21/05/2020
আন্তৰ্জাতিক চাহ দিৱস-
ব্ৰহ্মপুত্ৰ জৈৱিক সমাজ, অসম,
ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যক্ৰম
চাহ কৃষি কৰ্ম আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিভাগ, অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়।
আজি "আন্তৰ্জাতিক চাহ দিৱস" । ২০১৯ চনৰ ২১ ডিচেম্বৰত ৰাষ্ট্ৰসংঘই লোৱা সিদ্ধান্ত মৰ্মে এই দিৱস আজি সমগ্ৰ বিশ্বই প্ৰথম বাৰৰ বাবে পালন কৰিছে। সংঘৱদ্ধভাৱে আৰু শক্তিশালী ৰূপত কাম কৰি চাহ উদ্যোগৰ বহনক্ষম উৎপাদন (sustainable production), চাহ পান কৰাৰ জনমূৰি হাৰ বৃদ্ধি আৰু লগতে বিশ্বৰ শতসহস্ৰ শ্ৰমিকৰ জীৱন ধাৰন প্ৰণালীৰ উন্নীতকৰণৰ ওপৰত এই দিৱসে জোৰ দিছে । ভাৰতবৰ্ষৰ ৫২% চাহ উৎপাদনেৰে অসমক বিশ্ববাসীৰ সম্মুখত শক্তিশালী চিনাকি দাঙি ধৰিবলৈ সক্ষম হোৱা চাহ উদ্যোগটোৱে দেশৰ অৰ্থনীতিত এক সুকীয়া স্থান দখল কৰি অহাৰ লগতে অসমৰ পৰ্যটন ক্ষেত্ৰখনতো গুৰুত্বপূৰ্ণ ভুমিকা পালন কৰি আহিছে। অসমৰ এই চাহ কৃষি কৰ্মত অন্য এক নতুনত্ব আহে ৭০ দশকৰ পিছৰ পৰা। সেই সময়তেই চৰকাৰে সাধাৰণ মানুহে চাহ খেতি কৰাৰ যি প্ৰতিবন্ধকতা আছিল, সেই আইনৰ কিছু সালসলনি ঘটাই ক্ষুদ্ৰ পর্যায়টো এই খেতি কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰে। যাৰ ফলত বৰ্তমান অসমত প্ৰায় ডেৰ লক্ষ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়ক এই কৃষি কৰ্মৰ সৈতে জড়িত হৈ আছে আৰু মুঠ উৎপাদনৰ পঞ্চাশ শতাংশতকৈয়ো অধিক চাহ এই ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়ক সকলে উৎপাদন কৰি আহিছে। বিগত পাঁচবছৰৰ আগত ভাৰতীয় চাহ বোৰ্ডে ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কক সৰু সৰু চাহ উৎপাদনী কাৰখানা প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈও অনুমতি প্ৰদান কৰে।
উল্লেখযোগ্য যে, অসমত ১৮২৩ চনত প্ৰথম চাহ গছৰ আবিষ্কাৰ কৰা হয়। তাৰ কেইবছৰমানৰ পিছত ১৮৩৫ চনত শদিয়াত প্ৰথম চাহ খেতি কৰা হয়। কিন্তু সৰ্ব প্ৰথমে চাহক ঔষধ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰচাৰক আৰু ভিক্ষু সকলে চাহক এক স্বৰ্গীয় পানীয় হিচাপে অভিহিত কৰিছিল। সমগ্ৰ বিশ্বতে পানীয় হিচাপে চাহৰ স্থান আছে। চাহ খালে দেহা সতেজ হৈ উঠে বাবে এই পানীয় জনপ্ৰিয় হৈ আছে তদুপৰি চাহ হল কলা জাতীয় পানীয়তকৈ কম খৰচী। গৱেষণাৰ জৰিয়তে জ্ঞাত হৈছে যে, চাহত ফ্লেভনয়েড নামৰ এন্টি অক্সিডেন্ট থাকে, যি দেহৰ ক্ষয় ৰোগ প্ৰতিৰোধ কৰে। তদুপৰি চাহে দেহৰ কিছুমান অংগত হোৱা টিউমাৰ বা কেঞ্চাৰ প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। তদুপৰি চাহত ভিটামিন, এমিনো এচিড আৰু দুটা অতি জৰুৰী খনিজ উপাদান আছে। হৃদযন্ত্ৰৰ ক্ৰিয়া গতানুগতিক পৰ্য্যায়ত ৰাখিবলৈ প্ৰয়োজন হোৱা পটাচিয়ামৰ দৰে উপাদান চাহত যথেষ্ট পৰিমাণে পোৱা যায়। পটাচিয়ামে তেজত ছডিয়ামৰ পৰিমাণ নিয়ন্ত্ৰিত কৰি আমাৰ ৰক্তচাপ স্বাভাৱিক ৰখাত সহায় কৰে। চাহত কিছু পৰিমাণে জিংকো আছে- যিটো শৰীৰৰ বৃদ্ধিৰ বাবে দৰকাৰী।
