ಬಸವಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ

ಬಸವಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ " ಬಸವ ತತ್ವ ಹಾಗೂ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಸಾರ "🙏

ಜಂಗಮದ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯವ ಕಳೆಯುವದು ಎಂದರೇನು ಶರಣ ತತ್ವದಲ್ಲಿ?ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಒಂದು ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹುಡುಗ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಚುರುಕು ಹುಡುಗ. ...
08/10/2026

ಜಂಗಮದ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯವ ಕಳೆಯುವದು ಎಂದರೇನು ಶರಣ ತತ್ವದಲ್ಲಿ?

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಒಂದು ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹುಡುಗ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಚುರುಕು ಹುಡುಗ. ಮೊದಲ ದಿನವೇ ಎಲ್ಲರ ಮನ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಊಟಕ್ಕೆ ಕುಳಿತಾಗ ಪಕ್ಕದವರೊಬ್ಬರು ನಗುತ್ತಾ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ, "ನಿಮ್ಮ ಸರ್‌ನೇಮ್ ಏನು? ಯಾವ ಊರು? ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ ಏನು ಮಾಡ್ತಾರೆ?"

ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಹುಡುಗನ ಮುಖ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಬಿಗಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವನಿಗೆ ಗೊತ್ತು, ಆ ಮೂರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಅವನನ್ನು ನೋಡುವ ಕಣ್ಣು ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಅವನ ಓದು, ಅವನ ಪ್ರತಿಭೆ, ಅವನ ನಡತೆ ಎಲ್ಲವೂ ಆ ಒಂದು ಹೆಸರಿನ ಕೆಳಗೆ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಬಹುದು.

ಎಂಟುನೂರ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೇ ನಿಷೇಧಿಸಲು ಹೊರಟರು. ಅದಕ್ಕೆ ಅವರು ಕೊಟ್ಟ ಹೆಸರು "ಜಂಗಮದ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ ಕಳೆಯುವುದು".

"ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ" ಎಂದರೆ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಹಿಂದೆ ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದನೋ ಅದು. ಅವನ ಹುಟ್ಟು, ಜಾತಿ, ಮನೆತನ, ಹಳೆಯ ಕಸುಬು, ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ತಪ್ಪುಗಳು. ಶರಣರ ಪ್ರಕಾರ ಒಬ್ಬ ಲಿಂಗದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದು ಶರಣನಾದ ಮೇಲೆ, ಊರೂರು ತಿರುಗುವ ಜಂಗಮನಾದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ಹೊಸದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು. ಹಳೆಯ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕರೆಯುವುದು, ಹಾವು ಪೊರೆ ಬಿಟ್ಟ ಮೇಲೂ ಆ ಪೊರೆಯನ್ನೇ ಹಾವು ಎಂದು ತೋರಿಸಿದಂತೆ.

ಶರಣರು ಮೂರು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಜೊತೆಯಾಗಿ ಇಟ್ಟು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಗುರುವನ್ನು ಬರೀ ಮನುಷ್ಯನೆಂದು ನೋಡುವವನು, ಇಷ್ಟಲಿಂಗವನ್ನು ಬರೀ ಕಲ್ಲೆಂದು ನೋಡುವವನು, ಜಂಗಮನನ್ನು ಅವನ ಹುಟ್ಟಿದ ಕುಲದಿಂದ ನೋಡುವವನು, ಮೂವರೂ ಒಂದೇ ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮೇಲಿನ ಚಿಪ್ಪನ್ನು ನೋಡಿ ಒಳಗಿನ ಮುತ್ತನ್ನು ಮರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕೆಲಸ ಇದೆ. ಸಮಾಜ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹಳೆಯ ಜಾತಿಯನ್ನು ಮರೆಯಬೇಕು. ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ತನ್ನೊಳಗಿನ ಹಳೆಯ ಹೊರೆಯನ್ನು ಇಳಿಸಬೇಕು. ಮೇಲ್ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನ ಅಹಂಕಾರವೂ ಹೋಗಬೇಕು, ಕೆಳಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನ ತಲೆತಗ್ಗಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವೂ ಹೋಗಬೇಕು.

ಬಸವಣ್ಣ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮನೆತನದಲ್ಲಿ. ಬಿಜ್ಜಳ ರಾಜನ ಭಂಡಾರಿ. ಅಧಿಕಾರ, ಗೌರವ ಎಲ್ಲವೂ ಇತ್ತು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂಥವರು ತಮ್ಮ ವಂಶದ ಋಷಿ ಗೋತ್ರವನ್ನು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಬಸವಣ್ಣ ಮಾಡಿದ್ದು ಬೇರೆ. ಚಪ್ಪಲಿ ಹೊಲಿಯುವ ಮಾದಾರ ಚೆನ್ನಯ್ಯನನ್ನು ತನ್ನ ಮುತ್ತಜ್ಜ ಎಂದರು. ಚರ್ಮದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಡೋಹರ ಕಕ್ಕಯ್ಯನನ್ನು ತನ್ನ ತಂದೆ ಎಂದರು. ಒಬ್ಬ ಮಂತ್ರಿ ತನ್ನ ವಂಶಾವಳಿಯನ್ನು ಊರಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಗಿನ ಕೇರಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡ. ತನ್ನದೇ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯವನ್ನು ಅವರು ಹೀಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿದರು.

ಅನುಭವ ಮಂಟಪದ ಶೂನ್ಯಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತವರು ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು. ಅವರ ಹುಟ್ಟು ಯಾವುದು ಎಂದು ಅಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಿಲ್ಲ. ದೋಣಿ ನಡೆಸುವ ಚೌಡಯ್ಯ, ಬಟ್ಟೆ ಒಗೆಯುವ ಮಾಚಿದೇವ, ಅಕ್ಕಿ ಆಯುವ ಲಕ್ಕಮ್ಮ, ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ದೇವರ ಬಗ್ಗೆ, ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ವಾದ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇದು ಎಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಧೈರ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.

ಚಮ್ಮಾರ ಮನೆತನದ ಹರಳಯ್ಯನ ಮಗ ಶೀಲವಂತ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮನೆತನದ ಮಧುವರಸನ ಮಗಳು ಕಲಾವತಿ. ಇಬ್ಬರೂ ಶರಣರ ಮಕ್ಕಳು. ಶರಣರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಇದು ಇಬ್ಬರು ಶರಣರ ನಡುವಿನ ಸಹಜ ಸಂಬಂಧ. ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಇಲ್ಲಿ ಚಮ್ಮಾರನೂ ಇಲ್ಲ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಇಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಹಳೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೆ ನೋಡಲಿಲ್ಲ. ಅದರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಂಡದ್ದು ಚಮ್ಮಾರನ ಮಗ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗಳು. ರಾಜನ ಆಸ್ಥಾನ ಕ್ರೂರ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿತು. ಕಲ್ಯಾಣ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿಯಿತು. ಶರಣರು ಚದುರಿ ಹೋದರು. ವಚನಗಳ ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಕಾಡು ಮೇಡು ದಾಟಿ ಓಡಬೇಕಾಯಿತು.

ಈ ಕಥೆ ಒಂದು ಕಟು ಸತ್ಯ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಯಾರ ಜಾತಿ ಕೇಳದೆ ಊಟ ಹಾಕುವುದು ಸುಲಭ. ಯಾರ ಜಾತಿ ಕೇಳದೆ ಮಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಕಷ್ಟ. ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ ನಿಜವಾಗಿ ಕಳೆದಿದೆಯೇ ಎಂದು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಜಾಗ ಮದುವೆಯ ಮಂಟಪ.

ಸನಾತನ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಗುರುತು ಬಿಡುವ ಆಚರಣೆ ಬಹಳ ಗಂಭೀರವಾದದ್ದು. ಸಂನ್ಯಾಸ ಸ್ವೀಕರಿಸುವವನು ತನ್ನದೇ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹಳೆಯ ಮನುಷ್ಯ ಸತ್ತ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೊಸ ಹೆಸರು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮಠದ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ "ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದ ಹೆಸರು" ಎಂದು ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ನಾವು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ.

ಆದರೆ ಈ ಬಾಗಿಲು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತೆರೆದಿರಲಿಲ್ಲ. ಬಿಡುಗಡೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದುದು ಮನೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಗೃಹಸ್ಥನ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಜಾತಿ, ಗೋತ್ರ ಎಲ್ಲವೂ ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಪೀಠಗಳಿಗೆ ಯಾರು ಬರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಹುಟ್ಟೇ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಹೆಣ್ಣಿಗೆ ಆ ದಾರಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿತ್ತು.

ಶರಣರು ಈ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಮನೆಯೊಳಗೇ ತೆರೆದರು. ಹೊಲ ಉಳುವವನು, ಬಟ್ಟೆ ನೇಯುವವನು, ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವ ಹೆಣ್ಣು, ಯಾರೇ ಆಗಲಿ ಲಿಂಗ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡ ದಿನವೇ ಹೊಸ ಹುಟ್ಟು ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂದರು. ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗುವ ಅಗತ್ಯ ಇಲ್ಲ, ಕಾಯಕದಲ್ಲೇ ಕೈಲಾಸ ಎಂದರು.

ಜೈನ ದೀಕ್ಷೆ ನೋಡಿದರೆ ಮೈ ಜುಮ್ಮೆನ್ನುತ್ತದೆ. ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆಯುವವನು ತನ್ನ ಕೂದಲನ್ನು ತಾನೇ ಕೈಯಿಂದ ಕಿತ್ತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಮನೆ, ಮಕ್ಕಳು, ಆಸ್ತಿ, ಹೆಸರು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಹಳೆಯ ಮನುಷ್ಯನ ಯಾವ ಗುರುತೂ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಬಿಡುಗಡೆ ತ್ಯಾಗಿಗೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಜೈನ ಶ್ರಾವಕರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದೊಳಗೇ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ಧತಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಶರಣರು ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದೇ. ಬಿಡುಗಡೆ ಸಿಗಲು ಮನೆ ಬಿಡಲೇಬೇಕೇ?

ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಸೌಲ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಇದ್ದ. ಕ್ರೈಸ್ತರನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಹುಡುಕಿ ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದ. ಒಂದು ದಿನ ದಮಸ್ಕಸ್‌ಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಬದುಕು ತಿರುಗಿತು. ಅದೇ ಸೌಲ ಮುಂದೆ ಸಂತ ಪೌಲನಾದ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಹರಡಿದವರಲ್ಲಿ ಅವನು ಪ್ರಮುಖ. ಸಮುದಾಯ ಅವನ ಹಳೆಯ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು ಕೆದಕಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಿಸ್ತನಲ್ಲಿ ಯಹೂದಿ, ಗ್ರೀಕ, ಗುಲಾಮ, ಸ್ವತಂತ್ರ ಎಂಬ ಭೇದ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಅವನೇ ಬರೆದ.

ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹುಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಾಪದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ. ಶರಣರಲ್ಲಿ ಅದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜಾತಿಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಈ ತತ್ವಕ್ಕೂ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬಂತು. ಹಳೆಯ ಜಾತಿಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕ್ರೈಸ್ತರಾದ ಅನೇಕರಿಗೆ ಚರ್ಚಿನೊಳಗೂ ಬೇರೆ ಸಾಲು, ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಬೇರೆ ಸ್ಮಶಾನ ಸಿಕ್ಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ.

