاتی توانای دەربڕیندا، و دامرکاندنەوەی نەفسە لە کاتی هەڵچوونی تووڕەییدا. هەر لەبەر ئەم ڕازەیە کە ڕۆژوو بێدەنگترین پەرستشەکانە. نوێژ بەرجەستەیە و دەبینرێت، زەکات ئاشکرایە و دەزانرێت، حەج سەفەرە و دەردەکەوێت. بەڵام ڕۆژوو نهێنییەکە لە نێوان بەندە و خالقدا دەمێنێتەوە. هیچ کەس نازانێت کە ئایا لە ناخەوە برسیتیت یان نا، و ئەو ڕازەی کە پەنهانە، تەنها و تەنها تایبەتە بە زاتی حەق. خوای گەورە دەفەرموێت: "هیچ شتێک هاوشێوەی ئەو زاتە نییە"، ڕۆژووش پەرستشێکی بێ وێنە و بێ هاوتایە، چونکە پەرستشەکانی دی بە 'بوون' و 'کردار' ئەنجام دەدرێن، لێ ڕۆژوو بە 'نەبوون' و 'تەرککردن' دێتە دی. نوێژ بە جووڵە و کردارە، زەکات بە بەخشین و ماڵە، نزا بە چرپە و وتارە؛ لێ ڕۆژوو، تەنها بە وازهێنان و تەرککردنە. تا بەندە زیاتر فێری وازهێنان و دەستبەرداربوون بێت، ئەوەی لێی کەم دەبێتەوە، لە بەرامبەردا فەزڵی تێدا سەرڕێژ دەبێت: تووڕەیی دەپووکێتەوە و ڕەحمەت دەپشکوێت، تەماع دەسڕێتەوە و ئارامی جێی دەگرێتەوە، 'خۆیی' و ئەنانیەت لاواز دەبێت، و مەقامی 'نزیکبوونەوە' باڵا دەکات. مرۆڤ وا دەپندارێت کە گەدەی برسییە، کەچی لە ڕاستیدا ئەوە نەفسی ئەممارەیە کە برسیکراوە، و ئەمە یەکەمین ساتە کە ڕۆح تێربوون و ئارامی دەچێژێت.
هەر لەبەر ئەمەشە حەق تعالی دەفەرموێت: "ڕۆژوو تەنها بۆ منە". چونکە بەندە لەو حاڵەتەدا هیچ کردارێک ناکات، بەڵکو نزیک دەبێتەوە لە سیفەتە ئیلاهییەکان: واتە گەیشتن بە مەقامی 'بێ نیازی'. ئەو عارفەی پاروویەک لە خۆی دەگرێتەوە، لە ڕاستیدا دونیای لە خۆی دوور خستووەتەوە؛ ئەو کەسەی قووتمێک ئاو ڕادەگرێت، ئارەزووەکانی نەفسی کۆت کردووە؛ ئەو کەسەی تووڕەییەک قوت دەدات، زمانحاڵی نەفسی سرەواندووە.
شێخ ئیبن عەرەبی (ڕەحمەتی خوای لێ بێت) لە (الفتوحات المكية)دا دەفەرموێت: "ڕەمەزان" ئاوێنەی ناوی پیرۆزی "الصمد"ە (ئەو زاتەی بێ نیازە لە هەموو شتێک)، پەرستشی ڕۆژوو کە هیچ هاوشێوەیەکی نییە، لە مانگێکدا ئەدا دەکرێت کە هەڵگری ناوی پیرۆزی خوایە کە بێ هاوتایە. پێغەمبەری سەروەرمان (سەلامی خوای لەسەر بێت) دەفەرموێت: "کاتێک مانگی ڕەمەزان دێت، دەرگاکانی بەهەشت ئاوەڵا دەکرێن..." وشەی "جەننەت" (بەهەشت) لە ڕووی زمانەوانییەوە بە واتای 'داپۆشین' دێت، لەبەر ئەوەی ڕەمەزان مانگی ڕۆژووە و ڕۆژووش پەرستشێکی پەنهانە و بە چاو نابینرێت، دەرگاکانی جەننەت دەکرێنەوە بۆ ئەوەی ئەم پەرستشە نهێنییە لە هەناوی خۆیدا دابپۆشێت. خوای گەورە بە فەرموودەی قودسی "ڕۆژوو تەنها بۆ منە"، ئەم پەرستشەی کێشاوەتەوە بۆ لای زاتی خۆی، و ڕایگەیاندووە کە تەنها خۆی پاداشتی بێسنووری دەداتەوە.
لەکۆتاییدا، عارفانە دەست بە نزا دەگرین: ئەی پەروەردگاری سەمەدم، تۆ ئەو زاتە بێ نیازەی کە موحتاجی هیچ نیت، بەڵام من لە دەست نەفسی پڕ لە نیاز و موحتاجیم بێزار و ماندووم. خوایە، ئەم برسیەتییەی جەستەم بکە بە نوورێک لە دڵمدا، و ئەم مانگی ڕەمەزانە بکە بە سەرچاوەی خاوێنبوونەوە و تەزکیەی ڕۆحم. تووڕەییم بتوێنەوە و نەرمی بکە، زمانم شیرین و پاراو بکە، و نیگای چاوم پاک بکەوە. خوایە، بمخەرە ڕیزی ئەو عارفانەی کە بە ئاگایی و حوزووری دڵەوە ڕۆژوو دەگرن، باری قورسی نەفسم سووک بکە، و باڵی ڕۆحم بەرەو ئاسمانی نزیکیی خۆت فڕاوان بکە. لەم مانگە پیرۆزەدا، بە فەزڵ و کەرەمی بێسنووری خۆت، بمکە بە یەکێک لەو بەندانەی کە بە ئاسانی بەرەو نوور و حەق دەگۆڕێن.