চাহত থকা কেফিনে কেন্দ্ৰীয় স্নায়ুতন্ত্ৰ উজ্জীৱিত কৰে। সেয়ে চাহ খালে টোপনি ভাগে আৰু শৰীৰৰ অৱসাদ দূৰ হয়।
পোনপটীয়াকৈ গছৰ পৰা তুলি অনা চাহগছৰ পাত সকলোতকৈ উপকাৰী। কিন্তু আমাৰ ইয়াত এনেদৰে চাহপাত বিক্ৰী নহয়। সেয়ে বজাৰত প্ৰচলিত ক’লা বা সেউজীয়া চাহ খাব পাৰি। ইয়াত ফ্লাভোনায়ড নামৰ এন্টি-অক্সিডেন্ট ৬১ শতাংশ আছে।
চাহ খালে শৰীৰ যথেষ্ট পৰিমাণে তজবজীয়া হৈ উঠে। ইয়াৰ কাৰণ হ’ল চাহত থলা থিয়োব্ৰোমিন, থিয়োফাইলিন আৰু কেফিন আদি উপাদান। ইয়াৰ ভিতৰত কেফিনেই প্ৰধান। কম মাত্ৰাত কেফিনে আমাৰ স্নায়ুবোৰক সবলতা প্ৰদান কৰে।
কিন্তু বেছি মাত্ৰাত ই শৰীৰৰ ক্ষতি কৰে। চাহপাতৰ পৰা প্ৰায় ৮০ শতাংশ কেফিন চাহৰ পানীত মিলি যায়। যদি কোনোৱে গড়ে প্ৰতিদিনে তিনিকাপকৈ চাহ খায়, তেন্তে প্ৰায় ১৫০ মিলিগ্ৰামৰ সমান কেফিন শৰীৰত প্ৰৱেশ কৰে। এই পৰিমাণৰ কেফিনৰ বাবে উদ্বেগৰ কাৰণ নাই।
চাহপাত টেনিনৰ এক বৃহৎ উৎস। এক কাপ চাহৰ পৰা প্ৰায় ১৫০ মিলিগ্ৰাম টেনিন পোৱা যায়। খাদ্যগুণৰ পৰা চাবলৈ গ’লে টেনিন আমাৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে মুঠেও প্ৰয়োজনীয় নহয়।
টেনিনে শৰীৰৰ আয়ৰণৰ দৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ খনিজ শোষণত বাধা দিয়ে। ওপৰঞ্চিভাৱে টেনিন পাকস্থলীত গৈ টেনিক এচিডলৈ ৰূপান্তৰিত হয়।
সেয়ে যিসকল লোকে অম্বল বা ক্ষুধামান্দ্যত(Acidity) ভুগিছে, তেনেলোকে চাহ বা কফি পৰিহাৰ কৰা ভাল।
চাহ খালে আমাৰ ব্লাড প্ৰেচাৰ কম ৰখাত সহায় কৰে। চাহত থকা গামা এমিনো বিউটৰিক এচিড যৌগৰ বাবে এনে হয়।
প্ৰতিদিনে গ্ৰীন-টি খোৱা মানুহৰ মাজত পাকস্থলীৰ কেন্সাৰ ৰোগত মৃত্যু হোৱা লোকৰ সংখ্যা কম।
বেছি পৰিমাণে চাহ খোৱাৰ বাবে গেচট্ৰিক আলচাৰ নহয়, বৰঞ্চ এনে আলচাৰ কমোৱাতহে সহায় কৰে।
চাহ খালে ডায়েৰিয়া প্ৰশমিত হয়।
চাহত থকা কেটিচিন নামৰ পলিফেনল যৌগই ইনফ্লুয়েঞ্জা আৰু কলেৰা ৰোধ কৰে।
প্ৰতিদিনে ৰাতিপুৱা কিশোৰ-কিশোৰী, যুৱক-যুৱতী, বৃদ্ধ-বৃদ্ধাই চাহ খালেও শিশুক চাহ খাবলৈ দিয়া নহয়। অৱশ্যে বিদেশত শিশুৱেও ৰাতিপুৱাটো আৰম্ভ কৰে ডাঙৰ কাপৰ চাহৰ শোহা মাৰি। শিশুৱে চাহ খাব লাগে নে নালাগে এই বিতৰ্ক আজিও অব্যাহত।