ಬಿಲಾಲ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೂಲದ ಒಬ್ಬ ಗುಲಾಮ. ಇಸ್ಲಾಂ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವನ ಯಜಮಾನ ಅವನನ್ನು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಸುಡುವ ಮರಳಿನ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿಸಿ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಕಲ್ಲು ಇಟ್ಟು ಹಿಂಸಿಸಿದ. ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದರು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಜನರನ್ನು ಕರೆಯುವ ಮೊದಲ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ಅದೇ ಬಿಲಾಲನನ್ನು ಆರಿಸಿದರು. ಒಮ್ಮೆ ಗುಲಾಮನಾಗಿದ್ದವನ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿ ಇಡೀ ನಗರ ನಮಾಜಿಗೆ ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ನಮಾಜಿನ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ರಾಜನೂ ಭಿಕ್ಷುಕನೂ ಭುಜಕ್ಕೆ ಭುಜ ಹಚ್ಚಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೂ ನಮ್ಮ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮರೊಳಗೂ "ಅಶ್ರಫ್" ಮತ್ತು "ಅಜ್ಲಾಫ್" ಎಂಬ ಹುಟ್ಟಿನ ಭೇದ ಬೆಳೆಯಿತು. ಮಸೀದಿಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸಮಾನರು, ಮದುವೆಯ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ.

ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಮನೆಯ ಕಸ ತೋರಿಸಿದ ಮೇಲೆ ನಮ್ಮ ಅಂಗಳವನ್ನೂ ನೋಡಬೇಕು.

ಬಸವಣ್ಣನ ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾಯತ ಸಮಾಜದಲ್ಲೂ ಒಳಪಂಗಡಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು. ಯಾರ ಮನೆಗೆ ಹೆಣ್ಣು ಕೊಡಬೇಕು, ಯಾರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಲೆಕ್ಕಗಳು ಹೊಸ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮರಳಿ ಬಂದವು. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಂಗ್ಯ ಏನೆಂದರೆ, ಹುಟ್ಟಿನ ಗುರುತನ್ನು ಅಳಿಸಲು ಬಂದ "ಜಂಗಮ" ಎಂಬ ಪದವೇ ಮುಂದೆ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬರುವ ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಹೆಸರಾಯಿತು. ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ ಕಳೆಯುವ ತತ್ವಕ್ಕೇ ಒಂದು ಪೂರ್ವಾಶ್ರಯ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತು.

ಎಲ್ಲ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಸಾಲಾಗಿ ಇಟ್ಟು ನೋಡಿದರೆ ಒಂದು ನಮೂನೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲೂ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬ ಗುರು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಅವನ ಹುಟ್ಟಿನ ಸಂಕೋಲೆಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಲು ಹೊರಟ. ಕೆಲವರು ಆ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಸಂನ್ಯಾಸಿಗೆ ಮೀಸಲಿಟ್ಟರು. ಕೆಲವರು ಅದನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಸಾಲಿನವರೆಗೆ ತಂದರು. ಕೆಲವರು ಹೆಸರನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದರು. ಶರಣರು ಅದನ್ನು ಅಡುಗೆಮನೆ, ಹೊಲ, ಮದುವೆಯ ಮಂಟಪದವರೆಗೂ ತರಲು ಹೊರಟರು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ನಗರವನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.

ಯಾವ ದಾರಿ ಸರಿ, ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯಿತು, ಯಾವುದು ನಿಮ್ಮ ಬದುಕಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಎಂಬುದನ್ನು ನೀವೇ ನಿರ್ಧರಿಸಿ. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಮಾತ್ರ ಯಾವ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥವೂ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗದು. ನಾಳೆ ನೀವು ಒಬ್ಬ ಹೊಸ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಾಗ ನಿಮ್ಮ ತುಟಿಯ ತುದಿಗೆ ಬರುವ ಮೊದಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಯಾವುದು? "ನೀನು ಏನು ಬಲ್ಲೆ?" ಎಂಬುದೋ, "ನೀನು ಯಾರವನು?" ಎಂಬುದೋ?

ಎಂಟುನೂರ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಕಲ್ಯಾಣ ಇನ್ನೂ ಆ ಉತ್ತರಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದೆ.

Vachana TV Kannada
ಬಸವ ಮೀಡಿಯಾ
Basava Bharatha

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು, ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

ಬುದ್ಧ ಪರಿಪೂರ್ಣನಲ್ಲ, ಬಸವಣ್ಣ ಅಪರಿಪೂರ್ಣನಲ್ಲ - M M Kalburgi | ಬುದ್ಧ–ಬಸವ: ಒಂದೇ ದಾರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಪಯಣಿಗರು__________________________...
04/10/2026

ಬುದ್ಧ ಪರಿಪೂರ್ಣನಲ್ಲ, ಬಸವಣ್ಣ ಅಪರಿಪೂರ್ಣನಲ್ಲ - M M Kalburgi | ಬುದ್ಧ–ಬಸವ: ಒಂದೇ ದಾರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಪಯಣಿಗರು
___________________________

ಬುದ್ಧ–ಬಸವ ಒಂದೇ ಎಂದು ಹೇಳುವಾಗ ಇಬ್ಬರೂ ಒಂದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದಾಗಲೀ, ಇಬ್ಬರ ತತ್ವ ಅಕ್ಷರಶಃ ಒಂದೇ ಎಂದಾಗಲೀ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಬುದ್ಧ ಬದುಕಿದ್ದು ಸುಮಾರು ಎರಡೂವರೆ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಗಂಗಾ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ. ಬಸವಣ್ಣನವರು ಬದುಕಿದ್ದು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ. ನಡುವೆ ಸುಮಾರು ಹದಿನೇಳು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಅಂತರವಿದೆ.
ಬುದ್ಧ ದೇವರ ಬಗ್ಗೆ ಮೌನವಾಗಿದ್ದರು. ಬಸವಣ್ಣನವರಿಗೆ ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವನೇ ಉಸಿರು. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಡುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ.

ಹಾಗಿದ್ದರೂ ನಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಜನ ಇಬ್ಬರ ಫೋಟೋವನ್ನು ಒಂದೇ ಗೋಡೆಗೆ ತೂಗು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಎಲ್ಲರೂ ಅದನ್ನು ವೋಟಿಗಾಗಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಕಾಲದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು.
ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಮನುಷ್ಯನ ಬೆಲೆ ನಿರ್ಧಾರ ಆಗಬೇಕೇ?
ದೇವರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಮೂಕ ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೇ?
ಧರ್ಮ ಅಂದರೆ ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಯೋ, ಇಲ್ಲ ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ನಡತೆಯೋ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಇಬ್ಬರೂ ಕೊಟ್ಟ ಉತ್ತರಗಳು ತುಂಬಾ ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ಇವೆ.

ಇಬ್ಬರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಊರಿನಿಂದ ಹೊರಟು ಒಂದೇ ಬೆಟ್ಟ ಹತ್ತಿದರೆ ಅವರ ದಾರಿ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ತುದಿ ತಲುಪಿದಾಗ ಇಬ್ಬರೂ ನೋಡುವ ಆಕಾಶ ಒಂದೇ. “ಒಂದೇ” ಎನ್ನುವ ಪದದ ಅರ್ಥ ಇಷ್ಟೇ.
ನಿಜ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ ಈ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದ ಲೇಖನ ಬರೆದವರೇ ಒಂದು ಮಾತನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ದಯೆ, ಕರುಣೆ, ಮಾನವೀಯತೆಯ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡಿದರೆ ಬುದ್ಧ-ಬಸವ ಒಂದೇ ಎಂದು ಅವರೇ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದೂ ಅದನ್ನೇ. ಆ ಕಣ್ಣು ಎಷ್ಟು ಆಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ವಚನಗಳಿಂದಲೇ ನೋಡೋಣ.

ಪಂಚಶೀಲ ಮತ್ತು “ಕಳಬೇಡ ಕೊಲಬೇಡ”
ಬುದ್ಧ ತನ್ನ ಅನುಯಾಯಿಗಳಿಗೆ ಐದು ಸರಳ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಅದನ್ನು ಪಂಚಶೀಲ ಅನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಜೀವ ಹಿಂಸೆ ಮಾಡಬಾರದು, ಕದಿಯಬಾರದು, ತಪ್ಪು ಕಾಮದ ದಾರಿ ಹಿಡಿಯಬಾರದು, ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಬಾರದು, ತಲೆ ಕೆಡಿಸುವ ಮದ್ಯ ಮುಟ್ಟಬಾರದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಯಜ್ಞವೂ ಇಲ್ಲ. ಯಾವ ಮಂತ್ರವೂ ಇಲ್ಲ. ಇರುವುದು ನಡತೆ ಮಾತ್ರ.

ಈಗ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಈ ವಚನ ಓದಿ.

ಕಳಬೇಡ ಕೊಲಬೇಡ ಹುಸಿಯ ನುಡಿಯಲು ಬೇಡ ಮುನಿಯಬೇಡ ಅನ್ಯರಿಗೆ ಅಸಹ್ಯಪಡಬೇಡ ತನ್ನ ಬಣ್ಣಿಸಬೇಡ ಇದಿರ ಹಳಿಯಲು ಬೇಡ ಇದೇ ಅಂತರಂಗಶುದ್ಧಿ ಇದೇ ಬಹಿರಂಗಶುದ್ಧಿ ಇದೇ ನಮ್ಮ ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವರನೊಲಿಸುವ ಪರಿ.

ಮೊದಲ ಸಾಲಿನ ಮೂರು ಮಾತುಗಳು ಪಂಚಶೀಲದ ಮೂರು ನಿಯಮಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ಕದಿಯಬೇಡ, ಕೊಲ್ಲಬೇಡ, ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಬೇಡ. ಬಸವಣ್ಣನವರು ಇದನ್ನು ಬುದ್ಧನಿಂದ ಕಡ ತಂದರು ಎಂದು ನಾವು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಧರ್ಮದ ಮೊದಲ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಒಂದೇ ಆಗಿತ್ತು ಎನ್ನುವುದು ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮ ಮಾತು.

ದೇವರನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದಾರಿ ಯಾವುದು ಎಂದು ಕೇಳಿದರೆ ಬಸವಣ್ಣ ಪೂಜೆಯ ಪಟ್ಟಿ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಡತೆಯ ಪಟ್ಟಿ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಬುದ್ಧನ ದಾರಿಯ ಹೃದಯವೂ ಅದೇ.

ಬುದ್ಧನ ಅಷ್ಟಾಂಗ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ “ಸಮ್ಯಕ್ ಆಜೀವ” ಎಂಬ ಮಾತಿದೆ. ಅಂದರೆ ಯಾರಿಗೂ ಕೇಡು ಮಾಡದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ದುಡಿಮೆ. ಶರಣರು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಕಾಯಕವನ್ನೇ ಪೂಜೆ ಎಂದರು. ಅಕ್ಕಿ ಆಯುವವನು, ಚಪ್ಪಲಿ ಹೊಲಿಯುವವನು, ಬಟ್ಟೆ ಒಗೆಯುವವನು, ದೋಣಿ ನಡೆಸುವವನು ಎಲ್ಲರೂ ಶರಣರಾದರು. ದುಡಿಮೆಗೆ ಗೌರವ ಕೊಟ್ಟ ಈ ಎರಡು ಚಿಂತನೆಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವಷ್ಟು ಹತ್ತಿರ.

ದಯೆಯೇ ಧರ್ಮದ ಮೂಲ:

ಬುದ್ಧನ ಬೋಧನೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಕರುಣೆ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳೂ ಸುಖವಾಗಿರಲಿ ಎನ್ನುವ ಮೈತ್ರಿಯ ಭಾವನೆ ಬೌದ್ಧರ ದಿನದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ. ಬಸವಣ್ಣನವರ ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನದು ಇದು.

"ದಯವಿಲ್ಲದ ಧರ್ಮವದೇವುದಯ್ಯಾ ದಯವೇ ಬೇಕು ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಲ್ಲರಲ್ಲಿ ದಯವೇ ಧರ್ಮದ ಮೂಲವಯ್ಯಾ ಕೂಡಲಸಂಗಯ್ಯನಂತಲ್ಲದೊಲ್ಲನಯ್ಯಾ"

ಇಲ್ಲಿ “ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳು” ಎಂದಿದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಓದಬೇಕು . ದಯೆ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇರುವೆ, ಹುಳ, ಕುರಿ, ಹಸು ಎಲ್ಲವೂ ಅದರೊಳಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಬುದ್ಧನ ಕರುಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೂ ಅಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡದು.
ಬುದ್ಧನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿ ಬಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಬುದ್ಧ ಅದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು. ನಿಜವಾದ ಯಜ್ಞ ಅಂದರೆ ದಾನ, ಶೀಲ ಮತ್ತು ಮನಸಿನ ಶುದ್ಧಿ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಜಾತಿ ಬೇಲಿ ಮುರಿದವರು- ಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಬಸವಣ್ಣ

ಬುದ್ಧನ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಸೇರುವಾಗ ಯಾರನ್ನೂ ಜಾತಿ ಕೇಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ಷೌರಿಕರಾಗಿದ್ದ ಉಪಾಲಿ ಸಂಘದ ಹಿರಿಯ ಭಿಕ್ಷುವಾದರು. ಸಂಘದ ನಿಯಮಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಾತೇ ಅಂತಿಮ ಎನ್ನುವಷ್ಟು ಗೌರವ ಅವರಿಗಿತ್ತು. ಹೂವು ಗುಡಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸುನೀತ ಎಂಬಾತ ಭಿಕ್ಷುವಾದ ಕಥೆ ಥೇರಗಾಥೆಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಎಲ್ಲ ನದಿಗಳು ಸಮುದ್ರ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳ ಹೆಸರು ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಸಂಘ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ ಜಾತಿಯ ಹೆಸರೂ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬುದ್ಧ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಪಾಳಿ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಕಲ್ಯಾಣದ ಅನುಭವ ಮಂಟಪ ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ ಇತ್ತು. ಮಾದಾರ ಚೆನ್ನಯ್ಯ, ಡೋಹರ ಕಕ್ಕಯ್ಯ, ಮಡಿವಾಳ ಮಾಚಿದೇವ, ಹಡಪದ ಅಪ್ಪಣ್ಣ, ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ. ಹೆಸರೇ ಅವರ ಕಾಯಕವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಜೊತೆ ಒಂದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಚರ್ಚಿಸಿದರು.

ಬುದ್ಧ ತನ್ನ ಕಾಲದ ಪಂಡಿತರ ಭಾಷೆಯಾದ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಬೋಧಿಸಲಿಲ್ಲ. ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಆಡುಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದರು. ಇಬ್ಬರು ಶಿಷ್ಯರು ನಿಮ್ಮ ಮಾತುಗಳನ್ನು ವೇದದ ಛಂದಸ್ಸಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸೋಣವೇ ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ಬುದ್ಧ ಬೇಡ ಎಂದರು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಕಲಿಯಲಿ ಎಂದರು. ಈ ಪ್ಸಂಗ ವಿನಯ ಪಿಟಕದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.

ಶರಣರೂ ಅದನ್ನೇ ಮಾಡಿದರು. ಧರ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಸ್ವತ್ತಾಗಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಡುಗೆ ಮನೆ, ಹೊಲ, ಸಂತೆಯ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವಚನ ಬರೆದರು. ಇವತ್ತು ಹಳ್ಳಿಯ ಅಜ್ಜಿಗೂ ವಚನ ಅರ್ಥ ಆಗುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅದೇ. ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕೆಲವೇ ಜನರ ಕೈಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ ಎಲ್ಲರ ಕೈಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಕೆಲಸ ಇಬ್ಬರೂ ಮಾಡಿದರು.

ಬೌದ್ಧರನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದ ವಚನಗಳ ಕಥೆ ಏನು?

ಮೂಲ ಲೇಖನ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಕೆಲವು ವಚನಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಬೌದ್ಧರ ನಿಲುವನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ಆತ್ಮ ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಬೌದ್ಧರ ಅನಾತ್ಮವಾದ ಒಂದು ಕಡೆ. ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಶಿವನಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯಿಟ್ಟ ಶರಣರ ದಾರಿ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ. ಈ ಭಿನ್ನತೆ ನಿಜ. ಅದನ್ನು ನಾವು ಮುಚ್ಚಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ವಚನಗಳನ್ನು ಓದುವಾಗ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿರಬೇಕು.
ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಆ ಲೇಖನದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ಉಲ್ಲೇಖಗಳೂ ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಕಲ್ಯಾಣದವಲ್ಲ. ವಚನಗಳು ಬಹಳ ಕಾಲ ಬಾಯಿಂದ ಬಾಯಿಗೆ ಹರಿದು ಬಂದವು. ಅವುಗಳ ದೊಡ್ಡ ಲಿಖಿತ ಸಂಕಲನಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದು ಹದಿನೈದನೇ ಶತಮಾನದ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ. ಆಗ ವಚನಗಳನ್ನು ಸ್ಥಲಗಳಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿ, ಆಗಮ ಮತ್ತು ವೇದದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆಯುವ ಪರಿಪಾಠ ಶುರುವಾಯಿತು. “ವೇದೋಕ್ತವಾದ ಧರ್ಮವನೆ ಹೇಳುವ ಕಾರಣವಾಗಿ” ಎಂಬ ಸಾಲು ಎಷ್ಟು ಪಾಂಡಿತ್ಯಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಓದಿದರೆಯೇ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು “ವೇದಕ್ಕೆ ಒರೆಯ ಕಟ್ಟುವೆ” ಎಂದ ಬಸವಣ್ಣನ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲ. ನಂತರದ ಕಾಲದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಧ್ವನಿ. ಅದನ್ನು ಶರಣರ ಮಾತು ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಅನ್ಯಾಯ.

ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭುಗಳ ಅದೇ ಸಾಲನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಓದಿ. ಅಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ, ಚಾರ್ವಾಕರ ಜೊತೆ ಶೈವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಟೀಕಿಸಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ದೂರ ಎಂದಾದರೆ, ಶರಣರು ಶೈವರಿಂದಲೂ ದೂರ ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬಸವಣ್ಣನವರು ವೇದ, ಶಾಸ್ತ್ರ, ಆಗಮಗಳನ್ನೂ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ.
ವೇದಕ್ಕೆ ಒರೆಯ ಕಟ್ಟುವೆ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ನಿಗಳವನಿಕ್ಕುವೆ ತರ್ಕದ ಬೆನ್ನ ಬಾರನೆತ್ತುವೆ ಆಗಮದ ಮೂಗ ಕೊಯಿವೆ.

ಈ ಟೀಕೆ ಹಿಂದೂ ಪರಂಪರೆಯ ಒಳಗಿನ ಸುಧಾರಣೆ ಎಂದು ಮೂಲ ಲೇಖನವೇ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಟೀಕೆ ಎಂದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರಾಕರಣೆ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರೇ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದೇ ತಕ್ಕಡಿಯನ್ನು ಬೌದ್ಧರ ವಿಷಯಕ್ಕೂ ಹಾಕಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಬೌದ್ಧರ ಆತ್ಮವಾದದ ಬಗ್ಗೆ ಚಕಮಕಿ ಮಾಡಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಬುದ್ಧನ ನೀತಿ, ಕರುಣೆ, ಜಾತಿ ವಿರೋಧಗಳೆಲ್ಲ ಶರಣರಿಗೆ ಹೊರಗಿನವು ಎಂದಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ತಕ್ಕಡಿಯನ್ನು ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಕಡೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಸುವುದು ನ್ಯಾಯವಲ್ಲ.

ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ಜಗಳ ಆಡುವುದು ದೂರದವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲ. ಹತ್ತಿರದವರ ಜೊತೆ. ಅಣ್ಣತಮ್ಮಂದಿರು ಆಸ್ತಿ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಜಗಳ ಆಡಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅವರು ಒಂದೇ ಮನೆಯವರಲ್ಲ ಎಂದು ಯಾರೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಶೈವ, ವೈಷ್ಣವ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದ್ದರು. ಹಾಗಾಗಿ ಅವರ ನಡುವೆ ವಾದ ನಡೆಯುವುದು ಸಹಜ. ಆ ವಾದಗಳು ಒಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ಖಚಿತವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಶರಣರು ಬೌದ್ಧರನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲ್ಲವರಾಗಿದ್ದರು. ಬಲ್ಲವರೊಂದಿಗೆಯೇ ನಾವು ವಾದ ಮಾಡುವುದು.

ಬುದ್ಧ, ಬಸವ, ಅಂಬೇಡ್ಕರ್: ಒಂದೇ ದಾರದ ಮೂರು ಗಂಟು

ಬುದ್ಧ–ಬಸವ–ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಎಂಬ ಮೂವರ ಸಾಲು ಇತ್ತೀಚಿನದು ಎನ್ನುವುದು ನಿಜ. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ 1956ರಲ್ಲಿ ನಾಗಪುರದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಜೊತೆ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ನಂತರ ಈ ಮಾತು ಜನರ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂತು. ಆದರೆ ಒಂದು ಮಾತು ಹೊಸದು ಎಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಸತ್ಯ ಸುಳ್ಳಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಹೊಸ ತಲೆಮಾರು ತನ್ನ ಹಿಂದಿನವರನ್ನು ತನ್ನದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಓದುತ್ತದೆ. ಅದು ಸಹಜ.

ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಒಂದು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೇಳಬೇಕು. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ದೇವರ ಪೂಜೆಯನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟರು. ಬಸವಣ್ಣ ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಶಿವಭಕ್ತರಾಗಿಯೇ ಉಳಿದರು. ಹಾಗಾಗಿ ಮೂವರನ್ನೂ ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕುವ ದಾರ ದೇವರ ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕೀಳು ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧದ ಸಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಐದನೇ ಶತಮಾನದ ಗಂಗಾ ಬಯಲು, ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಕಲ್ಯಾಣ, ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಮಹಾಡ್. ಮೂರು ಬೇರೆ ಕಾಲ, ಮೂರು ಬೇರೆ ಭಾಷೆ, ಆದರೆ ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ. ನೀರು ಕುಡಿಯುವ ಕೆರೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಬಾಗಿಲವರೆಗೆ ಯಾರಿಗೆ ಯಾವ ಹಕ್ಕು ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ.

ಇದನ್ನು ವೋಟಿನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಸುಲಭ. ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ದಲಿತರು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಒಳಗೆ ಹೋಗುವಂತಿಲ್ಲ. ಅಂತರೆಜಾತಿ ಮದುವೆಗಾಗಿ ಕೊಲೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ಹರಳಯ್ಯನ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಏನಾಯಿತು ಎನ್ನುವುದು ಇವತ್ತಿನ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿರುವಾಗ ನೋವುಂಡ ಜನ ತಮ್ಮ ಪರವಾಗಿ ನಿಂತ ಮೂವರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ನೆನೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚರಿ ಏನಿದೆ?

ಬುದ್ಧ ಬೇರೆ, ಬಸವ ಬೇರೆ. ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ವಾದಗಳೂ ಇವೆ. ಇದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾರಿಗೂ ಭಯ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪಂಚಶೀಲ ಮತ್ತು “ಕಳಬೇಡ ಕೊಲಬೇಡ”, ಯಜ್ಞದ ವಿರುದ್ಧ ಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಹೋತದ ಮುಂದೆ ನಿಂತ ಬಸವಣ್ಣ, ಉಪಾಲಿ ಮತ್ತು ಮಾದಾರ ಚೆನ್ನಯ್ಯ, ಥೇರೀಗಾಥೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ಕನ ವಚನ, ಪಾಳಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ, ಅನಿತ್ಯ ಮತ್ತು “ಸ್ಥಾವರಕ್ಕಳಿವುಂಟು”. ಇಷ್ಟು ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುವುದೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ತಿರುಚುವಿಕೆಯೇ.