বিভিন্ন পৰীক্ষালব্ধ ফলৰ পৰা দেখা গৈছে যে, ভাৰতৰ প্ৰায় ৫০ ভাগ শিশু অপুষ্টিজনিত ৰক্তাল্পতাৰ চিকাৰ। নিয়মিত গাখীৰ, চেনি আৰু চাহৰ সম্বন্বিত গুণাগুণেৰে চাহ পান কৰালে এই সমস্যা দূৰ হ’ব পাৰে। সকলো তথ্যৰ অন্তত এটা কথা স্পষ্ট ৰূপত দেখা যায় যে, চাহ হল মানুহৰ শৰীৰৰ অন্যতম "য়ুমুনীতি বুষ্টাৰ" অৰ্থাৎ ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা থকা পানীয়।
অসমৰ নখন জিলাৰ ৬৫ জন ক্ষুদ্ৰ জৈৱিক পদ্ধতিৰে চাহখেতি কৰা খেতিয়কৰ উমৈহতীয়া সংগঠন ব্ৰহ্মপুত্ৰ জৈৱিক সমাজ , অসমৰ সদস্য সকলেও বিগত চাৰি বছৰ ধৰি উৎপাদন কৰি আহিছে হস্ত নিৰ্মিত জৈৱিক চাহ। ইংৰাজী ২০১৬ চনৰ মে' মাহত অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ত চাহ কৃষি কৰ্ম আৰু প্ৰযুক্তি বিদ্যা বিভাগৰ অধীনৰ চাহ কৃষি কৰ্ম পৰামৰ্শ কাৰ্যক্ৰম অন্তৰ্গত তথা অসম চৰকাৰৰ উদ্যোগ বিভাগৰ চাহ সঞ্চালকালয় দ্বাৰা অনুষ্ঠিত হোৱা ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ এক আবাসীক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ অন্তত গঠন কৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ জৈৱিক সমাজ, অসমৰ সদস্য সকলে জৈৱিক কৃষিৰ দ্বাৰা উৎপাদিত কেঁচা চাহ পাতক হাতেৰে পকাই সদস্য সকলৰ নিজ নিজ গৃহত থকা সৰু কুটিৰ উদ্যোগত পকা পাত হিচাপে তৈয়াৰ কৰি বিগত কেইবছৰ মানৰ পৰা বিক্ৰী কৰি আহিছে, যি বজাৰত বৰ্তমান সকলোৰে সমাদৃত। উল্লেখযোগ্য যে, নতুন দিল্লীত অনুষ্ঠিত ভাৰতীয় আন্তৰ্জাতিক বাণিজ্য মেলা, কলকাতাৰ এছিয়ান দেশীয় প্ৰাকৃতিক আৰু জৈৱিক মেলা, অসম আন্তৰ্জাতিক কৃষি- উদ্যান মেলা আদিতো অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ সহযোগত ব্ৰহ্মপুত্ৰ জৈৱিক সমাজ, অসমৰ সদস্য সকলে জৈৱিক চাহ প্ৰদৰ্শন কৰি পুৰস্কৃত হৈছিল। সাম্প্ৰতিক সময়ত কভিদ ১৯ প্ৰতিহত কৰাৰ বাবে ৰোগ প্ৰতিৰোধৰ ক্ষমতা থকা সহজাত আৰু কম খৰচী পানীয়ই হল জৈৱিক চাহ। বাতৰি কাকতৰ খবৰ অনুসৰি, কিছুদিনৰ আগতে অৰুণাচল প্ৰদেশৰ তেজুত ধৰা পৰা তথা বৰ্তমান সুস্থ হোৱা কভিদ ১৯ ৰোগী গৰাকীক চিকিৎসাৰত অৱস্থাত পান কৰিবলৈ দিয়া হৈছিল যথেষ্ট পৰিমাণে জৈৱিক চাহ পানী। কৰ'ণা ভাইৰাছৰ প্ৰতিৰোধাৰ্থে ঘৰুৱাভাৱে নিৰ্মিত চাহ পান কৰি সকলোকে নিজ দেহত প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ঘৰুৱাভাৱে চাহ নির্মাণকাৰী ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়ক সকলকো উৎসাহিত কৰাৰ এইয়াই অন্যতম সময়।
আন্তৰ্জাতিক চাহ দিৱসৰ শুভ ক্ষণত ব্ৰহ্মপুত্ৰ জৈৱিক সমাজ , অসমে অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ত চাহ কৃষি কৰ্ম আৰু প্ৰযুক্তি বিদ্যা বিভাগৰ বিভাগীয় মুৰব্বী সহ বিভাগটোত কৰ্মৰত সমূহ পৰিয়ালক আৰু শুভাকাংক্ষী ৰাইজক আন্তৰিক কৃতজ্ঞতা সহ শুভেচ্ছা জ্ঞাপন কৰিছে।
( চাহ সম্পৰ্কীয় তথ্য সমূহ বিভিন্ন উৎসৰ পৰা সংগৃহীত)