“ಬುದ್ಧ–ಬಸವ ಒಂದೇ” ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಇಬ್ಬರ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಒಂದು ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಅಲ್ಲ. ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಮನುಷ್ಯನಾಗಿ ನೋಡು ಎಂಬ ಒಂದೇ ಮಾತನ್ನು ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರು ಎಂಬ ನೆನಪು ಅದು. ಈ ನೆನಪು ಬಸವಣ್ಣನವರ ಶಿವಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಿತ್ತುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಬುದ್ಧನ ಮೌನವನ್ನೂ ಅವಮಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಶರಣರನ್ನು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಪಕ್ಷದ ಸ್ವತ್ತಾಗಿಸಬಾರದು ಎನ್ನುವ ಮೂಲ ಲೇಖನದ ಆತಂಕವನ್ನು ನಾವೂ ಒಪ್ಪುತ್ತೇವೆ. ಅದೇ ನಿಯಮ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕು. ಬಸವಣ್ಣ ಯಾರ ಮನೆಯ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇರಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಯಾವ ಸಂಘಟನೆಗೂ ಇಲ್ಲ.

ಕಲ್ಯಾಣದ ಮಂಟಪದ ಬಾಗಿಲು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತೆರೆದಿತ್ತು. ಅದರೊಳಗೆ ಬುದ್ಧನೆಂಬ ಹಳೆಯ ಗೆಳೆಯನಿಗೂ ಒಂದು ಕುರ್ಚಿ ಹಾಕಿದರೆ ಶರಣರು ಬೇಸರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಬಸವ ಮೀಡಿಯಾ
Vachana TV Kannada

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು, ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

ದ್ವೇಷಕ್ಕೆ ದ್ವೇಷ ಮದ್ದಲ್ಲ. ಬುದ್ಧ ಹೇಳಿದ್ರು, ಬಸವಣ್ಣ ಹೇಳಿದ್ರು. ನಾವು ಕೇಳಿಸ್ಕೊಂಡ್ವಾ?___________________________"ದ್ವೇಷ ದ್ವೇಷದಿಂದ...
01/10/2026

ದ್ವೇಷಕ್ಕೆ ದ್ವೇಷ ಮದ್ದಲ್ಲ. ಬುದ್ಧ ಹೇಳಿದ್ರು, ಬಸವಣ್ಣ ಹೇಳಿದ್ರು. ನಾವು ಕೇಳಿಸ್ಕೊಂಡ್ವಾ?
___________________________
"ದ್ವೇಷ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಯಾವತ್ತೂ ನಿಲ್ಲಲ್ಲ. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ವಾಸಿಯಾಗುತ್ತೆ. ಇದು ಪ್ರಾಚೀನವಾದ, ಶಾಶ್ವತವಾದ ನಿಯಮ."

ಬುದ್ಧ ಇದನ್ನ ಹೇಳಿದ್ದು ಸುಮಾರು ಎರಡೂವರೆ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ. ಬುದ್ಧ "ಇದು ನಾನು ಹೊಸದಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸತ್ಯ" ಅನ್ನಲಿಲ್ಲ. "ಇದು ಹಳೇ ನಿಯಮ" ಅಂದ್ರು. ಅಂದ್ರೆ ಅವರ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಎಷ್ಟೋ ಮುಂಚೆನೇ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಈ ವಿಷಯ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಗೊತ್ತಿದ್ರೂ ಅವರು ಯಾಕೆ ಮತ್ತೆ ನೆನಪಿಸಬೇಕಾಯ್ತು? ಸಿಂಪಲ್ಲ ಸಮಾಜ ಅದನ್ನ ಮರೆತುಬಿಟ್ಟಿತ್ತು. ಸೇಡು, ಸಿಟ್ಟು, ಯುದ್ಧ ಇವೆಲ್ಲ ಅವತ್ತೂ ಜನರ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ವು.

ಈಗ ನಾವು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದ ಕೇಳ್ಕೊಂಡು ಬಂದ ಕಥೆಗಳನ್ನ ಒಮ್ಮೆ ನೋಡೋಣ.

ಹಿರಣ್ಯಕಶ್ಯಪನ ಕಥೆ ತಗೊಳ್ಳಿ. ತನ್ನ ತಮ್ಮ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನನ್ನ ವಿಷ್ಣು ಕೊಂದ ಅನ್ನೋ ಸಿಟ್ಟು ಅವನಿಗೆ. ಆ ಸಿಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಬೆಳೀತು ಅಂದ್ರೆ ಸ್ವಂತ ಮಗ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನೇ ಬೆಟ್ಟದಿಂದ ತಳ್ಳಿಸಿದ, ಆನೆ ಕಾಲಿಗೆ ಹಾಕಿಸಿದ, ಬೆಂಕಿಗೆ ಕೂರಿಸಿದ. ಕೊನೆಗೆ ಏನಾಯ್ತು? ನರಸಿಂಹ ಕಂಬದಿಂದ ಬಂದು ಅವನ ಹೊಟ್ಟೆ ಸೀಳಿದ. ಒಂದು ಸಾವಿನಿಂದ ಶುರುವಾದ ದ್ವೇಷ ಇನ್ನೊಂದು ಸಾವಿನಲ್ಲಿ ಮುಗೀತು. ಈಗ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಿ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ಕಥೆ ಹೇಳುವಾಗ ನಾವು ಯಾವ ಭಾಗವನ್ನ ರೋಮಾಂಚನದಿಂದ ಹೇಳ್ತೀವಿ? ಎಷ್ಟು ಹಿಂಸೆ ಕೊಟ್ರೂ ಅಪ್ಪನ ಮೇಲೆ ಕೈ ಎತ್ತದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಶಾಂತಿನಾ, ಅಥವಾ ಉಗುರಿನಿಂದ ಕರುಳು ಬಗೆದ ದೃಶ್ಯನಾ? ಆ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧನ ಮಾತಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಇರೋನು ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಒಬ್ಬನೇ. ಆದರೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ಸಿಗೋದು ಬೇರೆ ದೃಶ್ಯಕ್ಕೆ.

ಶಿವ ಪುರಾಣ, ವಿಷ್ಣು ಪುರಾಣದ ಕಥೆ ಇನ್ನೂ ಮಜಾ ಇದೆ.
ದೇವರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ "ನಮ್ಮವನು ದೊಡ್ಡವನು, ನಿಮ್ಮವನು ಸಣ್ಣವನು" ಅನ್ನೋ ಜಗಳ. ಇದು ಬರೀ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಳೀಲಿಲ್ಲ. ಚೋಳ ರಾಜನ ಕಿರುಕುಳ ತಾಳಲಾರದೆ ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮೇಲುಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ರು ಅಂತ ನಮ್ಮದೇ ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತೆ. ಅಂದ್ರೆ ಕಥೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೈಪೋಟಿ ನಿಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ಇಳೀತು.

ರಾಮಾಯಣ ನೋಡಿ. ಶೂರ್ಪಣಖಿಯ ಮೂಗು ಕಿವಿ ಕತ್ತರಿಸಿದ್ರು. ಅದರ ಸೇಡಿಗೆ ರಾವಣ ಸೀತೆಯನ್ನ ಎತ್ಕೊಂಡು ಹೋದ. ಅದರ ಸೇಡಿಗೆ ಲಂಕೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಬಿತ್ತು. ಆಮೇಲೆ ಯುದ್ಧ, ಕುಂಭಕರ್ಣ, ಇಂದ್ರಜಿತ್, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಸೈನಿಕರು. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಲಿಯನ್ನ ಮರದ ಹಿಂದಿಂದ ಬಾಣ ಬಿಟ್ಟು ಕೊಂದಿದ್ದು ಬೇರೆ. ಒಂದು ಗಾಯ ಇನ್ನೊಂದು ಗಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಆಯ್ತು. ಗೆದ್ದ ಮೇಲಾದ್ರೂ ನೆಮ್ಮದಿ ಸಿಕ್ತಾ? ಸೀತೆಗೆ ಅಗ್ನಿಪರೀಕ್ಷೆ, ಆಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಕಾಡು. ಯುದ್ಧ ಗೆದ್ದ್ರು, ಮನೆ ಉಳೀಲಿಲ್ಲ.

ಇನ್ನು ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ. ದಾಳದಾಟದ ಅವಮಾನ. ದುಶ್ಯಾಸನನ ರಕ್ತದಿಂದ ಕೂದಲು ತೊಳೆಯೋವರೆಗೂ ಜಡೆ ಕಟ್ಟಲ್ಲ ಅಂತ ದ್ರೌಪದಿಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ. ಭೀಮ ನಿಜವಾಗ್ಲೂ ಎದೆ ಸೀಳಿ ರಕ್ತ ಕುಡಿದ. ಹದಿನೆಂಟು ದಿನ, ಹದಿನೆಂಟು ಅಕ್ಷೋಹಿಣಿ ಸೈನ್ಯ ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿತು. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ರಾತ್ರಿನೇ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ಮಲಗಿದ್ದ ದ್ರೌಪದಿಯ ಐದು ಮಕ್ಕಳನ್ನ ಕೊಂದ. ನೋಡಿ, ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ್ರೂ ದ್ವೇಷ ಮುಗೀಲಿಲ್ಲ. ಮಕ್ಕಳನ್ನೆಲ್ಲ ಕಳ್ಕೊಂಡ ಗಾಂಧಾರಿ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಶಾಪ ಕೊಟ್ಲು, ಮುಂದೆ ಯಾದವರು ತಮ್ಮತಮ್ಮಲ್ಲೇ ಹೊಡೆದಾಡಿ ಸತ್ರು. ಗೆದ್ದ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನಿಗೆ ಸಿಂಹಾಸನ ಸಿಕ್ತು, ಆದರೆ ಅವನು ಎಲ್ಲ ಬಿಟ್ಟು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗ್ತೀನಿ ಅಂತ ಅತ್ತ. ಖಾಲಿ ಅರಮನೆ, ಹೆಣಗಳ ರಾಜ್ಯ. ಇದೇನಾ ಗೆಲುವು?

ಇವೆಲ್ಲ ಯಾವುದೋ ಯುಗದ ಕಥೆ ಅನ್ಕೋಬೇಡಿ. ನಮ್ಮ ನೆಲದಲ್ಲೇ, ಎಂಟುನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಸವಣ್ಣ ಒಂದು ಕನಸು ಕಂಡ್ರು. ಜಾತಿ ಇಲ್ಲ, ಮೇಲು ಕೀಳಿಲ್ಲ, ಎಲ್ಲರೂ ಶರಣರು. "ಇವನಾರವ ಇವನಾರವ ಎಂದೆನಿಸದಿರಯ್ಯಾ, ಇವ ನಮ್ಮವ ಇವ ನಮ್ಮವ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ" ಅಂತ ಹಾಡಿದ್ರು. ಆ ಕನಸಿಗೆ ಸಮಾಜ ಕೊಟ್ಟ ಉತ್ತರ ಏನು? ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಹರೀತು. ಶರಣರು ಕೊಲೆಯಾದ್ರು, ವಚನದ ಕಟ್ಟುಗಳು ಬೆಂಕಿಗೆ ಬಿದ್ವು, ಉಳಿದವರು ಕಾಡು ಮೇಡು ಅಲೆದು ಓಡಿಹೋದ್ರು.

ಈಗ ಇವತ್ತಿಗೆ ಬನ್ನಿ. ಅದೇ ಬಸವಣ್ಣನ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಇವತ್ತು ವೀರಶೈವ, ಲಿಂಗಾಯತ ಅಂತ ಎರಡು ಕಡೆ ನಿಂತಿದಾರೆ. ಯಾರು ಸರಿ ಅನ್ನೋದನ್ನ ತೀರ್ಮಾನಿಸೋಕೆ ನಾನು ಬಂದಿಲ್ಲ. ಎರಡೂ ಕಡೆ ತಮ್ಮದೇ ವಾದ ಇದೆ, ಇತಿಹಾಸ ಇದೆ, ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಚರ್ಚೆ ತಪ್ಪಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ಚರ್ಚೆ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಬಂದು ಅಣ್ಣ ತಮ್ಮಂದಿರ ನಡುವೆ ಮಾತು ನಿಂತಾಗ, ಒಂದೇ ಊರಿನ ಗೆಳೆಯರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಗುಂಪು ಆದಾಗ, ಮದುವೆ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ "ಅವರು ಯಾವ ಕಡೆ?" ಅನ್ನೋ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬಂದಾಗ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಯೋಚಿಸಿ. "ಇವ ನಮ್ಮವ" ಅಂದ ಬಸವಣ್ಣ ಇದನ್ನ ನೋಡಿದ್ರೆ ಏನಂತಿದ್ರು? ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟ ವಚನಗಳ ಬೂದಿ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ನಾವು ಮತ್ತೆ ಗೆರೆ ಎಳೀತಿದೀವಾ?

ಬುದ್ಧ ಹೇಳಿದ್ದು ಹೊಸ ಸತ್ಯ ಅಲ್ಲ, ಬಸವಣ್ಣ ಹೇಳಿದ್ದೂ ಹೊಸ ಸತ್ಯ ಅಲ್ಲ. ಹಳೇ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲೂ ಇಂಥ ಮಾತುಗಳು ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಆ ಸತ್ಯ ಯಾರ ಕೈಯಲ್ಲಿತ್ತು? ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ ಆಗದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, ಕೆಲವೇ ಜನ ಮಾತ್ರ ಓದಬಹುದಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ, ಯಜ್ಞ ಹೋಮಗಳ ಹಿಂದೆ ಬೀಗ ಹಾಕ್ಕೊಂಡು ಕೂತಿತ್ತು.

ಬುದ್ಧ ಮಾಡಿದ್ದು ಆ ಬೀಗ ಒಡೆದಿದ್ದು. ಜನರ ಆಡುಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದ್ರು. ರಾಜನಿಗೂ ಹೇಳಿದ್ರು, ಕ್ಷೌರಿಕ ಉಪಾಲಿಗೂ ಹೇಳಿದ್ರು, ಹೆಂಗಸರಿಗೂ ಸಂಘದ ಬಾಗಿಲು ತೆಗೆದ್ರು. ಬಸವಣ್ಣ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋದ್ರು. ಸತ್ಯವನ್ನ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಚಮ್ಮಾರ ಹರಳಯ್ಯ, ಮಾದಾರ ಚೆನ್ನಯ್ಯ, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಎಲ್ಲರೂ ತಾವೇ ವಚನ ಬರೆಯೋ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ್ರು. "ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ" ಅಂದ್ರು. ದೇವರು ಗುಡಿಯಲ್ಲಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ದೇಹವೇ ದೇಗುಲ ಅಂದ್ರು.

ಸತ್ಯ ಹಳೇದು, ಆದರೆ ಅದನ್ನ ಎಲ್ಲರ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ತಂದಿದ್ದು ಹೊಸದು. ಅದನ್ನ ಬರೀ ಹೇಳದೆ, ಬದುಕಿ ತೋರಿಸಿದ್ದು ಹೊಸದು. ಅದಕ್ಕೇ ಆ ಕಾಲದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅವರನ್ನ ಸಹಿಸಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವೂ ಮೊದಲೇ ಇತ್ತು ಅಂದ್ರೆ, ಅದನ್ನ ನಿಜವಾಗಿ ಆಚರಣೆಗೆ ತಂದಾಗ ಕಲ್ಯಾಣ ಯಾಕೆ ಹೊತ್ತಿ ಉರೀತು?

ನಾನು ಈ ಕಥೆಗಳು ಸುಳ್ಳು ಅಂತಲೋ, ಓದಬಾರದು ಅಂತಲೋ ಹೇಳ್ತಿಲ್ಲ. ಓದಿ, ಖಂಡಿತ ಓದಿ. ಆದರೆ ಓದುವಾಗ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳ್ಕೊಳ್ಳಿ. ನಾನು ಈ ಕಥೆಯಿಂದ ಯಾವುದನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಗೊಂಡು ಹೋಗ್ತಿದೀನಿ? ಸೇಡಿನ ಉತ್ಸಾಹನಾ, ಅಥವಾ ಸೇಡಿನಿಂದ ಆದ ನಷ್ಟದ ನೋವಾ?

ನೋಡಿ, ಪಾಠ ಪ್ರತಿ ಕಥೆಯಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ತಾಳ್ಮೆಯಲ್ಲಿ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಕಣ್ಣೀರಲ್ಲಿ, ಬಸವಣ್ಣನ ವಚನದಲ್ಲಿ. ಆದರೆ ನಾವು ಹಿಡ್ಕೊಳ್ಳೋದು ಸೇಡನ್ನ, ಗುಂಪನ್ನ, "ನಾವು ಬೇರೆ ಅವರು ಬೇರೆ" ಅನ್ನೋ ಭಾವನೆನ.

ಇವತ್ತು ವಾಟ್ಸಾಪ್‌ನಲ್ಲಿ, ಟಿವಿ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ, ಬೀದಿ ಜಗಳಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ನೋಡ್ತಿರೋದು ಅದೇ ಹಳೇ ಕಥೆ. ಅವನು ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ, ಅದಕ್ಕೇ ನಾವು ಹೀಗೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಆ ಸರಪಳಿ ಎಲ್ಲಾದ್ರೂ ಒಂದು ಕಡೆ ಮುರೀಬೇಕು. ಅದನ್ನ ಮುರಿಯೋ ಧೈರ್ಯ ಕತ್ತಿ ಹಿಡಿಯೋದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದು. ಬುದ್ಧ ಬಸವ ಹೇಳಿದ್ದು ಅದನ್ನೇ. ಇದು ಹೊಸ ವಿಷಯ ಅಲ್ಲ, ತುಂಬಾ ಹಳೇದು.
ನಾವು ಮಾತ್ರ ಇನ್ನೂ ಕಲಿತಿಲ್ಲ ಅಷ್ಟೇ.

ನಿಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೀವು ಯಾವ ಕಥೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗ್ತೀರಿ? ದ್ವೇಷ ಗೆದ್ದ ಕಥೆನಾ, ಅಥವಾ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿ ಆ ಸರಪಳಿ ಮುರಿದ ಕಥೆನಾ? ಆ ಒಬ್ಬರು ನೀವೇ ಯಾಕಾಗಬಾರದು?

ನೀವೇನಂತೀರಿ? 🙏

Vachana TV Kannada
ಬಸವ ಮೀಡಿಯಾ

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು, ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

ಬಸವಣ್ಣನವರ "ಅಭ್ರಚ್ಛಾಯಂ ಭೋ" |  "ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸೋ ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತು"_____________________________"ನಿಮಿಷದ ನಿಮಿಷಂ ಭೋ, ಕ್ಷಣದೊಳಗರ್ಧಂ ಭ...
28/09/2026

ಬಸವಣ್ಣನವರ "ಅಭ್ರಚ್ಛಾಯಂ ಭೋ" | "ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸೋ ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತು"
_____________________________

"ನಿಮಿಷದ ನಿಮಿಷಂ ಭೋ, ಕ್ಷಣದೊಳಗರ್ಧಂ ಭೋ,
ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿ ಬಿಚ್ಚುವಿನಿಸು ಬೇಗಂ ಭೋ,
ಸಂಸಾರದಾಗುಂ ಭೋ, ಸಂಸಾರದ ಹೋಗುಂ ಭೋ,
ಸಂಸಾರಂ ಭೋ :
ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವ ಮಾಡಿದ
ಮಾಯಂ ಭೋ, ಅಭ್ರಚ್ಛಾಯಂ ಭೋ."

ಹಾವೇರಿಯ ಹಳೇ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ "ಶರಣಪ್ಪ ಸ್ಟುಡಿಯೋ" ಅಂತ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಅಂಗಡಿ ಇದೆ. ಗೋಡೆಯ ಬಣ್ಣ ಹೋಗಿದೆ, ಬೋರ್ಡಿನ ಅಕ್ಷರ ಅರ್ಧ ಅಳಿಸಿಹೋಗಿದೆ. ಒಳಗೆ ಎಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷದ ಶರಣಪ್ಪ ಕನ್ನಡಕ ಮೂಗಿನ ತುದಿಗೆ ಇಳಿಸಿಕೊಂಡು ಕೂತಿರುತ್ತಾರೆ.

ಒಂದು ದಿನ ಸಂಜೆ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಕಿರಣ್ ಒಳಗೆ ಬಂದ. ಕೈಯಲ್ಲಿ ದುಬಾರಿ ಫೋನ್, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಅವಸರ. "ತಾತ, ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಫೋಟೋ ಬೇಕು. ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಬೇಗ ಮಾಡಿಕೊಡಿ, ಟೈಮ್ ಇಲ್ಲ."

ಶರಣಪ್ಪ ಅವನ ಮುಖವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ದಿಟ್ಟಿಸಿ ನೋಡಿದರು. "ನೀನು ಬಸಪ್ಪನವರ ಮೊಮ್ಮಗ ಅಲ್ವಾ?"

ಕಿರಣ್‌ಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ. "ಹೌದು, ನಿಮಗೆ ಹೇಗೆ ಗೊತ್ತು?"

ಶರಣಪ್ಪ ಏನೂ ಹೇಳದೆ ಎದ್ದು, ಧೂಳು ಹಿಡಿದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ತೆರೆದು ಒಂದು ಕಪ್ಪು ಬಿಳುಪು ಫೋಟೋ ತೆಗೆದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ತರುಣ ಹೊಸ ಪೇಟ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು, ಕೈಗೆ ಹೊಸ ವಾಚ್ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಎದೆ ಉಬ್ಬಿಸಿ ನಿಂತಿದ್ದ. "ಇದು ನಿಮ್ಮ ತಾತ. ಮದುವೆ ದಿನ. ಆ ವಾಚ್ ತೋರಿಸೋದಕ್ಕೆ ಅಂತಾನೇ ಕೈ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟು ನಿಂತಿದ್ದ. ಊರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ವಾಚ್ ಅವನದ್ದೇ."

ಇನ್ನೊಂದು ಫೋಟೋ. ತೊಟ್ಟಿಲಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಗು. "ಇದು ನಿಮ್ಮಪ್ಪ. ಹುಟ್ಟಿ ಹನ್ನೊಂದನೇ ದಿನ."

ಇನ್ನೊಂದು ಅದೇ ಬಸಪ್ಪ, ಈಗ ಕೂದಲು ಬೆಳ್ಳಗಾಗಿ, ಕೆನ್ನೆ ಒಳಗೆ ಹೋಗಿದಾಗಿಂದು .
"ಇದು ಅವನು ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಬಂದಾಗ ತೆಗೆದಿದ್ದು. 'ಶರಣಪ್ಪ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೆಗಿ. ಇದೇ ಗೋಡೆ ಮೇಲೆ ಹಾರ ಹಾಕಿ ನೇತುಹಾಕೋ ಫೋಟೋ' ಅಂತ ನಕ್ಕಿದ್ದ. ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟ."

ಕಿರಣ್ ಫೋನ್ ಜೇಬಿಗೆ ಇಳಿಸಿದ. ಅವಸರ ಎಲ್ಲಿಗೋ ಮಾಯವಾಗಿತ್ತು.

ಶರಣಪ್ಪ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಸರಿ ಮಾಡುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು, "ಗೊತ್ತಾ ಮಗಾ, ಈ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಕ್ಲಿಕ್ ಅನ್ನೋಕೆ ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಬೇಕು? ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸೋ ಅಷ್ಟು. ನಾನು ಐವತ್ತು ವರ್ಷ ಇಲ್ಲಿ ಕೂತು ಸಾವಿರಾರು ಜನರ ಬದುಕನ್ನ ಆ ಒಂದು ಮಿಟುಕಿನಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದೇನೆ. ಮದುವೆ, ನಾಮಕರಣ, ಪದವಿ, ಕೊನೆಯ ಫೋಟೋ. ಆದರೆ ಈಗ ತಿರುಗಿ ನೋಡಿದರೆ ನನಗೆ ಅನಿಸೋದು ಒಂದೇ. ಇಡೀ ಜೀವನವೇ ಒಂದು ಕ್ಲಿಕ್ ಅಷ್ಟೇ ಆಗಿತ್ತು."

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಬರ್ತಿದ್ದ ಬೆಳಕು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಮಂಕಾಯಿತು. ಶರಣಪ್ಪ ಕೈ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. "ತಾಳು, ಮೋಡ ಬಂತು. ಫೋಟೋ ಕಪ್ಪಾಗುತ್ತೆ." ಒಂದೆರಡು ಕ್ಷಣ. ಮತ್ತೆ ಬೆಳಕು ಬಂತು. "ನೋಡಿದ್ಯಾ? ಮೋಡದ ನೆರಳು ಬರುತ್ತೆ, ಹೋಗುತ್ತೆ. ನಾವು ಕಾಯಬೇಕು ಅಷ್ಟೇ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಸೂರ್ಯ ಎಲ್ಲೂ ಹೋಗಿರಲ್ಲ."

ಕ್ಲಿಕ್.

ಈ ಕಥೆಯನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಈಗ ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನ ಓದಿ ನೋಡಿ. ಶರಣಪ್ಪ ಐವತ್ತು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕಲಿತದ್ದನ್ನ ಬಸವಣ್ಣ ಆರು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಮೊದಲು ಆ "ಭೋ" ಅನ್ನೋ ಶಬ್ದ ಗಮನಿಸಿ. ವಚನದ ತುಂಬಾ ಅದು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತೆ. ಇದು ಗಂಟೆ ಬಾರಿಸಿದ ಹಾಗೆ. ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿರೋ ಮನುಷ್ಯನ ಭುಜ ಹಿಡಿದು "ಏಯ್, ಏಳು! ನೋಡು!" ಅಂತ ಅಲುಗಾಡಿಸೋ ಹಾಗೆ. ಬಸವಣ್ಣ ಇಲ್ಲಿ ಶಾಂತವಾಗಿ ಪ್ರವಚನ ಮಾಡ್ತಿಲ್ಲ. ಬೆಂಕಿ ಹತ್ತಿದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರೋರನ್ನ ಎಬ್ಬಿಸೋ ತುರ್ತು ಅವರ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿದೆ.

"ನಿಮಿಷದ ನಿಮಿಷಂ ಭೋ, ಕ್ಷಣದೊಳಗರ್ಧಂ ಭೋ" ಅಂತಾರೆ. ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಜೀವನ ಕ್ಷಣಿಕ" ಅಂತ ಹೇಳ್ತೀವಿ. ಬಸವಣ್ಣ ಅದಕ್ಕೂ ಒಪ್ಪಲ್ಲ. ಕ್ಷಣ ಅಂದರೂ ಜಾಸ್ತಿ ಆಯ್ತು, ಅದರ ಅರ್ಧ ಅಂತಾರೆ. ನಿಮಿಷ ಅಂದರೂ ಉದ್ದ ಆಯ್ತು, ನಿಮಿಷದೊಳಗಿನ ನಿಮಿಷ ಅಂತಾರೆ. ಸಮಯವನ್ನ ಅಳೆಯೋಕೆ ಹೋದಷ್ಟೂ ಅದು ಇನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕದಾಗ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತೆ.

ಆಮೇಲೆ ಬರೋದು ಆ ಅದ್ಭುತವಾದ ಸಾಲು. "ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿ ಬಿಚ್ಚುವಿನಿಸು ಬೇಗಂ ಭೋ." ಶರಣಪ್ಪ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಶಟರ್ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಬಸಪ್ಪ ವಾಚ್ ತೋರಿಸುತ್ತಾ ನಿಂತಿದ್ದು ಒಂದು ಮಿಟುಕು. ಅವನ ಮಗ ತೊಟ್ಟಿಲಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದು ಇನ್ನೊಂದು ಮಿಟುಕು. ಅವನು ಬೆಳ್ಳಗಿನ ಕೂದಲಿನೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಕೊನೆಯ ಫೋಟೋಗೆ ಕೂತಿದ್ದು ಮತ್ತೊಂದು ಮಿಟುಕು. ಮೂರು ಮಿಟುಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇಡೀ ಬದುಕು ಮುಗಿದುಹೋಯಿತು. ನೀವೇ ನಿಮ್ಮ ಫೋನ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ತೆರೆದು ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸ್ಕ್ರೋಲ್ ಮಾಡಿ ನೋಡಿ. ಬೆರಳು ಎರಡು ಸಲ ಸರಿಸೋದರೊಳಗೆ ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಹಾರಿಹೋಗುತ್ತೆ. ಬಸವಣ್ಣ ಹೇಳಿದ್ದು ಇದನ್ನೇ.

"ಸಂಸಾರದಾಗುಂ ಭೋ, ಸಂಸಾರದ ಹೋಗುಂ ಭೋ." ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬರೋದು ಕೂಡ ಹೀಗೇ, ಹೋಗೋದು ಕೂಡ ಹೀಗೇ. ಬಸಪ್ಪನಿಗೆ ಆ ಹೊಸ ವಾಚ್ ಬಂದಾಗ ಅದು ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಂಪತ್ತು ಅನಿಸಿತ್ತು. ಆ ವಾಚ್ ಈಗ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಅವನು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟ ಕಷ್ಟಗಳು, ಬರಗಾಲ, ಸಾಲ, ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ದೆಗೆಡಿಸಿದ ಚಿಂತೆಗಳು. ಅವೂ ಎಲ್ಲಿ? ಅವೂ ಹೋದವು. ನಮಗೆ ಖುಷಿ ಬಂದಾಗ ಇದು ಶಾಶ್ವತ ಅಂತ ಬೀಗುತ್ತೀವಿ. ದುಃಖ ಬಂದಾಗ ಇದು ಎಂದಿಗೂ ಮುಗಿಯಲ್ಲ ಅಂತ ಕುಸಿದುಹೋಗ್ತೀವಿ. ಬಸವಣ್ಣ ಎರಡಕ್ಕೂ ಒಂದೇ ಉತ್ತರ ಕೊಡ್ತಾರೆ. ಭೋ! ಎರಡೂ ಹೋಗುತ್ತವೆ.

ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಇಡೀ ವಚನದ ಗುಟ್ಟು ಇದೆ. "ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವ ಮಾಡಿದ ಮಾಯಂ ಭೋ, ಅಭ್ರಚ್ಛಾಯಂ ಭೋ." ಅಭ್ರ ಅಂದರೆ ಮೋಡ. ಛಾಯೆ ಅಂದರೆ ನೆರಳು. ಈ ಸಂಸಾರ ಮೋಡದ ನೆರಳು. ಶರಣಪ್ಪ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಕಿಟಕಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದು ಹೋದ ಅದೇ ನೆರಳು.

ಮೋಡದ ನೆರಳಿನ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಿ. ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುತ್ತೆ. ಬಿಸಿಲಲ್ಲಿ ಅದು ತಂಪು ಕೊಡುತ್ತೆ. ಆದರೆ ಅದನ್ನ ಹಿಡಿಯೋಕೆ ಹೋಗಿ. ಕೈಗೆ ಏನೂ ಸಿಗಲ್ಲ. ಅದನ್ನ ಒಂದು ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸೋಕೆ ಹೋಗಿ. ಅದು ನಿಲ್ಲಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಮನೆ, ಹಣ, ಹೆಸರು, ಅಧಿಕಾರ, ಸಂಬಂಧಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಹೀಗೇ. ಇವೆ, ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಮುಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯೋದೂ ಇಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯವಾದ ಒಂದು ವಿಷಯ ಇದೆ. ಅದನ್ನ ರಂಗಪ್ಪ ತುಂಬಾ ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. "ಅದರ ಹಿಂದೆ ಸೂರ್ಯ ಎಲ್ಲೂ ಹೋಗಿರಲ್ಲ." ನೆರಳು ಇದೆ ಅಂದರೆ ಬೆಳಕು ಇದೆ ಅಂತಲೇ ಅರ್ಥ. ಬೆಳಕಿಲ್ಲದೆ ನೆರಳು ಹುಟ್ಟೋಕೆ ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಬಸವಣ್ಣ ಈ ಮಾಯೆಯನ್ನ "ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವ ಮಾಡಿದ್ದು" ಅಂತ ಹೇಳ್ತಾರೆ. ಅಂದರೆ ಈ ಬದಲಾಗೋ ಆಟದ ಹಿಂದೆ ಬದಲಾಗದ ಒಂದು ಸತ್ಯ ಇದೆ. ನೆರಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೋಡಿದವನು ಹೆದರುತ್ತಾನೆ, ಅಳುತ್ತಾನೆ, ಓಡುತ್ತಾನೆ. ನೆರಳಿನ ಹಿಂದಿನ ಬೆಳಕನ್ನ ಕಂಡವನು ನಗುತ್ತಾ ಕಾಯುತ್ತಾನೆ.

ಬಸವಣ್ಣ ನಮಗೆ ಸಂಸಾರ ಬಿಟ್ಟು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಂತ ಹೇಳ್ತಿಲ್ಲ. ಅವರೇ ಸಂಸಾರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದವರು. ಕೆಲಸದಲ್ಲೇ ಕೈಲಾಸ ಕಂಡವರು. ಅವರು ಹೇಳ್ತಿರೋದು ಇಷ್ಟೇ. ನೆರಳಿನ ತಂಪನ್ನ ಖುಷಿಯಿಂದ ಅನುಭವಿಸು. ಆದರೆ ಅದನ್ನೇ ಶಾಶ್ವತ ಅಂತ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಕೂರಬೇಡ. ಅದು ಹೋದಾಗ ಎದೆ ಒಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಡ.

ಅವತ್ತು ಕಿರಣ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಿಂದ ಹೊರಗೆ ಬಂದಾಗ ನೇರವಾಗಿ ಬಸ್ ಹತ್ತಲಿಲ್ಲ. ಮನೆಗೆ ಹೋದ. ಜಗಲಿಯ ಮೇಲೆ ಕೂತಿದ್ದ ಅಪ್ಪನ ಪಕ್ಕ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂತ. ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅಪ್ಪನ ಮುಖವನ್ನ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿದ. ಕೂದಲು ಬೆಳ್ಳಗಾಗ್ತಿತ್ತು. ಕೆನ್ನೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಒಳಗೆ ಹೋಗ್ತಿತ್ತು. ಶರಣಪ್ಪನ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಆ ಕೊನೆಯ ಫೋಟೋ ಅವನ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಬಂತು.

"ಅಪ್ಪಾ, ಬನ್ನಿ, ಒಂದು ಸೆಲ್ಫಿ ತಗೊಳ್ಳೋಣ."

ಕ್ಲಿಕ್. ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸೋ ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ಸಲ ಕಿರಣ್‌ಗೆ ಗೊತ್ತಿತ್ತು, ಆ ಅರ್ಧ ಕ್ಷಣವೇ ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿರೋ ಸಂಪತ್ತು ಅಂತ.

ಅದೇ ಈ ವಚನ ನಮಗೆ ಕೊಡೋ ಉಡುಗೊರೆ. ಭೋ! ಎಚ್ಚರ! ಇರೋದು ಅರ್ಧ ಕ್ಷಣ ಮಾತ್ರ. ಅದನ್ನ ಜಗಳದಲ್ಲಿ, ಅಹಂಕಾರದಲ್ಲಿ, ನಾಳೆಯ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಬೇಡಿ. ನಿಮ್ಮವರ ಪಕ್ಕ ಕೂತು, ಅವರ ಮುಖ ನೋಡಿ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬದುಕಿ. ಮೋಡ ಹೇಗೂ ಸರಿದುಹೋಗುತ್ತೆ. ಬೆಳಕು ಮಾತ್ರ ಉಳಿಯುತ್ತೆ.

Vachana TV Kannada
ಬಸವ ಮೀಡಿಯಾ

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು,ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

 #ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ_ಬಸವಶಕ್ತಿ_ಶಿಬಿರ 🙏💝👇--------------------------------ಬಸವ ಸಂಘಟನೆಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಪಕ್ಷಾತೀತವಾಗ...
24/09/2026

#ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ_ಬಸವಶಕ್ತಿ_ಶಿಬಿರ 🙏💝👇
--------------------------------
ಬಸವ ಸಂಘಟನೆಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಪಕ್ಷಾತೀತವಾಗಿ ಬೆಳೆಸಲು ಬಸವಶಕ್ತಿ ಶಿಬಿರ ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ.

ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಬಸವಶಕ್ತಿ ಶಿಬಿರಗಳು ವಿಜಯನಗರ, ಗದಗ, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಿವೆ.

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 26, 27 ಕಲ್ಯಾಣ ನಗರದ ಸಿದ್ದರಾಮ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಶಿಬಿರ ನಡೆಯಲಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕ ಲಿಂಗಾಯತ ಮಹಾಸಭಾ, ಬಸವ ಕೇಂದ್ರ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಸವದಳ, ಶರಣ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು, ಅಕ್ಕನ ಬಳಗ, ಕದಳಿ ವೇದಿಕೆ, ಗಂಗಾಂಬಿಕ ಬಳಗ, ಶ್ರೀಗುರು ಬಸವ ಮಂಟಪ ಟ್ರಸ್ಟ್, ಲಿಂಗಾಯತ ಹೋರಾಟ ವೇದಿಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಬಸವಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ಶಿಬಿರವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವೀರಣ್ಣ ರಾಜೂರ, ಶಂಭು ಹೆಗಡಾಳ, ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ, ಎಂ. ಎ. ಅರುಣ್, ಮಹೇಶಕುಮಾರ ಎ.ಕೆ., ಗಂಗಾವತಿ, ಸಿ.ಜಿ. ಪಾಟೀಲ, ಟಿ.ಎಚ್. ಬಸವರಾಜ, ಸಿದ್ಧನಗೌಡ ಪಾಟೀಲ, ಬಸವರಾಜ ರೊಟ್ಟಿ, ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಯ್ಯ ಬಿ.ಎಂ, ಸವಿತಾ ನಡಕಟ್ಟಿ, ಸ್ನೇಹಾ ಭೂಸನೂರ, ಮಲ್ಲೇಶಪ್ಪ ರೇಷ್ಮೆರಾಜ, ಅಕ್ಕಿ ಬಸವೇಶ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಬರಲಿದ್ದಾರೆ

ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ಭ್ರಮೆ ಎಂದದ್ದು ಜಾತಿ, ಗೋತ್ರ, ಆಶ್ರಮ, ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರು| ಷಡ್ಭ್ರಮೆಗಳ ಪುಟ ಪೂರ್ತಿ ಓದೋಣ____________________________ನಮ...
22/09/2026

ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ಭ್ರಮೆ ಎಂದದ್ದು ಜಾತಿ, ಗೋತ್ರ, ಆಶ್ರಮ, ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರು| ಷಡ್ಭ್ರಮೆಗಳ ಪುಟ ಪೂರ್ತಿ ಓದೋಣ
____________________________

ನಮ್ಮ ಮುಖಪುಟದ ಸ್ನೇಹಿತ "ಗ್ರಹಣ ಹಿಡಿದ್ರೆ ಬಿಡೋಲ್ಲ ಅವರ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಈ ಪುಟವನ್ನು ಹಾಕಿದ್ದಕ್ಕೆ @ಗ್ರಹಣಹಿಡಿದ್ರೆ ಬಿಡೋಲ್ಲ ಅವರಿಗೆ ಶರಣು. ಈ ಚರ್ಚೆಗೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ನಾವ್ಯಾರೂ ಹುಡುಕಿ ತರಲಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

ನೀವು ಕೆಂಪು ಗೆರೆ ಹಾಕಿದ ಒಂದು ಪದ ನೋಡಿದಿರಿ. ಆ ಪುಟದ ತಲೆಬರಹ ನೋಡಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವುದು "ಷಡ್ಭ್ರಮೆಗಳು." ಅಂದರೆ ಬಿಡಬೇಕಾದ ಆರು ಭ್ರಮೆಗಳು. ಆ ಆರು ಯಾವುವು ಎಂದು ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರೇ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಜಾತಿ, ವರ್ಣ, ಆಶ್ರಮ, ಕುಲ, ಗೋತ್ರ, ನಾಮ.

ಈಗ ಆ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸಾಲು ಸಾಲಾಗಿ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ಓದೋನ .

ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ, ವೈಶ್ಯ, ಶೂದ್ರ ಈ ನಾಲ್ಕು ಜಾತಿಭ್ರಮೆ. ಅಂದರೆ ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯವೇ ಭ್ರಮೆ.

ಹದಿನೆಂಟು ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ತಾವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆಂಬುದು ವರ್ಣಭ್ರಮೆ. ಅಂದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯ ಅಹಂಕಾರವೇ ಭ್ರಮೆ.

ಗೃಹಸ್ಥ, ವಾನಪ್ರಸ್ಥ, ಕುಟೀಚಕ, ಸನ್ಯಾಸ ಇವು ಆಶ್ರಮಭ್ರಮೆ. ಅಂದರೆ ಆಶ್ರಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಭ್ರಮೆ.

ಕಶ್ಯಪ, ಭಾರದ್ವಾಜ ಮುಂತಾದ ಗೋತ್ರಗಳ ಭ್ರಮೆಯೇ ಗೋತ್ರಭ್ರಮೆ.

ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಸಾಲನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಓದೋಣ . ನಾರಾಯಣ, ಬ್ರಹ್ಮ ಮೊದಲಾದವು ನಾಮಭ್ರಮೆ.

ಇದು ಇಡೀ ಚರ್ಚೆಯ ಕೇಂದ್ರ ವಿಷಯ.
@ಗ್ರಹಣ ಹಿಡಿದ್ರೆ ಬಿಡೋಲ್ಲ ಮೊದಲಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದೇನು?

ಕರಣಹಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣುಗಳ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ, ಅಂದರೆ ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ವೇದದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು. ಈಗ ಅದೇ ಗ್ರಂಥದ ಇದೇ ಪುಟದಲ್ಲಿ, ಅದೇ ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ನಾರಾಯಣ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೇ ಭ್ರಮೆ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಗ್ರಹಣ ಹಿಡಿದ್ರೆ ಬಿಡೋಲ್ಲ ನಮ್ಮ ಕೈಗೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯ ಭ್ರಮೆ, ಆಶ್ರಮ ಭ್ರಮೆ, ಗೋತ್ರ ಭ್ರಮೆ, ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರೂ ಭ್ರಮೆ. ಇವು ನಾಲ್ಕೂ ಸೇರಿ ವರ್ಣಾಶ್ರಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇಡೀ ಕಟ್ಟಡ. ಆ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಬುಡಸಮೇತ ಭ್ರಮೆ ಎಂದು ಕರೆದ ಪುಟವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, "ನೋಡಿ, ಇವರು ಸನಾತನವನ್ನು ಒಪ್ಪಿದ್ದಾರೆ" ಎನ್ನುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಇನ್ನು ಕನ್ನಡಿಗ ಎಂಬ ಪದದ ಮಾತು. ಅದೇ ಸಾಲನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಓದಿ: "ಕನ್ನಡಿಗ, ವಾಣಿಜ, ಕಮ್ಮಿ, ತಿಗಳ ಈ ನಾಲ್ಕು ಕುಲಭ್ರಮೆ." ಇವು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿದ್ದ ಕುಲಗಳ ಹೆಸರುಗಳು. ಅಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಇರುವುದು ಕುಲದ ಬಗ್ಗೆ, ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲ. ಆ ಪಟ್ಟಿಯ ತಲೆಬರಹವೇ "ಕುಲಭ್ರಮೆ" ಎಂದಿದೆ. ನಾನು ಇಂಥ ಕುಲದವನು ಎಂಬ ಅಹಂಕಾರ ಬಿಡಿ ಎಂಬುದೇ ಅಲ್ಲಿನ ಮಾತು.

ಒಂದು ಸರಳ ತರ್ಕ ನೋಡಿ. ಅದೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮವೂ ಭ್ರಮೆ ಎಂದಿದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ಮದುವೆ ಆಗಬೇಡಿ, ಸಂಸಾರ ಮಾಡಬೇಡಿ ಎಂದರೇ? ಇಲ್ಲ. ಗೃಹಸ್ಥ ಎಂಬ ಗುರುತನ್ನೇ ಅಂತಿಮ ಸತ್ಯ ಎಂದು ನಂಬಬೇಡಿ ಎಂದರು. ಕನ್ನಡಿಗ ಎಂಬ ಪದವೂ ಅದೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಅದೇ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿದೆ.

ಮತ್ತು ಇಷ್ಟಕ್ಕೂ ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನವರು ಕನ್ನಡವನ್ನೇ ಬಿಡಿ ಎಂದಿದ್ದರೆ, ಅವರು ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬರೆದದ್ದು ಯಾವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ? ಕರಣಹಸುಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿದೆ. ನೀವು ಹಾಕಿದ ಪುಟವೇ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿದೆ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಿಟ್ಟು ತಾಯಿನುಡಿಯಲ್ಲಿ ದೇವರ ಮಾತು ಹೇಳಿದ್ದೇ ಶರಣರ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿ. ಕನ್ನಡವನ್ನು ಬಿಡಿ ಎಂದವರು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ವಚನಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೇ?

ಈ ಎಲ್ಲ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಉಳಿಯುವುದೇನು ಎಂದು ಆ ಪುಟದ ಕೊನೆಯ ಸಾಲೇ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಈ ಭ್ರಾಂತಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹಸಿಗೆಯನ್ನು ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳು ತಿಳಿಯುವುದು ಎಂದು. ಅಂದರೆ ಉಳಿಯುವುದು ಒಂದೇ, ಲಿಂಗ. ಜಾತಿ ಇಲ್ಲ, ಗೋತ್ರ ಇಲ್ಲ, ಆಶ್ರಮ ಇಲ್ಲ, ಕುಲ ಇಲ್ಲ. ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟಲಿಂಗ ಮಾತ್ರ.

ಇದನ್ನೇ ನಾನು ಹತ್ತು ಕಾಮೆಂಟ್‌ಗಳಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೆ . ನೀವು ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ ಕೊಟ್ಟಿರಿ, ಅದೂ ನನ್ನ ಪರವಾಗಿ. ಶರಣು.

ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿದೆ.

ಗೋತ್ರವೇ ಭ್ರಮೆ, ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯವೇ ಭ್ರಮೆ, ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರೂ ಭ್ರಮೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಈ ಪುಟ, ಸನಾತನ ಧರ್ಮದ ಯಾವ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿದೆ?

ಶರಣು ಶರಣಾರ್ಥಿ.

Vachana TV Kannada
ಬಸವ ಮೀಡಿಯಾ

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು, ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

⭕ *ಹೊಸ ವಿಡಿಯೊ*⭕*ವೇದಭಂಜಕ ಧರ್ಮ-೩:  ಮಾಚಿದೇವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಭಾರತ*🔸  *ಹಾದರದ ಕತೆ, ಸಹೋದರರ ವಧೆ ಎಂದು ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞ ಕವಿ ವರ...
21/09/2026

⭕ *ಹೊಸ ವಿಡಿಯೊ*⭕

*ವೇದಭಂಜಕ ಧರ್ಮ-೩: ಮಾಚಿದೇವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಭಾರತ*

🔸 *ಹಾದರದ ಕತೆ, ಸಹೋದರರ ವಧೆ ಎಂದು ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞ ಕವಿ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ*

🔹 *ಇಂತಹ ಮಹಾಭಾರತದ ಕುರಿತು ವೀರಗಣಾಚಾರಿ ಮಡಿವಾಳ ಮಾಚಿದೇವರು ಏನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ನೋಡೋಣ ಬನ್ನಿ*

https://youtu.be/oExuW83gGWA

ಷಟ್ಸ್ಥಲ: ಅಂಗದಿಂದ ಲಿಂಗದವರೆಗಿನ ಆರು ಹೆಜ್ಜೆ| ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸುವವನು ಯಾರು?ಅರ್ಪಣೆ ಯಾರಿಗೆ?ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಡುವುದು ಏನು?________...
17/09/2026

ಷಟ್ಸ್ಥಲ: ಅಂಗದಿಂದ ಲಿಂಗದವರೆಗಿನ ಆರು ಹೆಜ್ಜೆ| ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸುವವನು ಯಾರು?ಅರ್ಪಣೆ ಯಾರಿಗೆ?ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಡುವುದು ಏನು?
__________________________

ಉಸಿರು ನನ್ನದು ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ಉಸಿರನ್ನೂ ನನ್ನ ಇಷ್ಟಕ್ಕೆ ಹುಟ್ಟಿಸಲಾರೆ. ಹೃದಯದ ಬಡಿತ ನನ್ನ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ ಪ್ರಾಣ ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಬದುಕಿನ ಅನೇಕ ಸಂಗತಿಗಳು ನಮ್ಮ ಹಿಡಿತದ ಹೊರಗೇ ಇವೆ.
ಈ ಅರಿವು ಬಂದಾಗ ಸಾಧಕನ ಹಮ್ಮು ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪವಾಗಿ ಕರಗುತ್ತದೆ.

ಅವನು “ನಾನು ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ” ಎನ್ನುವ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ, “ನನ್ನ ಅರ್ಪಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯೂ ಅವನದೇ” ಎನ್ನುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅದು ಸೋಲಲ್ಲ. ಅದು ದೌರ್ಬಲ್ಯವೂ ಅಲ್ಲ.
ಅದು ಅಹಂಕಾರದ ಭಾರ ಇಳಿದ ನೆಮ್ಮದಿ.

ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿ ತನ್ನ ಸಾಧನೆಯನ್ನೂ ಹೆಮ್ಮೆಯ ವಿಷಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. “ನನಗೆ ದೊಡ್ಡ ಅನುಭವವಾಗಿದೆ”, “ನನಗೆ ಬೆಳಕು ಕಾಣಿಸಿದೆ”, “ನನಗೆ ಉಳಿದವರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅರಿವು ಬಂದಿದೆ” ಎಂದು ಮಾತಾಡತೊಡಗಿದರೆ, ಅವನು ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನೇ ಅಹಂಕಾರದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.

ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಯ ನಿಜವಾದ ಅನುಭವ ಗದ್ದಲ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಮೃದುವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾತು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಗಮನ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
ತೀರ್ಪು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಕರುಣೆ ಆಳವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಸ್ಥಲ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುತ್ತದೆ:
“ನೀನು ಲಿಂಗವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ್ದೀಯಾ? ಅಥವಾ ಲಿಂಗ ನಿನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದೆಯಾ?”

ಲಿಂಗ ನಿನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದರೆ, ನಿನ್ನ ಉಸಿರಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಿನಗೆ ಅರಿವು ಬರುತ್ತದೆ.
ನಿನ್ನ ಮಾತು ಇನ್ನೊಬ್ಬನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ನೋವು ಕೊಡಬಹುದು ಎಂಬುದು ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿನ್ನ ಕೋಪ ಯಾವಾಗ ಎದ್ದುಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸಲು ಕಲಿಯುತ್ತೀಯ.
ನಿನ್ನೊಳಗಿನ ಹಮ್ಮು ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತಲೆ ಎತ್ತುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಾಣಲು ಕಲಿಯುತ್ತೀಯ.
ಪರರ ನೋವು ನಿನ್ನಿಂದ ದೂರದ ವಿಷಯವಾಗಿ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ತನ್ನೊಳಗಿನ ಶಿವಭಾವ ನಿಜವಾಗಿದ್ದರೆ, ಹೊರಗಿನ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಲಿಂಗವೆಂದು ಅರಿಯುವವನು ಮತ್ತೊಬ್ಬನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ತುಚ್ಛವಾಗಿ ಕಾಣಲಾರ.
“ನನ್ನ ಪ್ರಾಣದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ” ಎಂಬ ಮಾತು ಕೇವಲ ತನ್ನೊಳಗೆ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾತಲ್ಲ.

ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಯಾಗುವ ದಾರಿಗಳು:

ಮೊದಲನೆಯದು ಉಸಿರಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಭ್ಯಾಸ. ದೊಡ್ಡ ಯೋಗ ಕ್ರಮ ಬೇಡ, ಗುರುವಿನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದ ಆಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದೂ ಬೇಡ. ದಿನದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಲ, ಒಂದೊಂದು ನಿಮಿಷ ಸಾಕು. ಉಸಿರು ಒಳಬರುವಾಗ ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಹೊರಹೋಗುವಾಗ ಗಮನಿಸಿ. ಈ ಉಸಿರೂ ನಾನು ತಂದದ್ದಲ್ಲ, ಬಂದದ್ದು ಎಂಬ ಅರಿವಿರಲಿ. ಪ್ರಸಾದಿಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದವನು ಇಲ್ಲಿ ಉಸಿರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಷ್ಟೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ.

ಎರಡನೆಯದು ಸ್ಪರ್ಶದ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ. ಒಂದು ವಾರ ನಿಮ್ಮ ಕೈಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಬಾಗಿಲು ಹಾಕುವ ರೀತಿ, ತಟ್ಟೆ ಇಡುವ ರೀತಿ, ಮಕ್ಕಳ ಪುಸ್ತಕ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿ, ಕೆಲಸದವರಿಗೆ ದುಡ್ಡು ಕೊಡುವ ರೀತಿ. ಒರಟುತನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಮೊದಲು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಕೈಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋದರೆ ಮನಸ್ಸೂ ಹಿಂದೆಯೇ ಬರುತ್ತದೆ.

ಮೂರನೆಯದು ನಿಮ್ಮದೇ ಪುಟ್ಟ ಅನುಭವಮಂಟಪ. ಎರಡು ಅಥವಾ ಮೂರು ಜನರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ಯಾರ ಮುಂದೆ ನಿಮ್ಮ ಒಳಗಿನ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಬಹುದೋ, ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯಾರು ನಿಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ತೋರುತ್ತಾರೋ ಅಂಥವರು. ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಸೇರಿ ಮಾತಾಡಿ. ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೊಗಳುವವರನ್ನಷ್ಟೇ ಸುತ್ತ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ನೀವು ಸಾಧಕರಲ್ಲ, ಆಸ್ಥಾನದ ಅರಸರು.

ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಜಂಗಮ ಪರೀಕ್ಷೆ. ನಿಮಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಇಷ್ಟವಾಗದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮಾತು ಒರಟಾಗಿರುವ ನೆರೆಮನೆಯವರಾಗಬಹುದು, ಯಾವಾಗಲೂ ದೂರುವ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯಾಗಬಹುದು, ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯ ಹಿರಿಯರಾಗಬಹುದು. ಒಂದು ವಾರ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡುವಾಗ ಒಂದೇ ಒಂದು ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ, ಇವರೂ ಜಂಗಮ. ನಂಬಿಕೆ ಬರದಿದ್ದರೂ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ, ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ. ಒಂದು ವಾರದ ಕೊನೆಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮಾತಿನ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆಯೇ ನೋಡಿ.

ಐದನೆಯದು ಅನುಭವ ಬಂದಾಗ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು. ಬಂದರೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಆಮೇಲೆ ಅದನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಿಬಿಡಿ. ಅದನ್ನು ಜೋಪಾನ ಮಾಡಬೇಡಿ, ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಿಗೆ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ, ಮತ್ತೆ ಬರಲಿ ಎಂದು ಕಾಯಬೇಡಿ. ಬರಲಿಲ್ಲವೆಂದು ಕೊರಗಬೇಡಿ. ಈ ಒಂದು ಶಿಸ್ತು ಈ ಸ್ಥಲದ ಎಲ್ಲ ಬಲೆಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತದೆ.

ಆರನೆಯದು, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಇಷ್ಟಲಿಂಗವನ್ನು ಕಳಚಬೇಡಿ. ಒಳಗಿನ ಸಂಬಂಧ ಎಷ್ಟೇ ಗಟ್ಟಿಯಾದರೂ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕೂರುವ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ನಿಲ್ಲಬಾರದು.

ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು: ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಯಾರಿಗೂ ತೋರಿಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮೂರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಓದಿಕೊಳ್ಳಿ.

೧. ನಿಮಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಇಷ್ಟವಾಗದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯಾರು ಎಂಬುದನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ. ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಜಂಗಮ ಎಂದು ನೋಡಲು ನಿಮಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಅವರ ಯಾವ ಗುಣ, ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಯಾವ ಗುಣ?

೨. ಕಳೆದ ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಕೈ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುವನ್ನೋ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನೋ ಒರಟಾಗಿ ಮುಟ್ಟಿದ ಒಂದು ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಏನಿತ್ತು?

೩. ಕೋಪ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವುದಕ್ಕೂ, ಮೊದಲು ತನ್ನೊಳಗಿನ ಉಸಿರು ಮತ್ತು ಭಾವವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?

೪. “ನಾನು ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ” ಮತ್ತು “ಅರ್ಪಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯೂ ಶಿವನದೇ” ಎಂಬ ಎರಡು ಭಾವಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.

೫. “ನೀನು ಲಿಂಗವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ್ದೀಯಾ? ಅಥವಾ ಲಿಂಗ ನಿನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದೆಯಾ?” ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ನಿಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಉದಾಹರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿ.

ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಯ ಶ್ರಮ ಇನ್ನೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಉಳಿದಿರುತ್ತದೆ. ನಾನು ಗಮನಿಸಬೇಕು, ನಾನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು, ನಾನು ಜಂಗಮವನ್ನು ಕಾಣಬೇಕು ಎಂಬ ಪ್ರಯತ್ನ ಒಳಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಆ ಪ್ರಯತ್ನವೇ ಕರಗಿ, ಇದ್ದದ್ದು ಸಹಜವಾಗಿ ಆನಂದವಾಗಿ ಹರಿಯತೊಡಗಿದಾಗ ಶರಣಸ್ಥಲ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಗೆ ಆನಂದ ಎಂದೇ ಹೆಸರು.

ಮುಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆ ನೆಲೆಗೆ ಹೋಗೋಣ. ತನ್ನನ್ನು ಸತಿ ಎಂದೂ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪತಿ ಎಂದೂ ಕಂಡ ಶರಣರ ಭಾವವನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ನೋಡೋಣ. ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಮತ್ತೆ ನಮ್ಮ ಜೊತೆಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ.

ಸಕಲಜೀವಾತ್ಮರಿಗೆ ಲೇಸಾಗಲೆಂದು, ಅನ್ನದಾತನಿಗೆ/ಕಾಯಕ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಜಯವಾಗಲೆಂದು ಪ್ರಾಥಿ೯ಸುತ್ತ, ಬಸವಾದಿ ಶರಣರಿಗೆ ಶರಣಾರ್ಥಿ ಹೇಳುವೆ.

ವಿನಯ ಶಿರಹಟ್ಟಿಮಠ
ಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸದೆ ದಾಸೋಹಂ ಎಂದೆನಿಸಯ್ಯಾ
⁨097422 67547

Address

Bangalore

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when ಬಸವಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share